Tức là Sở Y tế một tỉnh nhận sản phẩm đấu thầu rồi đưa sản phẩm về các BV. Đến khi phát hiện vấn đề của lô thuốc, các BV đều thở phào vì nó chưa đến tay người dân. Nhưng giả sử thuốc đã được sử dụng rồi thì chúng ta làm gì?
Đó chỉ mới ở mức độ đấu thầu tập trung ở tỉnh chúng ta đã khó quản lý rủi ro, đừng nói thời gian tới chúng ta đang hướng đến đấu thầu tập trung cấp quốc gia. Ví dụ một loại thuốc giả, trong trường hợp đấu thầu riêng lẻ, thuốc đến tay người dân thì cũng chỉ gói gọn trong một chục, 100 người của BV. Nhưng nếu đấu thầu tập trung ở cấp tỉnh, cấp quốc gia, nhiều BV cùng sử dụng một loại thuốc được đưa từ trên xuống thì con số bệnh nhân chịu hậu quả không phải 100 nữa mà nó nâng lên hàng ngàn, hàng vạn người. Đó chính là những rủi ro và nguy cơ mà đấu thầu tập trung đang vướng phải.
Bệnh nhân nhận thuốc BHYT tại BV Nguyễn Tri Phương, TP.HCM. Ảnh: HTD
Bên cạnh đó, thực hiện đúng quy định của đấu thầu tập trung, các hãng dược sẽ cùng đấu thầu một loại thuốc với mức giá khác nhau. Đơn vị dự thầu nào có chất lượng tốt nhất, giá thành mềm nhất sẽ cung ứng thuốc cho các cơ sở điều trị có nhu cầu. Việc này tạo điều kiện cho các DN đẩy giá thuốc đồng loạt lên cao qua nhiều khâu trung gian, tạo ra gánh nặng viện phí cho người bệnh.
PGS Phong Lan cũng cho biết thêm ngoài việc tham gia đấu thầu tập trung, nếu trúng thầu DN sẽ phải cung ứng thuốc cho cả nước. Thế nhưng với dây chuyền sản xuất hiện có, khi phải cung ứng một lượng thuốc tăng 60%-200%, DN không thể đủ khả năng. Chưa kể khi tham gia đấu thầu tập trung, DN phải cam kết ổn định mức giá. Tuy nhiên, với thực tế nguồn nguyên liệu phục vụ cho sản xuất dược đa phần nhập từ nước ngoài về, chỉ cần một chút biến động sẽ là khó khăn rất lớn cho DN.
Chưa kể, việc đấu thầu tập trung hay đấu thầu riêng lẻ đều hướng tới việc lấy giá thấp nhất cho người bệnh. Thế nhưng bên trong là vậy, còn việc bên ngoài, các nhà thuốc lại cố tình tăng giá lên, sau đó lấy chênh lệch để chia hoa hồng bác sĩ. Quy chung lại, giá thuốc lại tự nhiên cao lên và việc đấu thầu tập trung vô tình không còn hiệu quả.
