Sáng 25-4, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về Dự luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đấu thầu; Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư; Luật Hải quan; Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu; Luật Đầu tư; Luật Đầu tư công; Luật Quản lý, sử dụng tài sản công.
Khơi thông nguồn lực, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh
Tờ trình do Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng trình bày cho hay: Dự luật này được Chính phủ đề xuất nhằm thể chế hóa đầy đủ các chủ trương, định hướng của Đảng, Nhà nước về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước. Đồng thời, đẩy mạnh hỗ trợ, phân cấp, phân quyền và cải cách thủ tục hành chính về đầu tư, tài chính, ngân sách.
Dự luật này cũng nhắm mục tiêu tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, khơi thông, sử dụng hiệu quả nguồn lực cho phát triển kinh tế, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật; cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh; thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Một số điều của Luật Đấu thầu được sửa đổi nằm trong chính sách ưu tiên, ưu đãi trong đấu thầu để hỗ trợ phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, hoạt động đấu thầu của doanh nghiệp nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập.
“Bổ sung quy định về đấu thầu trong nước, đấu thầu quốc tế để thúc đẩy chuyển giao công nghệ, tiếp cận công nghệ tiên tiến nước ngoài trong lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”, tờ trình nêu.
Luật Đầu tư cũng sẽ được sửa đổi theo hướng bổ sung danh mục các ngành nghề, địa bàn, quy định về ưu đãi đầu tư cũng như quyền của các nhà đầu tư nước ngoài. Đáng lưu ý là dự luật này bổ sung ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện với kinh doanh dịch vụ hỗ trợ giao dịch trên thị trường các-bon và hoạt động cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hoá.
Đặc biệt, Luật Đầu tư công được bổ sung các quy định khá quan trọng, trong đó có quy định dự án đầu tư công đặc biệt là dự án thực hiện theo chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Chính phủ, không phải quyết định chủ trương đầu tư và được ưu tiên bố trí vốn để đẩy nhanh tiến độ thực hiện.
“Các nội dung sửa đổi, bổ sung tại dự thảo Luật không làm phát sinh thủ tục hành chính mới theo đó không đặt ra các yêu cầu về việc phải bố trí nguồn nhân lực để tổ chức thực hiện”, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng trình bày.
Cơ bản nhất trí nhưng...
Trình bày báo cáo thẩm tra, ông Lê Quang Mạnh, Phó Chủ nhiệm thường trực Ủy ban Kinh tế - Tài chính cho hay Ủy ban cơ bản nhất trí về sự cần thiết và phạm vi sửa đổi, bổ sung các luật theo Tờ trình của Chính phủ.
Đối với sửa đổi một số điều của Luật Đấu thầu, cơ quan thẩm tra đề nghị cần làm rõ các cơ sở pháp lý, thực tiễn cũng như cân nhắc các giải pháp kiểm soát, giám sát và hoàn thiện các chế tài cũng như đánh giá tác động chính sách, hoàn thiện quy định chi tiết để bảo đảm hiệu quả thực thi và tránh tiêu cực phát sinh trong đấu thầu.
Đối với sửa đổi một số điều trong Luật Đầu tư, cơ quan thẩm tra nói việc Chính phủ đề xuất bổ sung một số thẩm quyền cho nhà đầu tư nước ngoài thì cần giải trình, làm rõ cơ chế.
Chẳng hạn như quy định cho phép nhà đầu tư nước ngoài được thành lập tổ chức kinh tế thực hiện dự án thuộc diện ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đặc biệt trước khi thực hiện thủ tục cấp, điều chỉnh Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư. Theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 20, một trong những tiêu chí xác định dự án thuộc diện ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đặc biệt là “giải ngân tối thiểu 1.000 tỷ đồng trong thời hạn ba năm kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư hoặc chấp thuận chủ trương đầu tư”.
“Cơ chế dẫn đến mâu thuẫn logic, gây khó khăn trong thực tiễn và thiếu minh bạch trong áp dụng. Đề nghị Chính phủ giải trình, làm rõ cơ chế xác định đối tượng dự án "thuộc diện ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đặc biệt" tại thời điểm trước khi cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư”, tờ trình nêu.
Nhất trí phân quyền của Thủ tướng cho các bộ, địa phương
Phó Chủ nhiệm thường trực Ủy ban Kinh tế - Tài chính Lê Quang Mạnh cho hay: Chính phủ đề xuất sửa đổi, chuyển thẩm quyền của UBTVQH sang thẩm quyền của Chính phủ quyết định về việc điều chỉnh kế hoạch đầu tư công hàng năm vốn NSTW của các bộ, cơ quan trung ương và địa phương; Đối với các địa phương, chuyển thẩm quyền điều chỉnh dự toán từ HĐND sang UBND.
Đa số ý kiến Ủy ban Kinh tế - Tài chính đề nghị cân nhắc giữ như quy định hiện hành để bảo đảm tuân thủ quy định của Hiến pháp và bảo đảm tính thống nhất trong hệ thống pháp luật. Một số ý kiến nhất trí với quy định của dự thảo Luật để cắt giảm trình tự, thủ tục, tạo sự chủ động hơn trong điều hành, trong triển khai kế hoạch vốn được giao.
Về phân cấp thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ cho các Bộ, cơ quan trung ương và địa phương, Ủy ban nhất trí với đề xuất của Chính phủ, việc phân cấp thẩm quyền của Thủ tướng cho các Bộ, cơ quan trung ương và địa phương nhằm tăng cường phân cấp, phân quyền và chịu trách nhiệm về quyết định chủ trương đầu tư chương trình, dự án, tạo sự chủ động trong công tác quản lý, điều hành, đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án đầu tư công.
