Thanh tra Chính phủ (TTCP) vừa có thông báo kết luận thanh tra quá trình cổ phần hóa Tổng Công ty Thiết bị Y tế Việt Nam (gọi tắt là tổng công ty); việc thoái vốn Nhà nước tại Công ty Cổ phần Nhựa y tế, Tổng công ty Cổ phần Y tế; việc sáp nhập Công ty Cổ phần Nhựa y tế vào Tổng công ty Thiết bị y tế Việt Nam.
Theo TTCP, quá trình cổ phần hóa tổng công ty giai đoạn 2007-2010, Bộ Y tế đã không báo cáo Thủ tướng xin ý kiến về vướng mắc để hoàn thành việc cổ phần hóa, sau khi chuyển đổi không tiếp tục chuyển thành công ty cổ phần. Sau khi chuyển thành công ty TNHH MTV, doanh nghiệp không thực hiện nghiên cứu, sản xuất trang thiết bị y tế, không phát triển được nguồn vốn nhà nước đầu tư.
Ngoài ra, Bộ Y tế chưa thực hiện đầy đủ các quyền và trách nhiệm quy định tại Nghị định 99/2012 về phần công, phân cấp thực hiện các quyền, trách nhiệm, nghĩa vụ của chủ sở hữu nhà nước và vốn nhà nước đầu tư vào doanh nghiệp.
Đối với quá trình cổ phần hóa công ty TNHH MTV giai đoạn 2014-2016, Bộ Y tế chưa ban hành kế hoạch, lộ trình triển khai công tác cổ phần hóa theo quy định. Công ty TNHH MTV và công ty TNHH MTV chứng khoán ngân hàng Đông Á không thực hiện đúng thời gian hoàn tất hồ sơ xác định giá trị doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, Bộ Y tế cũng ban hành Quyết định số 3854 về giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa chậm so với quy định, việc triển khai thực hiện theo phương án sử dụng đất được phê duyệt còn chậm, không đúng tiến độ đề ra và sử dụng đất chưa đúng quy hoạch.
Tổng công ty đến ngày 12-7-2016 vẫn còn có những khoản nợ khó đòi quá hạn. Ban chỉ đạo cổ phần hóa công ty TNHH MTV không thẩm định phương án cổ phần hóa, báo cáo Bộ Y tế phê duyệt.
Chưa hết, việc cổ phẩn hóa kéo dài thời gian, chậm nộp số tiền thu từ cổ phần hóa là chưa thực hiện đúng quy định; Bộ Y tế cũng không ban hành quy chế hoạt động của người đại diện theo ủy quyền đối với phần vốn nhà nước, chưa thường xuyên yêu cầu người đại diện báo cáo theo quy định.
Khi xác định giá trị doanh nghiệp để chuyển sang công ty CP, ban chỉ đạo cổ phần hóa không chỉ đạo kiểm tra, xác định các khoản đầu tư tài chính, đầu tư chứng khoán phát sinh tăng hoặc giảm so với giá đang hạch toán trên sổ kế toán, không báo cáo BYT về giá trị tăng thêm của cổ phiếu Mediplast từ 25.200 đồng/cổ phần lên 29.484 đồng/cổ phần, không xác định lại giá trị phần vốn nhà nước tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty CP là thực hiện không đúng quy định, phản ánh không chính xác giá trị của doanh nghiệp.
TTCP còn cho rằng việc sáp nhập Mediplast vào tổng công ty – công ty cổ phần chưa thực hiện đúng chỉ đạo của Thủ tướng. Theo đó, sau một năm tổng công ty chính thức hoạt động theo mô hình công ty CP thì phải hoàn thanh việc thoái vốn, sau khi thoái vốn mới được tiến hành sáp nhập. Tuy nhiên, tổng công ty – công ty cổ phần lại tiến hành sáp nhập trước khi thoái vốn.
Từ những thiếu sót trên, TTCP kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Bộ Y tế chỉ đạo ban chỉ đạo cổ phần hóa khắc phục nhanh các tồn tại, hạn chế và rà soát, bổ sung quy trình thủ tục còn thiếu mà kết luận thanh tra đã nêu. Chỉ đạo các đơn vị liên quan tổ chức xác định lại trị giá cổ phần, số lượng cổ phẩn, tỉ lệ cổ phần của nhà nước tại tổng công ty - công ty cổ phần để chuyển giao phần vốn nhà nước cho SCIC theo đúng chỉ đạo của thủ tướng.
Xác định lại phần vốn nhà nước tại thời điểm chính thức chuyển từ công ty TNHH MTV sang công ty cổ phần. Bộ Y tế làm rõ trách nhiệm và có hình thức xử lý phù hợp đối với những đơn vị, cá nhân có thiếu sót, khuyết điểm như đã nêu.
Đặc biệt, TTCP kiến nghị phê bình lãnh đạo Bộ Y tế trong việc thực hiện cổ phần hóa tổng công ty, không thực hiện đúng các quy định của Chính phủ, các chỉ đạo của Thủ tướng, thiếu kiểm tra, giám sát đối với công ty TNHH MTV trước khi cổ phần…
