Giải trình trước Quốc hội sáng 12-11, Bộ trưởng GTVT Nguyễn Văn Thể nêu các lý do hai dự án lớn chận tiến độ và nhấn mạnh quyết tâm của ngành GTVT trong triển khai các dự án, nhất là các dự án trọng điểm.
Theo ông Nguyễn Văn Thể, đến hết tháng 9-2021, bình quân giải ngân toàn quốc là 47,8% nhưng riêng ngành GTVT giải ngân hơn 61%.
Cao tốc Bắc Nam chậm do đấu thầu gặp khó
Về dự án đường cao tốc Bắc Nam phía Đông, Bộ trưởng GTVT cho hay theo Nghị quyết 52 của Quốc hội, có ba dự án đầu tư công và tám dự án đầu tư theo hình thức đối tác công tư (PPP)
Với ba dự án đầu tư công, cuối năm nay sẽ hoàn thành hai dự án Cao Bồ- Mai Sơn và Cam Lộ- La Sơn, riêng dự án cầu Mỹ Thuận 2 Quốc hội cho phép đến 2023, đến giờ này tiến độ đã đạt được 70%.
Đối với tám dự án PPP, ông Thể cho biết việc tổ chức đấu thầu gặp nhiều khó khăn. Các nhà đầu tư lớn về tài chính ít tham gia, các nhà đầu tư với dạng nhà thầu lớn tham gia nhiều do đó gặp nhiều khó khăn.
“Đầu 2020, ảnh hưởng của COVID-19, Chính phủ đã đề xuất Quốc hội chuyển một số dự án sang đầu tư công để kích cầu và đẩy nhanh tiến độ” - ông nói.
Theo đó, tháng 6-2020, Quốc hội đã ban hành nghị quyết 117 chuyển ba dự án sang đầu tư công, cho phép đến 2022 hoàn thành ba dự án này. Cả ba dự án đã đạt tiến độ từ 20-35%, sẽ tập trung hoàn thành vào cuối 2022.
Bộ trưởng GTVT Nguyễn Văn Thể
Đến 2-2021, do đấu thầu khó khăn, Quốc hội tiếp tục ban hành Nghị quyết 1213 chuyển hai sự dự án PPP khác qua đầu tư công, cho phép Bộ GTVT hoàn thành cuối năm 2023. Đến thời điểm này, cả hai dự án đã triển khai toàn bộ gói thầu xây lắp, đạt tiến độ khoảng 2-5%, cam kết điều hành 2 dự án này hoàn thành cuối 2023.
Với ba dự án PPP còn lại, ông Thể cho biết đang gặp khó khăn về tài chính. Từ tháng 5 đến tháng 7-2021, Bộ GTVT đã lần lượt ký hợp đồng ba nhà đầu tư nhưng tiến độ gọi vốn của cả ba đang gặp khó. Vừa qua, Bộ GTVT đã phối hợp NHNN, các bộ ngành tổ chức một số buổi làm việc để tháo gỡ khó khăn về tín dụng.
“Tuy nhiên, tới nay, các ngân hàng chỉ cam kết cho vay 6.000 tỉ trên tổng 9.300 tỉ phải huy động. Nhà đầu tư đề xuất các giải pháp, có thể huy động thêm nguồn lực nhà đầu tư hoặc các loại hình khác” - ông Thể nói và cho biết Bộ đang xúc tiến, thúc đẩy nhà đầu tư với ngân hành ký kết hợp đồng tín dụng để triển khai dự án sớm nhất.
Sân bay Long Thành chậm giải phóng mặt bằng
Về dự án sân bay Quốc tế Long Thành, ông Thể cho hay sau khi Quốc hội cho chủ trương để Chính phủ phê duyêt thì 7-2019, Bộ GTVT đã trình Chính phủ. Sau đó, Chính phủ giao và cho phép Bộ KHĐT thuê tư vấn nước ngoài thẩm định lại toàn bộ dự án Long Thành. “Chính vì thế dự án phải kéo dài để tư vấn nước ngoài thẩm định toàn bộ” - ông Thể nói.
Vào tháng 12-2020, Chính phủ đã giao Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam – CTCP (ACV) là chủ đầu tư dự án giai đoạn 1. Gần một năm qua AVC xây dựng 9 km hàng rào (khoảng 75%), rà soát bom mìn 75% diện tích và làm hồ sơ thiết kế kỹ thuật dự toán để triển khai thi công.
Về giải phóng mặt bằng, Quốc hội bố trí cho dự án hơn 22.000 tỉ đồng, giao Đồng Nai triển khai từ năm 2018. “Tuy nhiên, tới nay giải phóng mặt bằng còn chậm, tỉ lệ giải ngân mới đạt 47% (đạt hơn 10.000 tỉ). Việc này liên quan tới việc xây dựng tái định cư, kiểm đếm, xây dựng giá, đặc biệt là thời gian qua ảnh hưởng covid-19” - Bộ trưởng GTVT nói.
Bộ trưởng GTVT cam kết bộ sẽ phối hợp chặt chẽ với Đồng Nai, cố gắng bàn giao toàn bộ mặt bằng đảm bảo tiến độ. Ông cũng mong lãnh đạo Đồng Nai tích cực hơn nữa giải ngân vốn giải phóng mặt bằng.
“Chúng tôi thống nhất, mỗi tháng họp trực tuyến một lần để ACV, Uỷ ban Quản lý vốn, tỉnh Đồng Nai cùng với Bộ GTVT các bộ ngành sẽ tham mưu Chính phủ thực hiện dự án đảm bảo tiến độ” - Bộ trưởng GTVT nói.
Ông Thể cũng thông tin hiện công tác thiết kế thi công của mặt bằng đã hoàn thành, ACV đang tổ chức đấu thầu. Dự kiến tháng 3-2022 sẽ triển khai đồng loạt gói thầu san lấp mặt bằng, xây dựng hạ tầng để tháng 12-2025, giai đoạn 1 của dự án cơ bản hoàn thành, có thể đưa vào khai thác.
“Chúng tôi cam kết cố gắng cùng Chính phủ bộ ngành đưa sân bay Long Thành giai đoạn 1 vận hành cuối 2025, đúng theo tinh thần nghị quyết Quốc hội” - ông Thể nhấn mạnh.
