Chiều 3-4, tại họp báo về dự kiến chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, Văn phòng Quốc hội cho biết kỳ họp sẽ họp phiên trù bị vào ngày 5-4, khai mạc sáng 6-4 và dự kiến bế mạc ngày 23-4 tại toà nhà Quốc hội.

Kỳ họp diễn ra trong khoảng 11 ngày làm việc, chia làm hai đợt: Đợt 1 từ 6 đến 12-4, đợt 2 từ 20 đến 23-4, có dự phòng thêm ngày 24 và 25-4.

Kiện toàn 39 chức danh lãnh đạo chủ chốt

Thông tin tại cuộc họp báo, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Văn Hiển cho biết công tác tổ chức bộ máy và nhân sự là nội dung trọng tâm của kỳ họp, với khoảng 2,5 ngày làm việc.

Theo đó, Quốc hội sẽ xem xét, bầu và phê chuẩn nhiều chức danh lãnh đạo chủ chốt của bộ máy Nhà nước, gồm: Chủ tịch Quốc hội, Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, các Phó Chủ tịch Quốc hội, Phó Chủ tịch nước, cùng các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan tư pháp.

Ngay sau khi được bầu, các chức danh Chủ tịch Quốc hội, Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Chánh án TAND Tối cao sẽ thực hiện nghi thức tuyên thệ trước Quốc hội theo quy định của Hiến pháp 2013.

Về số lượng nhân sự lãnh đạo cấp cao được bầu và phê chuẩn tại kỳ họp này, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Công tác đại biểu của Quốc hội Tạ Thị Yên cho biết có khoảng 39 chức danh được bầu, liên quan đến toàn bộ các vị trí lãnh đạo cấp cao của Nhà nước ở Trung ương, bảo đảm kiện toàn đồng bộ các thiết chế theo mô hình mới.

"Có thể nói đây là một trong những nội dung trọng tâm, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng của Kỳ họp thứ Nhất, nhằm hoàn thiện đầy đủ bộ máy lãnh đạo Nhà nước để tổ chức thực hiện các nhiệm vụ phát triển đất nước trong giai đoạn mới" - bà Yên nói và cho biết việc chuẩn bị nhân sự cho Kỳ họp thứ nhất đã được triển khai rất chặt chẽ, bài bản, đúng quy trình.

Theo đó, công tác này được thực hiện dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng, trên cơ sở các quy định của Hiến pháp và pháp luật. Bộ Chính trị đã xây dựng phương án tổng thể về tổ chức bộ máy, đồng thời giới thiệu nhân sự đảm nhiệm các chức danh lãnh đạo chủ chốt của Nhà nước để báo cáo Ban Chấp hành Trung ương xem xét, cho ý kiến.

Sau khi tiếp thu ý kiến, các nội dung tiếp tục được hoàn thiện và trình Quốc hội quyết định theo đúng thẩm quyền, bảo đảm nguyên tắc Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, Nhân dân làm chủ; Quốc hội thực hiện việc bầu và phê chuẩn các chức danh theo quy định.

Theo bà Yên, việc Quốc hội bầu và phê chuẩn các chức danh lãnh đạo chủ chốt của Nhà nước tại kỳ họp thứ Nhất có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là bước kiện toàn bộ máy lãnh đạo cấp cao của Nhà nước, bảo đảm sự ổn định, liên tục và thông suốt trong hoạt động của hệ thống chính trị ngay sau bầu cử.

Bên cạnh đó, quá trình này thể hiện rõ vai trò của Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân, cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất, trực tiếp quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, trong đó có công tác nhân sự cấp cao, đồng thời thể chế hóa các chủ trương của Đảng thành quyết định của Nhà nước.

Ngoài ra, trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao về hoàn thiện thể chế và thúc đẩy tăng trưởng, việc lựa chọn, bầu và phê chuẩn đội ngũ lãnh đạo có đủ phẩm chất, năng lực, uy tín được đánh giá có ý nghĩa quyết định đối với việc thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý quốc gia và đáp ứng kỳ vọng của Nhân dân.

“Đây không chỉ là công tác nhân sự mà còn là tiền đề quan trọng để mở ra một nhiệm kỳ mới với kỳ vọng mới về đổi mới, hành động và phát triển” - Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Công tác đại biểu nói.

Xem xét, thông qua 8 luật và nhiều nghị quyết

Về công tác lập pháp, kỳ họp sẽ xem xét, thông qua tám dự án luật và một nghị quyết quy phạm pháp luật. Trong đó có các luật quan trọng như Luật Thủ đô (sửa đổi), Luật Hộ tịch (sửa đổi), Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi), Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi)…

Ngoài ra, tại kỳ họp này, Quốc hội cũng sẽ quyết định năm nhóm nội dung lớn về kinh tế - xã hội, tài chính, ngân sách và giám sát.

Đáng chú ý, Quốc hội sẽ xem xét, thông qua các nghị quyết mang tính định hướng chiến lược cho giai đoạn năm năm 2026-2030 như Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, kế hoạch tài chính quốc gia, kế hoạch đầu tư công trung hạn và kế hoạch vay, trả nợ công.

Đối với các nội dung cấp bách phát sinh, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ khẩn trương hoàn thiện hồ sơ để trình Quốc hội xem xét bổ sung vào chương trình đợt 2 của kỳ họp nếu đủ điều kiện.

Một số nội dung dự kiến có thể được bổ sung như nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam, xử lý vi phạm trong lĩnh vực đất đai, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, hay đề án thành lập TP Đồng Nai trực thuộc Trung ương.

Tại cuộc họp báo, bà Phạm Thị Hồng Yến, Ủy viên Ủy ban Kinh tế và Tài chính, cho biết các phiên thảo luận sẽ tập trung vào nhiều vấn đề nổi bật, gắn trực tiếp với đời sống người dân.

Theo bà Yến, các đại biểu sẽ dành thời gian phân tích, đánh giá sâu những vấn đề như việc làm, giá nhà, giá vàng và an toàn thực phẩm, đây là những nội dung đang được dư luận đặc biệt quan tâm.

Trong quá trình thảo luận, các cơ quan của Chính phủ sẽ trực tiếp tiếp thu, giải trình ý kiến đại biểu, đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm xử lý hiệu quả các vấn đề đặt ra.

Theo quy trình, vào cuối kỳ họp, Quốc hội sẽ thảo luận, thông qua các nghị quyết chuyên đề cũng như nghị quyết chung của Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.

Cũng theo bà Yến, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định các nội dung liên quan để bổ sung vào hệ thống giải pháp phục vụ công tác điều hành thực tiễn, bảo đảm gắn kết chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn.

Đối với các nội dung cần sửa đổi luật, Quốc hội sẽ giao Chính phủ nghiên cứu, hoàn thiện hồ sơ trình Quốc hội xem xét trong thời gian sớm nhất, nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Với những giải pháp thuộc thẩm quyền, Chính phủ sẽ được giao tổ chức triển khai hoặc chủ động điều chỉnh các quy định pháp luật liên quan, bảo đảm tính kịp thời và hiệu quả.