“Báo chí và bài toán phát triển nguồn thu” là tên diễn đàn do Báo Nhà báo và Công luận, Cơ quan ngôn luận của Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức ngày 11-6, tại Hà Nội.
Các đại biểu tại diễn đàn. Ảnh V.THỊNH
Tại diễn đàn, theo ông Lưu Đình Phúc, Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử (Bộ TT&TT), nguồn lực báo chí, những giá trị do báo chí đem lại cho xã hội vô cùng lớn nhưng báo chí đang đứng trước một thực tế, đó là nguồn thu suy giảm mạnh.
Với 900 cơ quan báo chí ở cả ba loại hình nhưng năm 2019, tổng doanh thu phát sinh trong lĩnh vực báo chí, phát thanh, truyền hình chỉ đạt khoảng 16.000 tỉ đồng, tương đương với doanh thu quảng cáo trực tuyến của các nền tảng xuyên biên giới như Facebook, Google ở thị trường Việt Nam.
Chỉ trong 10 năm, khoảng 50% thị phần quảng cáo rơi vào tay các nền tảng số xuyên biên giới. Mất nguồn thu sẽ đồng nghĩa với việc sa sút nội dung và giảm sức ảnh hưởng của kênh tuyên truyền chính thống.
Việc sụt giảm nguồn thu là một trong những nguyên nhân chính khiến báo chí hoạt động không đúng tôn chỉ, mục đích.
Vòng xoáy "cơm, áo, gạo, tiền" sẽ làm báo chí xa rời chân giá trị của nghề báo,”- ông Phúc nói.
Tổng biên tập báo Nông thôn Ngày nay Lưu Quang Định đề nghị Nhà nước nên làm rõ các chính sách về kinh tế báo chí, liên quan đến hoạt động kinh doanh trong mặt báo và ngoài mặt báo.
Đồng thời duy trì việc đặt hàng các báo trong việc tuyên truyền chính sách và trả phí cho việc tuyên truyền đó. Đây là việc cần thiết để đảm bảo sự công bằng và khẳng định vai trò của báo chí.
Bên cạnh đó, nhiều đại biểu cho rằng doanh thu chủ yếu của nhiều tờ báo, nhất là báo điện tử hiện nay là từ quảng cáo hay các hợp đồng truyền thông. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của dịch COVID-19, nhiều nhà quảng cáo đã quyết định trì hoãn các chiến dịch maketing, khiến một số tờ báo sụt giảm doanh thu đến 80%.
Để giải quyết vấn đề này, các tờ báo điện tử cần đa dạng hóa nguồn thu, giảm sự phụ thuộc vào doanh thu quảng cáo. Một trong những cách đó là hướng đến việc thu phí khi đọc báo online.
Nhiều lãnh đạo cơ quan báo chí thống nhất kiến nghị cần có chính sách bắt buộc các nhà mạng chia sẻ các nguồn thu cho các cơ quan báo chí. Đồng thời, cần có quy định bảo vệ bản quyền cho báo chí.
Theo đại diện các cơ quan báo chí, trong thời đại truyền thông kỹ thuật số, bản quyền đang là vấn đề sống còn. Các bộ, ngành chức năng cần có hướng dẫn cụ thể, rõ ràng hơn về chính sách quảng cáo cho các cơ quan báo chí; có cơ chế đặt hàng sản phẩm truyền thông; tiếp tục giảm hoặc miễn thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế giá trị gia tăng cho cơ quan báo chí...
