Đây là băn khoăn của nhiều đại biểu Quốc hội (ĐBQH) khi thảo luận tại hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các tổ chức tín dụng (TCTD) sáng 26-10.
ĐB Bùi Thị Quỳnh Thơ (Hà Tĩnh) cho rằng quy định mức bảo hiểm tiền gửi tối đa như trên là chưa hợp lý. Do vậy, dự luật cần điều chỉnh mức bảo hiểm tiền gửi tương xứng hợp lý khi người gửi tiền gặp rủi ro.
Theo ĐB Nguyễn Thị Lệ Thủy (Bến Tre), dự luật cần quy định bảo vệ quyền lợi, người gửi tiền là ưu tiên số một vì nguồn tiền gửi chiếm 85% nguồn vốn huy động của TCTD. ĐB Thủy cho rằng quyền lợi của người gửi tiền vẫn chưa được quy định rõ nét trường hợp ngân hàng đổ vỡ.
“Việc chi trả bảo hiểm cần tương ứng tiền gửi, bởi như hiện nay việc chi bảo hiểm tiền gửi của người gửi 100 triệu đồng cũng bằng người gửi 1 tỉ đồng” - bà Thủy cho rằng điều này là bất hợp lý.
Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Lê Minh Hưng cho biết khi ngân hàng đã lâm vào tình trạng kiểm soát đặc biệt, thường các cổ đông không hợp tác để xử lý. Vì vậy, theo thời gian, tình trạng yếu kém của các TCTD này ngày càng trầm trọng. Thực trạng này dẫn đến bất ổn rất lớn đến chính ngân hàng đó cũng như an toàn hệ thống và tiềm ẩn nguy cơ là người gửi tiền sẽ rút tiền hàng loạt.
Do đó, dự luật cần đưa ra các quy định cho phép sự can thiệp của Nhà nước để chấm dứt quyền cổ đông. Điều này là rất cần thiết, bởi nó cho phép Nhà nước được chủ động xử lý những rủi ro tiềm ẩn để có thể bảo vệ lợi ích của người gửi tiền, đảm bảo lợi ích chung của toàn xã hội.
Ông Hưng cũng cho hay: “Thẩm quyền quyết định chủ trương phê duyệt phương án phá sản là của Chính phủ. Chủ trương phá sản chỉ xem xét trên nguyên tắc là biện pháp cuối cùng khi TCTD bị kiểm soát đặc biệt không có khả năng thực hiện hoặc thực hiện không thành công phương án khác như phục hồi, sáp nhập, hợp nhất, giải thể và chuyển giao toàn bộ”.
Về nội dung không sử dụng tiền ngân sách để xử lý các ngân hàng yếu kém, ĐB Trương Trọng Nghĩa (TP.HCM) cho rằng dù nói không dùng tiền ngân sách nhưng lại đề nghị cho vay lãi suất đặc biệt là 0%/ năm, như vậy là dùng ngân sách gián tiếp. “Vậy việc này sẽ có ảnh hưởng ngân sách như thế nào? Nếu ảnh hưởng thì chúng ta cũng phải xác định là ảnh hưởng bao nhiêu để báo cáo cho nhân dân và cử tri biết. Cuối cùng, sự ảnh hưởng đó sau một thời gian xử lý sẽ có hiệu quả ra sao” - ông Nghĩa đặt vấn đề.
Ông Nghĩa cho rằng cần phải minh bạch chuyện xử lý ngân hàng yếu kém. Các quốc gia khác đều thừa nhận công khai chuyện lấy tiền thuế của dân để xử lý vấn đề này nhưng phải kèm theo phương án tái cơ cấu để phục hồi ngân hàng yếu kém và sau đó bán lại khi thấy có lời. “Chúng ta không nên né tránh việc này” - ông Nghĩa dẫn chứng.
Trong khi đó, ĐB Nguyễn Văn Thắng (Hà Nội), Chủ tịch HĐQT Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam (VietinBank), cho rằng việc hỗ trợ lãi suất, hỗ trợ thanh khoản, tài chính cho các TCTD yếu kém cũng là cách để không tạo ra hiệu ứng đổ vỡ trong hệ thống ngân hàng. Do vậy, ĐB này mong ĐBQH hiểu và đồng ý chủ trương để Chính phủ hỗ trợ TCTD trong quá trình xử lý các TCTD yếu kém. “Trường hợp phải cân đối chấp nhận bỏ ngân sách hỗ trợ các ngân hàng bị kiểm soát đặc biệt thì đó cũng là khoản tiền rất nhỏ nhưng sẽ đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng, xã hội” - ông Thắng nói.
