“Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cần sớm có chủ trương huy động nguồn lực trong dân, trong đó chủ yếu là USD”. Tại cuộc làm việc của Tổ công tác Chính phủ với NHNN sáng 18-7, Bộ trưởng-Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng truyền đạt ý kiến của Thủ tướng Chính phủ như trên.
Theo Bộ trưởng Dũng, NHNN có chủ trương chống đôla hóa nhưng trong điều kiện kiểm soát được thì nên có phương án huy động. “Nguồn USD trong dân rất lớn, thay vì gửi lãi suất 0% thì cần có chính sách huy động để hòa vào các nguồn huy động khác phục vụ đầu tư” - Bộ trưởng Dũng nói.
Giao dịch ngoại tệ tại ngân hàng. Ảnh: HTD
Bộ trưởng Mai Tiến Dũng cũng nhắc lại ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng mới đây: Tín dụng tăng nhưng không nên chảy vào một số đại gia, dòng tiền phải chảy vào doanh nghiệp (DN) khởi nghiệp, sản xuất kinh doanh, cơ sở hạ tầng...
“Năm 2016 có 110.000 DN thành lập mới. Trong sáu tháng đầu năm 2017 có thêm 60.000 DN thành lập. Tuy nhiên, cũng có tới 93.000 DN khó khăn, ngừng hoạt động trong năm 2016. Thành lập nhiều nhưng đóng cửa dừng hoạt động cũng nhiều, trong đó có yếu tố liên quan tiếp cận vốn tín dụng. Về vấn đề này, NHNN cần có chính sách giúp các DN mới thành lập, khởi nghiệp tiếp cận được vốn” - Bộ trưởng Dũng nhấn mạnh.
Truyền đạt ý kiến của Thủ tướng yêu cầu NHNN chỉ đạo các NH thương mại phấn đấu giảm lãi suất 0,5%-1%, ông Dũng làm phép tính: Dư nợ tín dụng cả nước hiện trên 5 triệu tỉ đồng, nếu giảm lãi suất 1% sẽ có khoảng 50.000 tỉ đồng tái đầu tư, sản xuất. “Lãi suất đã giảm nhưng thực chất so với các nước vẫn rất cao. Vậy phải tính toán như thế nào, kể cả huy động tiền gửi có giảm nữa không?” - Bộ trưởng Mai Tiến Dũng nêu vấn đề.
Thống đốc Lê Minh Hưng cho biết nhiều năm qua NHNN vẫn tiến hành các giải pháp tổng thể để điều hành tiền tệ (tiền đồng, ngoại tệ, tỉ giá...) nhằm đảm bảo ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát. Nhờ giải pháp này, các nguồn lực trong nền kinh tế đã chuyển hóa sang đồng Việt Nam.
Ông Hưng phân tích năm 2016 NHNN mua vào gần 10 tỉ USD để tăng dự trữ ngoại hối. Trong đó thặng dư thanh toán chỉ chiếm một phần nhỏ, phần lớn nguồn ngoại tệ nắm giữ trong dân đã được chuyển hóa sang đồng Việt Nam gửi vào hệ thống tổ chức tín dụng hoặc người dân trực tiếp đầu tư kinh doanh. Nhiều năm qua chúng ta không mất ngoại tệ nhập vàng về và người dân cũng không đổ nguồn lực vào mua vàng.
Thống đốc cũng cho biết NHNN đang lấy ý kiến các bộ, ngành về đề án chống đôla hóa, vàng hóa, trong đó nhấn mạnh các giải pháp chuyển hóa nguồn lực vàng, đôla này vào đầu tư... “NHNN sẽ báo cáo Chính phủ đề án cụ thể với lộ trình phù hợp để vừa huy động được nguồn lực trong dân nhưng vẫn đảm bảo sự ổn định kinh tế” - ông Lê Minh Hưng nói.
