Cụ thể, tại buổi làm việc, Giám đốc Sở Tài chính Phan Thị Thắng kiến nghị Quốc hội có ý kiến với Chính phủ giải quyết kiến nghị bổ sung cho ngân sách TP nguồn kinh phí từ tiền được thưởng thu ngân sách vượt dự toán năm 2015. Bà Thắng cho biết trước đây UBND TP đã có văn bản gửi Chính phủ và Bộ Tài chính về vượt thưởng nêu trên. Theo đó, năm 2015 dự toán thu ngân sách nhà nước trên địa bàn TP là 233.776 tỉ đồng, trong đó số thu ngân sách hưởng theo phân cấp là hơn 190.186 tỉ đồng.
Tính đến ngày 31-12-2015, TP.HCM thu ngân sách đạt hơn 255.000 tỉ đồng, bằng 109,08% dự toán (tăng 16,03% so với cùng kỳ), trong đó số thu ngân sách trung ương hưởng theo phân cấp là hơn 199.771 tỉ đồng. Trên cơ sở đó, TP.HCM trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, chấp thuận kiến nghị thưởng hơn 10.000 tỉ đồng cho TP để bổ sung vốn đầu tư phát triển, qua đó hoàn thành nhiệm vụ chính trị được giao.
Hoạt động kinh tế tại cảng Cát Lái (TP.HCM). Ảnh: CTV
Bên cạnh đó, TP.HCM cũng kiến nghị tăng tỉ lệ điều tiết ngân sách cho TP, thực hiện từ năm 2017 và cho phép TP giữ ổn định tỉ lệ tăng đó trong giai đoạn 10 năm. Theo lý giải của UBND TP, năm 2003 tỉ lệ điều tiết ngân sách để lại cho TP.HCM là 33%, tuy nhiên đến thời kỳ ổn định ngân sách 2011-2016 tỉ lệ này chỉ còn 23%. Mặc dù bình quân giai đoạn 2011-2015, tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn TP chiếm tỉ trọng hơn 27% tổng thu ngân sách nhà nước nhưng tổng chi ngân sách địa phương được hưởng theo tỉ lệ điều tiết chỉ chiếm tỉ trọng hơn 4% tổng chi.
Trong phạm vi nguồn thu được hưởng theo tỉ lệ điều tiết của TP quá hạn hẹp, tính chung giai đoạn 2011-2015, số cân đối từ thuế dành cho chi đầu tư phát triển của TP chỉ khoảng 9.500 tỉ đồng/năm nhưng phải bố trí hơn 28% để thanh toán các khoản nợ và lãi vay đến hạn nên thực chất chi đầu tư xây dựng cơ bản chỉ còn hơn 6.800 tỉ đồng/năm, chỉ đáp ứng 19% nhu cầu đầu tư của TP.
UBND TP.HCM cũng kiến nghị trung ương cấp lại cho TP một phần số thu các khoản thuế từ hoạt động xuất nhập khẩu (dự kiến các mức 8%-12% trong tổng thu) và thực hiện trong 10 năm để tạo điều kiện cho TP bổ sung vốn đầu tư cơ sở hạ tầng giao thông đường bộ, hệ thống cảng sông, cảng biển, kết nối liên vùng. Cho phép TP.HCM được phụ thu đối với một số ngành, lĩnh vực kinh doanh trên địa bàn phù hợp với tình hình thực tế. Nguồn thu này không phải điều tiết về trung ương và không đưa vào tính cân đối ngân sách vào đầu thời kỳ ổn định.
UBND TP.HCM cũng kiến nghị trung ương cần phân cấp cho TP thu tiền sử dụng đất gắn với tài sản trên đất do các cơ quan thuộc trung ương quản lý và phân chia tỉ lệ phần trăm TP được hưởng là 50% đối với các khoản thu này.
Ngoài ra, UBND TP.HCM kiến nghị giữ nguyên cơ chế thưởng vượt thu và bổ sung có mục tiêu cho TP như quy định của Chính phủ. Về mức thưởng vượt thu, TP kiến nghị ngân sách TP được thưởng 30% của số tăng thu từ các khoản thu phân chia giữa ngân sách trung ương và ngân sách TP.
