Sáng 28-3, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội tổ chức Hội nghị đại biểu chuyên trách, cho ý kiến về dự án Luật Thi đua, Khen thưởng (sửa đổi).
Phát biểu tại hội nghị, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Tư pháp Mai Thị Phương Hoa đánh giá dự thảo đã “thực sự có sự đổi mới mạnh mẽ và căn bản”.
Đặc biệt, theo bà Hoa, dự thảo Luật đã giải quyết cơ bản những khó khăn, vướng mắc trong khen thưởng ở khu vực ngoài nhà nước và kinh tế tư nhân.
Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Tư pháp Mai Thị Phương Hoa. Ảnh: quochoi.vn
Bà Hoa cho rằng khối DN tư nhân đóng góp tới 40% GDP cả nước. Nhiều DN, doanh nhân, trí thức, nhà khoa học thực sự xứng đáng được khen thưởng vì thành tích đóng góp của mình.
Tuy nhiên, một số quy định hiện hành về tiêu chuẩn khen thưởng cho DN thuộc khu vực ngoài nhà nước chưa cụ thể, khó áp dụng và đang điều chỉnh bằng văn bản dưới luật.
Từ những bất cập như vậy, trong 5 năm (2016-2020), Chủ tịch nước khen thưởng cho cá nhân lao động trực tiếp trong khu vực doanh nghiệp tư chỉ có 177 cá nhân, chiếm tỷ lệ 0,05%. Thủ tướng khen thưởng cho cá nhân lao động trực tiếp chỉ có 568 cá nhân, chiếm tỷ lệ 2,17%.
“Đây là những con số rất khiêm tốn”- bà Hoa nói và thể hiện sự nhất trí những quy định của dự thảo, nhằm khắc phục những bất cập nói trên.
Cụ thể, dự thảo Luật đã bổ sung quy định cụ thể đối tượng là doanh nhân, doanh nghiệp, trí thức, nhà khoa học và doanh nghiệp, các tổ chức kinh tế khác được khen thưởng Huân chương Lao động các hạng, “Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ”, Bằng khen của bộ, ban, ngành, tỉnh.
Dự thảo quy định nguyên tắc xét tôn vinh và trao tặng giải thưởng cho doanh nhân, doanh nghiệp như nguyên tắc công khai, khách quan, công bằng, bình đẳng, trên cơ sở tự nguyện của doanh nhân, doanh nghiệp, mỗi cơ quan, đơn vị tổ chức được tối đa hai giải thưởng hoặc danh hiệu phạm vi toàn quốc…
Liên quan đến tiêu chuẩn về Huân chương lao động các hạng, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Tư pháp cho rằng dự thảo chưa có quy định nào đề cập đến những cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám đột phá vì lợi ích chung.
Đó là những cán bộ có tư duy sáng tạo, cách làm hay, tháo gỡ, giải quyết những điểm nghẽn, nút thắt trong cơ chế, chính sách, tập trung vào những vấn đề chưa được quy định hoặc đã có quy định nhưng không phù hợp với thực tiễn, mang lại giá trị, hiệu quả thiết thực, tạo được chuyển biến mạnh mẽ, đóng góp tích cực vào sự phát triển chung.
Theo bà Hoa, lịch sử đã chứng kiến nhiều tấm gương mẫu mực đổi mới, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm trước Đảng và Nhân dân.
Tiêu biểu như, Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Phúc Kim Ngọc với quyết sách “khoán hộ” năm 1966, là một trong những cơ sở quan trọng để Trung ương ban hành chính sách khoán 100 và Khoán 10. Hoặc nữ Anh hùng Lao động Ba Thi với kỳ tích “cởi trói” cho hạt gạo tại TP.HCM và đồng bằng sông Cửu Long năm 1977-1978, góp phần vào việc bỏ chế độ bao cấp gạo. Hoặc trường hợp cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt với đường dây tải điện 500 KV.
Nhắc tới kết luận 14 của Bộ Chính trị về chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ, trong đó yêu cầu biểu dương, khen thưởng xứng đáng cán bộ có tư duy đổi mới, cách làm đột phá, sáng tạo, hiệu quả cao, vì lợi ích chung, bà Hoa cho rằng đây là một chủ trương hoàn toàn đúng đắn trong giai đoạn hiện nay.
“Cần phải được thể chế hóa thành các văn bản pháp luật. Nhất là trong bối cảnh hiện nay, một số cán bộ đảng viên đang có dấu hiệu “chùng xuống”, không dám làm gì chứ chưa nói đến dám chịu trách nhiệm”- bà Hoa nói.
Theo Phó chủ nhiệm Uỷ ban Tư pháp, có rất nhiều biện pháp để khuyến khích cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung, nhưng khen thưởng là biện pháp thiết thực và có nhiều yếu tố tích cực.
