Ngày 6-4, Chính phủ có văn bản báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội (QH) về các biện pháp hỗ trợ người dân gặp khó khăn do dịch COVID-19. Theo báo cáo này, quy mô hỗ trợ dự kiến khoảng 62.000 tỉ đồng với 20 triệu đối tượng.
Người nghèo, người có công được nhận hỗ trợ một lần
Theo đó, có sáu nhóm đối tượng sẽ được nhận gói hỗ trợ của Chính phủ, thời gian hỗ trợ tối đa là ba tháng.
Cụ thể, đầu tiên là nhóm những người có công với cách mạng đang hưởng trợ cấp ưu đãi hằng tháng, đối tượng bảo trợ xã hội đang hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng, ngoài mức trợ cấp thường xuyên được hỗ trợ thêm 500.000 đồng/người/tháng.
Thứ hai là hộ nghèo, hộ cận nghèo, theo quy định được hỗ trợ 1 triệu đồng/hộ/tháng.
Thứ ba, người sử dụng lao động trả lương ngừng việc cho người lao động (NLĐ) theo khoản 3 Điều 98 của Bộ luật Lao động. Trường hợp khó khăn về tài chính được vay không có tài sản đảm bảo tối đa 50% của tiền lương tối thiểu vùng với lãi suất 0% tại Ngân hàng Chính sách xã hội.
Thứ tư, NLĐ tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động, thỏa thuận nghỉ không lương với người sử dụng lao động từ 14 ngày làm việc trở lên được hỗ trợ 1,8 triệu đồng/người/tháng.
Thứ năm, NLĐ bị chấm dứt hợp đồng lao động/hợp đồng làm việc nhưng không đủ điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp, NLĐ không có giao kết hợp đồng lao động (lao động tự do) và mất việc làm được hỗ trợ 1 triệu đồng/người/tháng.
Thứ sáu, hộ kinh doanh cá thể có doanh thu khai thuế dưới 100 triệu đồng/năm tạm ngừng kinh doanh theo Chỉ thị 15/2020 của Thủ tướng Chính phủ, hỗ trợ 1 triệu đồng/hộ/tháng.
Trong đó, nhóm người nghèo và người có công sẽ được thực hiện chi trả một lần mức hỗ trợ của ba tháng. Với các nhóm còn lại, việc hỗ trợ sẽ được thực hiện chi trả hằng tháng theo tình hình thực tế. Đối tượng thuộc diện được hưởng từ hai chính sách hỗ trợ trở lên thì chỉ được hưởng một chế độ hỗ trợ cao nhất.
Người lao động mất việc sẽ nhận được gói hỗ trợ của Chính phủ. Ảnh: V.LONG
Tiền lấy từ đâu?
Theo Chính phủ, gói này sẽ do ngân sách nhà nước hỗ trợ trực tiếp khoảng 36.000 tỉ đồng. Ngân sách địa phương khoảng 13.000-14.000 tỉ đồng, số còn lại là hỗ trợ gián tiếp (từ quỹ bảo hiểm xã hội). Cụ thể, về ngân sách nhà nước, Chính phủ dự kiến sẽ sử dụng 19.000-20.000 tỉ đồng nguồn tăng thu và nguồn kinh phí còn lại của năm 2019 và các nguồn hợp pháp khác theo quy định.
Về ngân sách địa phương, dự kiến bố trí từ nguồn tăng thu và nguồn kinh phí còn lại của ngân sách địa phương năm 2019, quỹ dự trữ tài chính, dự phòng ngân sách địa phương năm 2020 và nguồn cải cách tiền lương còn dư, các nguồn hợp pháp khác theo quy định.
| 2 triệu là số người lao động sẽ bị ngừng việc, mất việc làm nếu tình hình dịch bệnh còn phức tạp. Trường hợp dịch bệnh bùng phát mạnh thì con số này sẽ là khoảng 3,5 triệu người lao động. |
“Trong đó, các tỉnh, thành phố có tỉ lệ điều tiết các khoản thu phân chia về ngân sách trung ương trên 50% tự đảm bảo kinh phí thực hiện. Ngân sách trung ương hỗ trợ các địa phương còn lại theo nguyên tắc: 70% mức thực chi theo quy định đối với các tỉnh miền núi, Tây Nguyên; 50% đối với các địa phương chưa tự cân đối ngân sách; 30% đối với các tỉnh, thành phố có tỉ lệ điều tiết các khoản thu phân chia về ngân sách trung ương dưới 50%…” - Chính phủ cho hay.
Chính phủ đề nghị Ủy ban Thường vụ QH thống nhất về nguyên tắc thực hiện các gói hỗ trợ nêu trên. Bên cạnh đó, Chính phủ kiến nghị cho phép Chính phủ thực hiện ngay và báo cáo QH cho người sử dụng lao động và NLĐ tạm dừng đóng vào quỹ bảo hiểm thất nghiệp tối đa không quá 12 tháng.
Đồng thời, sử dụng quỹ bảo hiểm thất nghiệp hỗ trợ cho NLĐ tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động, thỏa thuận nghỉ không lương với người sử dụng lao động từ 14 ngày làm việc trở lên và NLĐ bị chấm dứt hợp đồng lao động/hợp đồng làm việc nhưng không đủ điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp. “Trong thời gian chờ QH xem xét, quyết định, cho phép Chính phủ chủ động bố trí nguồn để hỗ trợ các đối tượng này…” - Chính phủ nêu kiến nghị.
Lý do của việc Chính phủ đưa ra gói hỗ trợ này là do ảnh hưởng của dịch COVID-19, ước tính 19% doanh nghiệp tạm dừng hoạt động, thu hẹp quy mô; 98% lao động khu vực du lịch, dịch vụ nghỉ việc. Ngoài ra, 78% lao động ngành vận tải, giày da, dệt may bị giảm việc, giãn việc hoặc ngừng việc và 98% lao động ngành hàng không tạm nghỉ việc.
Bên cạnh đó, hàng triệu NLĐ đã và đang bị ảnh hưởng nặng nề, nhất là lao động giản đơn, thu nhập thấp... Đồng thời, dịch COVID-19 ảnh hưởng lớn tới các đối tượng yếu thế khác như đối tượng bảo trợ xã hội, hộ nghèo, hộ cận nghèo...
| Hỗ trợ bồi dưỡng, nâng cao tay nghề người lao động Ngoài sáu nhóm chính sách trên, Chính phủ cũng đề xuất cho người sử dụng lao động và lao động được tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất đối với lao động thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc phải tạm thời nghỉ việc nhưng tối đa không quá 12 tháng. Chính phủ dự kiến cho phép người sử dụng lao động bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19 phải thay đổi cơ cấu hoặc công nghệ sản xuất, kinh doanh… được hỗ trợ kinh phí từ quỹ bảo hiểm thất nghiệp để đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ kỹ năng nghề nhằm duy trì việc làm cho NLĐ. Thời gian hỗ trợ tối đa là ba tháng, mức hỗ trợ tối đa là 1 triệu đồng/tháng đối với từng lao động. |
