Chất vấn Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà sáng 7-11, đại biểu Trần Kim Yến (TP.HCM) nói trong tinh giản biên chế, sắp xếp, tinh gọn bộ máy để nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động là rất cần thiết.
Nhưng tinh giản mang tính chất cào bằng, cơ học đang ảnh hưởng rất nhiều đến ngành giáo dục khi nhiều địa phương cho biết đang thiếu rất nhiều giáo viên, trong khi việc tuyển dụng cực kỳ khó khăn.
“Chưa kể giáo viên nghỉ việc tiếp tục gia tăng do nhiều nguyên nhân, trong đó có nguyên nhân có quá nhiều áp lực và thu nhập chưa đủ sống. Mặt khác, đề án vị trí việc làm trong nhà trường không có chức danh giám thị. Đây cũng thêm một áp lực dành cho nhà trường và cho giáo viên”- đại biểu Yến nêu thực trạng và đặt câu hỏi về giải pháp của Bộ Nội vụ đối với vấn đề này.
Trả lời, Bộ trưởng Phạm Thị Thanh Trà cho biết việc tinh giản biên chế đến nay đã có những thành công bước đầu. Trong đó, giai đoạn 2017-2021 đã giảm được 11,67% viên chức hưởng lương từ ngân sách nhà nước.
“Chúng tôi muốn nói rằng trong số viên chức giảm mà hưởng lương từ ngân sách nhà nước thì ngành giáo dục chỉ có giảm là 6,4%, còn lại toàn ngành y tế là giảm 32%, do thúc đẩy được tự chủ thì chuyển số biên chế đấy sang hưởng lương tự chủ, hai khái niệm này khác nhau, chúng tôi xin nêu thêm để các đại biểu có thể có nhiều thông tin”- bà Trà nói.
Tuy nhiên, Bộ trưởng Nội vụ cũng nhìn nhận thực tiễn giai đoạn vừa qua, nhiều địa phương khi thực hiện việc giảm biên chế viên chức hưởng lương từ ngân sách nhà nước thì lại cắt hẳn biên chế đi, “vẫn đang bị nhầm lẫn với việc giảm biên chế”, cho nên thiếu số người làm việc trong các đơn vị sự nghiệp, nhất là ngành giáo dục.
Về giải pháp, bà Trà cho rằng cần thống nhất về mặt nhận thức, đó là đối với viên chức, phải tập trung một cách đồng bộ, quyết liệt để giảm số lượng viên chức hưởng lương từ ngân sách nhà nước, nhưng vẫn phải đảm bảo được số lượng người làm việc cho đơn vị sự nghiệp. “Tức là chúng ta thúc đẩy tự chủ, thúc đẩy việc xã hội hóa để giảm được số viên chức hưởng lương từ ngân sách nhà nước”- theo bà Trà.
Bộ trưởng Bộ Nội vụ cũng cho rằng ngành giáo dục cần hoàn thiện hệ thống thể chế, mà trước hết đó là Luật Giáo dục. Đồng thời, sửa ngay các Nghị định, Thông tư, trong đó có Nghị định 81 để đảm bảo được việc thực hiện thu học phí cho tất cả các cơ sở giáo dục từ mầm non cho đến đại học.
“Thứ hai là chúng tôi cũng mong muốn Bộ Tài chính tiếp tục rà soát lại cơ chế để chúng ta thúc đẩy tự chủ để làm sao chúng ta có được cơ chế tự chủ, nhất là đối với giáo dục mầm non, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học”- bà Trà nói và cho rằng đây là điều kiện để có thể giảm bớt được số viên chức hưởng lương từ ngân sách nhà nước.
Tranh luận lại với ý kiến của Bộ trưởng Bộ Nội vụ, đại biểu Trần Kim Yến nói trong một ý mà Bộ trưởng nêu là “giảm biên chế, tức là giảm số lượng viên chức hưởng lương từ ngân sách nhà nước để chuyển sang hưởng lương từ tự chủ”.
“Tôi hiểu ý này tức là nguồn để trả lương cho giáo viên chính là thu từ người học. Như vậy, chúng ta đang đẩy cái khó cho người học, cho phụ huynh và cho gia đình. Trong khi đó thu nhập của số đông người dân và đặc biệt là thu nhập của công nhân, người lao động không tăng, thậm chí là sụt giảm”- đại biểu Yến nêu quan điểm.
Theo đại biểu của TP.HCM, vấn đề mà đại biểu đặt ra rất mong Bộ trưởng có giải pháp để đảm bảo được số lượng con em chúng ta đến trường học và giảm áp lực cho nhà trường cũng như cho giáo viên.
