Ngày 27-4, ông Nguyễn Ngọc Hai, Chủ tịch UBND tỉnh Bình Thuận, đã ký văn bản gửi Sở TN&MT, UBND huyện Tuy Phong và Công ty Nhiệt điện Vĩnh Tân liên quan hiện tượng cây chết hàng loạt gần bãi xỉ của Nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 2.
Theo văn bản này thì qua kết quả khảo sát thực tế, cây có hiện tượng trụi lá, khô cành, một số cây còn lại tuy vẫn còn ra lá non nhưng bộ rễ đã bị hư thối. Những cây trồng xa bãi thải xỉ của Nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 2 thì vẫn phát triển bình thường.
Riêng khu vực ngập úng chủ yếu là vùng gần bãi thải xỉ, nước ngầm tại các giếng đào xấp xỉ gần bằng mặt đất, có giếng bỏ hoang không sử dụng. Kết quả phân tích nhiều mẫu thu tại bãi thải xỉ của Nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân cho thấy hàm lượng clorua trong nước ngầm của 3/4 hộ dân vượt từ 1,2 lần đến 1,8 lần; hàm lượng tổng số muối tan trong đất tại khu vực chùa Linh Sơn Tự (gần bãi thải xỉ) cho thấy đất tại khu vực này mặn và rất mặn...
Bước đầu xác định cây chết có thể do nhiều nguyên nhân như đất bị úng nước, nguồn nước và đất bị nhiễm mặn. Tuy nhiên, chưa thể xác định được nguyên nhân dẫn đến nước giếng, đất của các hộ dân bị nhiễm mặn.
Việc xác định nguyên nhân ngập úng do nước thẩm thấu từ bãi thải xỉ ra môi trường xung quanh gây ảnh hưởng đến hoa màu, nước sinh hoạt của các hộ dân là chưa đủ cơ sở kết luận. Lý do là tại các thời điểm khảo sát không phát hiện dòng chảy từ bãi thải xỉ rò rỉ ra môi trường xung quanh.
Tuy nhiên, cũng không loại trừ nước từ bãi xỉ thẩm thấu ra ngoài ảnh hưởng đến chất lượng nước dưới đất vì hàm lượng clorua tại 4/5 hồ nước trong bãi xỉ, tại các giếng nước của người dân đều vượt quy chuẩn cho phép và những cây trôm trồng càng xa bãi thải xỉ vẫn phát triển bình thường. Trước mắt, để đảm bảo nguồn nước ăn uống, sinh hoạt của người dân tại khu vực, tỉnh chỉ đạo Sở TN&MT phối hợp với UBND huyện Tuy Phong thông báo kết quả phân tích mẫu nước giếng, mẫu đất tại khu vực cho các hộ dân biết và khuyến cáo người dân tạm thời không nên sử dụng nguồn nước ngầm (nước giếng) vào mục đích tưới tiêu cũng như ăn uống.
Cạnh đó, tiếp tục yêu cầu Công ty Nhiệt điện Vĩnh Tân cung cấp hồ sơ thiết kế (có thể hiện điều kiện địa chất công trình, địa chất thủy văn), hồ sơ hoàn công bãi thải xỉ của Nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 2, báo cáo việc sử dụng nguồn nước để tưới bãi thải xỉ, trộn tro bay trong thời gian qua (lưu lượng, chất lượng sử dụng của từng nguồn nước,...). Kiên quyết xử lý nghiêm đối với các trường hợp gây ô nhiễm môi trường tại khu vực.
Để xác định nguồn nước gây ngập úng tại khu vực và nguyên nhân đất, nước tại khu vực bị nhiễm mặn, tỉnh giao Sở TN&MT chọn đơn vị độc lập có đủ chức năng, năng lực để làm rõ nguyên nhân cây chết. Cùng với đó, đánh giá tình trạng nước giếng của các hộ dân bị nhiễm mặn, đất bị ngập úng nước và nhiễm mặn, phạm vi ảnh hưởng và mức độ thiệt hại... để đưa ra các giải pháp khắc phục cũng như bồi thường hỗ trợ cho các hộ dân (nếu có ảnh hưởng do bãi thải xỉ). Việc này phải hoàn thành trong tháng 5-2017.
Công ty Nhiệt điện Vĩnh Tân phải xác định nguồn cung cấp nước bị nhiễm mặn để cách ly, tuyệt đối không sử dụng cho mục đích tưới nước giảm thiểu bụi ở bãi thải xỉ. Đặc biệt là nguồn nước lấy từ nhà máy để phục vụ tưới tro, xỉ trong bãi thải xỉ.
Về lâu dài, tỉnh giao UBND huyện Tuy Phong xây dựng lộ trình để di dời và bố trí đất sản xuất cho các hộ dân sinh sống gần khu vực bãi thải xỉ của Nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân.
