Tại hội nghị, quy định về phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của người từ 14 đến 16 tuổi đối với tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác, tội hiếp dâm và tội bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản (khoản 2 Điều 12 của BLHS năm 2015) nhận được nhiều ý của các ĐB.
ĐBQH Lưu Bình Nhưỡng.
Cụ thể, Ủy ban Thường vụ QH đưa ra hai phương án, trong đó phương án 1 đề nghị như dự thảo luật do Chính phủ trình. Theo đó, người từ 14 đến 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng do cố ý và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng mà không phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm nghiêm trọng đối với ba tội danh trên. Phương án này phù hợp với Công ước quốc tế về quyền trẻ em mà Việt Nam là thành viên, đồng thời nhấn mạnh tính giáo dục thay vì đưa trẻ em vào vòng tố tụng.
Phương án 2 thì đề nghị giữ nguyên như quy định của BLHS năm 2015, theo đó người từ 14 đến 16 tuổi ngoài việc phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng do cố ý và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng thì còn phải chịu trách nhiệm hình sự về cả tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm nghiêm trọng đối với ba tội danh nêu trên. Phương án này cũng được 266/397 ĐBQH bỏ phiếu đồng ý tại kỳ họp 2 diễn ra cuối năm 2016.
Cho ý kiến về nội dung này, ĐB Nguyễn Ngọc Phương (Quảng Bình) ủng hộ phương án 2 với lý do “tội phạm gần đây đang trẻ hóa, tính chất ngày càng phức tạp, gây bức xúc lớn trong xã hội nên phải nghiêm trị răn đe”. “Cần xử nghiêm trường hợp này để xây dựng môi trường tốt, để trẻ em trong xã hội này yên tâm hơn. Trẻ em phạm tội này là cá biệt chứ không phải bình thường, nên cần phải xử lý…” - ĐB Phương nói. Riêng đối với tội hiếp dâm (Điều 141), ông Phương đề nghị phải quy định cụ thể hình thức đến mức độ nào là vi phạm.
Cùng nội dung này, ĐB Lưu Bình Nhưỡng cũng kiến nghị quy định theo phương án 2 vì “tội phạm ở độ tuổi này có thể giảm nhẹ hình phạt chứ không thể không xử lý, nếu không sẽ dung túng cho trẻ em, trái về nguyên lý lý luận và về thực tiễn”.
“Gần đây dư luận rất bức xúc về vấn đề xâm hại trẻ em. Hôm qua cơ quan điều tra bắt cả ông nội, bố đẻ vì tội xâm hại tình dục với chính con đẻ, cháu ruột. Hành vi này trái với thuần phong mỹ tục, không thể chấp nhận được” - ĐB Nhưỡng nói và đề nghị phải xử lý nghiêm loại tội phạm này.
ĐB Nhưỡng cũng dẫn chứng đề nghị “thiến hóa học” đối với loại tội phạm xâm hại tình dục trẻ em trên truyền thông thời gian qua. Theo đó, ông cho rằng cũng cần nghiên cứu phương án này để thực hiện nếu đủ sức răn đe.
