Trước đó, trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình về dự luật, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga cho biết tiếp thu ý kiến của ĐBQH, luật bổ sung không đề nghị đặc xá đối với người phạm tội phá hoại cơ sở vật chất-kỹ thuật của nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, tội chống phá cơ sở giam giữ.
Đồng thời, căn cứ vào tình hình cụ thể trong mỗi đợt đặc xá, luật giao cho Chủ tịch nước quyết định không đặc xá đối với các trường hợp khác.
Quốc hội thông qua Luật Đặc xá.
Tại Điều 5, luật quy định thời điểm đặc xá do Chủ tịch nước xem xét, quyết định về đặc xá nhân sự kiện trọng đại, ngày lễ lớn của đất nước; Chủ tịch nước xem xét, quyết định đặc xá trong trường hợp đặc biệt để đáp ứng yêu cầu đối nội, đối ngoại của Nhà nước mà không phụ thuộc vào thời điểm quy định tại khoản 1 điều này.
Tại Điều 22, luật quy định người được đặc xá trong trường hợp đặc biệt để đáp ứng yêu cầu về đối nội, đối ngoại của Nhà nước, Chủ tịch nước quyết định đặc xá cho người đang chấp hành án phạt tù có thời hạn, người đang được hoãn chấp hành án phạt tù, người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù, người đang chấp hành án phạt tù chung thân mà không phụ thuộc vào các điều kiện quy định tại Điều 11 và Điều 12 của luật này.
Liên quan đến điều kiện đặc xá, luật quy định trường hợp Chủ tịch nước quyết định thời gian đã chấp hành án phạt tù ngắn hơn so với thời gian quy định khi thuộc một trong các trường hợp như: Người đang mắc bệnh hiểm nghèo; người đang ốm đau thường xuyên mà không tự phục vụ bản thân có kết luận của hội đồng giám định y khoa, bệnh viện cấp tỉnh hoặc cấp quân khu trở lên; người từ đủ 70 tuổi trở lên; phụ nữ có thai hoặc có con dưới 36 tháng tuổi đang ở với mẹ trong trại giam, trại tạm giam, nhà tạm giữ; có hoàn cảnh gia đình đặc biệt khó khăn và bản thân là lao động duy nhất trong gia đình, có xác nhận của UBND cấp xã nơi gia đình người đó cư trú...
Một điểm đáng chú ý nữa là việc luật quy định trường hợp được đề nghị đặc xá dù mới chỉ thi hành được một phần nghĩa vụ trả lại tài sản, bồi thường thiệt hại, nghĩa vụ dân sự khác nhưng do lâm vào hoàn cảnh kinh tế đặc biệt khó khăn thuộc trường hợp chưa có điều kiện thi hành tiếp phần còn lại theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự đối với người bị kết án phạt tù.
Trường hợp phải thi hành nghĩa vụ trả lại tài sản, bồi thường thiệt hại, nghĩa vụ dân sự khác đối với tài sản không thuộc sở hữu của Nhà nước thì phải được người được thi hành án đồng ý hoãn thi hành án hoặc không yêu cầu thi hành án đối với tài sản này.
Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga cho biết có ý kiến đề nghị làm rõ cơ quan nào có trách nhiệm theo dõi, đôn đốc người được đặc xá phải thực hiện cam kết về trách nhiệm bồi thường thiệt hại, nghĩa vụ dân sự khác và chế tài xử lý nếu người được đặc xá không thực hiện sau khi được đặc xá.
Theo UBTVQH, trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc thi hành án dân sự nói chung và thi hành phần dân sự trong bản án hình sự nói riêng đã được quy định cụ thể trong Luật Thi hành án dân sự và các văn bản pháp luật có liên quan. Các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan căn cứ các văn bản nêu trên để tổ chức thi hành.
