Chiều 23-4, với đa số đại biểu có mặt biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật Hộ tịch sửa đổi. Luật có 4 chương, 30 Điều, có hiệu lực thi hành từ 1-3-2027.
Nội dung đáng chú ý của Luật là phân cấp triệt để thẩm quyền đăng ký hộ tịch, đăng ký hộ tịch không phụ thuộc địa giới hành chính và ủy quyền ký giấy tờ hộ tịch.
Trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết Chính phủ đã rà soát, đánh giá toàn diện và nhận thấy các điều kiện, nguồn lực bảo đảm việc thực hiện đăng ký hộ tịch không phụ thuộc địa giới hành chính đã được bảo đảm.
Cụ thể, ông Hoàng Thanh Tùng cho biết cơ sở dữ liệu hộ tịch đã được đưa vào vận hành thống nhất trên toàn quốc, kết nối và chia sẻ, cung cấp thông tin với các cơ sở dữ liệu liên quan, nhất là cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các hệ thống giải quyết thủ tục hành chính của các địa phương. Các cơ quan đăng ký hộ tịch đã thực hiện tra cứu dữ liệu hộ tịch phi địa giới để phục vụ giải quyết thủ tục hành chính.
Đội ngũ công chức làm công tác đăng ký, quản lý hộ tịch tại các địa phương đã được kiện toàn, bảo đảm năng lực chuyên môn. Hiện có 8.082 công chức/3.321 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó hơn 90% đáp ứng trình độ chuyên môn luật và được bồi dưỡng nghiệp vụ hộ tịch.
Cũng theo ông Tùng, thực tiễn triển khai công tác đăng ký hộ tịch không phụ thuộc địa giới hành chính theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp từ ngày 1-7-2025 đến nay cho thấy hoạt động này cơ bản ổn định, không phát sinh vướng mắc lớn.
Về ủy quyền ký giấy tờ hộ tịch, Bộ trưởng Bộ Tư pháp cho biết tiếp thu ý kiến đại biểu, dự thảo Luật đã được chỉnh lý theo hướng linh hoạt. Cụ thể, không hạn chế ủy quyền đối với giấy chứng tử nhằm bảo đảm giải quyết kịp thời. Đối với giấy khai sinh và giấy chứng nhận kết hôn là các giấy tờ hộ tịch gốc, quan trọng, việc quy định do lãnh đạo UBND cấp xã ký là cần thiết để bảo đảm tính chặt chẽ, trang trọng.
Về đăng ký khai sinh, khai tử theo phương thức chủ động, lãnh đạo Bộ Tư pháp cho hay, tiếp thu ý kiến đại biểu, Chính phủ đã bổ sung lộ trình thực hiện đăng ký khai sinh, khai tử theo phương thức chủ động thống nhất trên toàn quốc chậm nhất từ ngày 1-1-2031.
Chính phủ đánh giá đây là cải cách lớn, chuyển từ cơ chế “người dân yêu cầu” sang “cơ quan nhà nước chủ động phục vụ”, đòi hỏi hoàn thiện đồng bộ hạ tầng số và kết nối dữ liệu, đặc biệt trong lĩnh vực y tế.
Trong giai đoạn chuyển tiếp, các địa phương đủ điều kiện được chủ động triển khai trước; Nhà nước tiếp tục đầu tư hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực và đẩy mạnh truyền thông chính sách nhằm bảo đảm tính khả thi và đồng thuận xã hội.
Đề xuất Chủ tịch UBND cấp xã được ủy quyền cho phòng ban chuyên môn ký giấy chứng tử
(PLO)- Bộ Tư pháp sẽ nghiên cứu, đề xuất sửa đổi trong dự luật để cho phép Chủ tịch UBND cấp xã được ủy quyền cho phòng ban chuyên môn hoặc người thực hiện công tác hộ tịch ký giấy chứng tử.
