Thông tin ban đầu, trong lúc đánh bắt cá ở ngầm Bến Troóc, xã Phúc Trạch, huyện Bố Trạch (Quảng Bình), người dân địa phương phát hiện một cây sưa đã chết từ lâu, bị vùi lấp trong bùn đất dưới suối.
Vị trí phát hiện cây sưa nằm cách nơi phát hiện gốc sưa “khủng” vào năm 2014 (hiện đang được đưa vào trưng bày ở Bảo tàng Quảng Bình) khoảng vài trăm mét, thuộc vùng đệm Vườn Quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng.
Sau khi phát hiện cây sưa dưới lòng suối, người dân này đã lén lút khai quật và đã bán được một phần cho đầu nậu. Khi thông tin rò rỉ, người này phải bán phần cây sưa còn lại cho một đầu nậu đứng ra khai quật.
Theo ông Đoàn Văn Ngãi, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Bố Trạch, vào tối 17-5, khi người dân đang khai quật cây sưa nói trên, các lực lượng chức năng gồm Kiểm lâm và Công an đã có mặt tại hiện trường nơi phát hiện gỗ sưa để làm rõ tình trạng cây, xác định có thuộc loài cần bảo vệ không và hướng xử lý theo quy định.
Đến sáng 18-5, cây gỗ sưa đã được lực lượng chức năng đưa về Trụ sở Công an xã Phúc Trạch để báo cáo cấp có thẩm quyền, chờ hướng xử lý.
Theo hình ảnh ghi nhận, có ít nhất ba khúc gỗ sưa đã được thu hồi, trong đó có hai khúc dài khoảng 3 m và một khúc ngắn hơn. Theo ước tính, số lượng thu được khoảng 600 kg, ước tính giá trị có thể lên tới hàng tỉ đồng tùy theo chất lượng và tuổi gỗ.
Gốc sưa khai quật dưới lòng suối được trưng bày ở bảo tàng
Vào tháng 3-2014, hai cha con ở xã Phúc Trạch, huyện Bố Trạch trong lúc đi đánh bắt cá đã tình cờ phát hiện một gốc sưa có đường kính hơn 1 m, dài gần 2 m bị vùi lấp trong bùn đất. Thời điểm đó, gốc sưa khủng được ước tính giá trị hơn 17 tỉ đồng và sau đó đã được đưa vào trưng bày trong Bảo tàng Quảng Bình.
Cây Sưa còn gọi là trắc thối, huê mộc vàng hay trắc hoa trắng (có tên khoa học là Dalbergia tonkinensis Prain), là một loài cây thân gỗ thuộc họ Đậu (Fabaceae), thuộc gỗ nhóm IA, là một trong những loài gỗ quý hiếm, cấm khai thác, sử dụng vì mục đích thương mại.
Nếu phát hiện cây sưa trong rừng, đất công, người dân không được tự ý khai thác hay chiếm đoạt, mà phải báo ngay với cơ quan quản lý rừng (kiểm lâm, ban quản lý rừng, UBND xã) để tránh bị xử phạt hành chính vì vi phạm quy định về bảo vệ động vật, thực vật nguy cấp, quý hiếm.
