Theo báo cáo thống kê từ chương trình phát triển nhà ở 2021-2030, diện tích nhà ở trong giai đoạn 2016-2020 tăng thêm 53,7 triệu m² sàn chỉ trong năm năm. Trong đó, nhà ở dân tự xây đóng vai trò chủ đạo, tăng 38,5 triệu m² sàn (247.383 căn), nhà ở thương mại chiếm tỉ trọng lớn thứ 2, đạt 13,98 triệu m² sàn (148.415 căn), nhà ở xã hội tăng thêm 1,23 triệu m² sàn (14.954 căn).

Năm 2024, TP đã xây dựng mới 9,2 triệu m² sàn nhà ở

Theo Sở Xây dựng TP.HCM, chỉ tiêu diện tích sàn nhà ở tăng thêm của giai đoạn 2021-2025 là 50 triệu m² sàn. Chỉ tiêu diện tích nhà ở bình quân đầu người của TP đến năm 2025 là 23,5 m²/người.

Ngày 12-8-2024, UBND TP ban hành Chỉ thị số 12 về thực hiện nhiệm vụ, giải pháp thúc đẩy tăng trưởng kinh tế TP đến năm 2025. Trong đó, liên quan đến nhiệm vụ về phát triển nhà ở, TP đã đề ra mục tiêu phấn đấu là tổng diện tích nhà ở đạt từ 40 triệu m² trở lên.

Theo đó, từ đầu nhiệm kỳ 2021 đến tháng 12-2024, kết quả đạt được như sau: Năm 2021, TP đã xây dựng mới 4,93 triệu m² sàn nhà ở, diện tích nhà ở bình quân đạt 20,95 m²/người. Năm 2022, TP đã xây dựng mới 8,45 triệu m² sàn nhà ở, diện tích nhà ở bình quân đạt 21,46 m²/người. Năm 2023, TP đã xây dựng mới 6,35 triệu m² sàn nhà ở, diện tích nhà ở bình quân đạt 21,67 m²/người. Năm 2024, TP đã xây dựng mới 9,2 triệu m² sàn nhà ở, diện tích nhà ở bình quân tính đến tháng 12-2024 của TP đạt 22,61 m²/người.

Như vậy, so với chỉ tiêu được giao tại Chỉ thị số 12 thì TP mới đạt khoảng 28,87 triệu m²/40 triệu m², khoảng 72,2% chỉ tiêu đề ra trong giai đoạn 2021-2025. Diện tích nhà ở bình quân tính đến tháng 12-2024 đạt 22,61 m²/người.

"Tình hình phát triển nhà ở đáp ứng được nhu cầu gia tăng dân số của TP. Ngoài ra, chất lượng nhà ở được nâng cao, TP thời gian qua tăng tỉ lệ nhà ở chung cư cao tầng và giảm dần tỉ lệ nhà ở thấp tầng trong các dự án.

Việc xây dựng nhà ở chung cư là xu hướng tất yếu tại các đô thị lớn. Nhà ở chung cư thường có giá thấp hơn so với nhà ở thấp tầng (tương đồng cùng vị trí), do đó người dân có nhu cầu dễ tiếp cận với mức giá của nhà chung cư hơn nhà thấp tầng.

Ngoài ra, việc xây dựng nhà ở chung cư giúp tiết kiệm quỹ đất ở của TP. Vì vậy việc phát triển mạnh nhà ở chung cư tại các dự án là một kết quả tích cực đạt được trong giai đoạn trở lại đây" - Sở Xây dựng TP.HCM đánh giá.

Cần tập trung giải quyết thủ tục giao đất, cho thuê đất

Căn cứ kết quả phát triển nhà ở từ đầu nhiệm kỳ đến nay, tổng diện tích xây dựng mới đạt 28,87 triệu m² sàn. Để đạt được chỉ tiêu đề ra tại thời điểm cuối nhiệm kỳ thì từ nay đến hết năm 2025, TP phải phát triển khoảng 11,13 triệu m² sàn và cần những giải pháp quyết liệt, cụ thể.

Để phát triển nhà ở trong thời gian tới, Sở Xây dựng TP.HCM kiến nghị UBND TP cần chỉ đạo TN&MT tăng cường tập trung giải quyết thủ tục giao đất, cho thuê đất, định giá đất, chuyển mục đích sử dụng đất để thực hiện dự án bất động sản, qua đó tăng nguồn cung bất động sản, diện tích sàn nhà ở hoàn thành trên địa bàn TP.

Đồng thời, UBND TP cần chỉ đạo Sở KH&ĐT, UBND TP Thủ Đức tăng cường tập trung giải quyết thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư dự án nhà ở, tối ưu hóa quy trình và thủ tục hành chính. Bên cạnh đó áp dụng công nghệ để số hóa toàn bộ quy trình, rút ngắn thời gian xử lý, tạo một nền tảng trực tuyến tập trung tất cả các thông tin và thủ tục liên quan, giúp doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận, theo dõi tiến độ.

Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM cũng kiến nghị chính quyền TP cần bình ổn giá nhà và thị trường bất động sản để người dân có thể tiếp cận được với nhà ở theo đúng giá trị mang lại. Đặc biệt, một số chính sách về tài chính cũng được đề xuất nhằm hỗ trợ nguồn lực để tiếp cận nhà ở, trong đó, hỗ trợ vay vốn với lãi suất thấp.

Quan trọng nhất là TP cần giải quyết các thủ tục về pháp lý đất đai và pháp lý nhà ở như cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất, xem xét cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, sửa chữa, mở rộng đối với các khu vực nhà ở thuộc quy hoạch treo, phát triển nhà ở xã hội, đơn giản các thủ tục về cấp phép xây dựng...