Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Văn Thanh cho biết qua quá trình triển khai thực hiện, Luật Tố cáo 2011 đã bộc lộ những hạn chế, bất cập về thẩm quyền giải quyết tố cáo; trình tự, thủ tục giải quyết tố cáo; tổ chức thi hành, kết luận nội dung tố cáo và về bảo vệ người tố cáo.
Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Văn Thanh tại buổi họp báo.
“Những hạn chế, bất cập nêu trên dẫn đến tình trạng làm giảm hiệu lực, hiệu quả công tác giải quyết tố cáo, trật tự, kỷ cương pháp luật” - ông Thanh nêu lý do phải xây dựng Luật Tố cáo mới nhằm khắc phục tình trạng nêu trên.
Liên quan đến quy định về hình thức tố cáo, theo phó tổng Thanh tra Chính phủ, để xác định rõ trách nhiệm của người tố cáo, tránh tình trạng lợi dụng các hình thức tố cáo để tố cáo tràn lan, cố ý tố cáo sai sự thật, ảnh hưởng đến danh dự, uy tín của người bị tố cáo, Luật Tố cáo mới vẫn tiếp tục quy định hai hình thức tố cáo như luật 2011 là tố cáo bằng đơn và tố cáo trực tiếp.
Ông Thanh thông tin thêm quá trình thảo luận cho ý kiến về dự án luật này, nhiều đại biểu Quốc hội đã có ý kiến rất có lý, cho rằng chúng ta không nên bỏ qua những hình thức tố cáo bằng thư điện tử, bản fax... Tuy nhiên, nếu quy định như vậy sẽ không bảo đảm tính khả thi, bởi cơ quan được giao nhiệm vụ giải quyết tố cáo sẽ phải bố trí một nguồn nhân lực rất lớn.
“Chính phủ và Quốc hội thấy rằng chúng ta cũng không nên bỏ qua hoàn toàn những thông tin từ những tố cáo đó, kể cả tố cáo nặc danh” - ông Thanh nói và cho biết luật mới quy định khi các cơ quan nhận được những tố cáo bằng các hình thức không phải là hai hình thức quy định trong luật thì vẫn phải có xem xét, đánh giá, khai thác những thông tin, trong đó phục vụ cho công tác quản lý và công tác thanh tra, kiểm tra.
“Chính phủ và Quốc hội thấy rằng hai hình thức tố cáo chính thức bằng đơn hoặc đến tố cáo trực tiếp rồi ký vào văn bản đó là những hình thức bắt buộc phải thụ lý. Còn những hình thức khác, Nhà nước hoặc cơ quan có thẩm quyền vẫn phải xem xét, nghiên cứu để phục vụ công tác quản lý của mình nhưng không phải thụ lý, giải quyết theo đúng trình tự, thủ tục quy định tại luật này” - ông Thanh nhấn mạnh.
Cụ thể, đối với tố cáo nặc danh, mạo danh, Điều 25 Luật Tố cáo mới quy định khi nhận được thông tin có nội dung tố cáo nhưng không rõ họ tên, địa chỉ của người tố cáo hoặc qua kiểm tra, xác minh không xác định được người tố cáo hoặc người tố cáo sử dụng họ tên của người khác để tố cáo; hoặc thông tin có nội dung tố cáo được phản ánh không theo hình thức quy định tại luật này thì cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền không xử lý theo quy định của Luật Tố cáo.
Trường hợp thông tin tố cáo có nội dung rõ ràng về người có hành vi vi phạm pháp luật, có tài liệu, chứng cứ cụ thể về hành vi vi phạm pháp luật và có cơ sở để thẩm tra, xác minh thì cơ quan, tổ chức, cá nhân tiếp nhận tiến hành việc thanh tra, kiểm tra theo thẩm quyền hoặc chuyển đến cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền để tiến hành việc thanh tra, kiểm tra, phục vụ cho công tác quản lý.
