Sáng 31-10, Quốc hội thảo luận về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Vũ Hồng Thanh trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo luật.
Nhiều ý kiến trái chiều
Theo ông Thanh, quá trình nhận góp ý, nhiều ý kiến đề nghị không quy định bắt buộc mà chỉ khuyến khích giao dịch bất động sản qua sàn giao dịch bất động sản.
Ngoài ra, theo báo cáo của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH), có ý kiến cho rằng quy định tại dự thảo trước chưa thể hiện đúng tinh thần Nghị quyết số 18-NQ/TW, chưa có nội dung chứng minh việc bắt buộc giao dịch qua sàn giao dịch bất động sản là biện pháp hiệu quả để xác định giá đất.
Cũng có ý kiến cho rằng chi phí giao dịch thông qua sàn giao dịch bất động sản cao hơn công chứng hợp đồng trong khi công chứng viên có yêu cầu cao hơn về chuyên môn so với nhân viên sàn giao dịch bất động sản…
Trong khi đó, một số ý kiến lại nhất trí về quy định các loại giao dịch bất động sản thông qua sàn giao dịch bất động sản; tuy nhiên cần cân nhắc kỹ lưỡng để không làm phát sinh thêm thủ tục hành chính, chi phí, phù hợp với vị trí, bản chất, vai trò, chức năng của sàn, có quy định về chịu trách nhiệm và bồi thường khi giao dịch bất thành.
Có ý kiến nhất trí về việc bắt buộc bán, cho thuê mua nhà ở, công trình xây dựng hình thành trong tương lai thông qua sàn giao dịch bất động sản vì có tính rủi ro…
Bỏ quy định về các giao dịch bất động sản thông qua sàn
Tiếp thu các ý kiến nêu trên, UBTVQH đã chỉnh sửa dự thảo theo hướng bỏ quy định về các giao dịch bất động sản thông qua sàn giao dịch bất động sản tại Chương VII dự thảo Luật; bổ sung khoản 7 Điều 8 dự thảo Luật về chính sách của Nhà nước đối với đầu tư kinh doanh bất động sản.
Cụ thể: “Nhà nước khuyến khích tổ chức, cá nhân thực hiện giao dịch mua bán, chuyển nhượng, cho thuê mua, cho thuê nhà ở, công trình xây dựng và quyền sử dụng đất thông qua sàn giao dịch bất động sản”.
Lý giải, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội cho biết thực tiễn tổng kết thi hành Luật Kinh doanh bất động sản năm 2014 cho thấy các sàn giao dịch bất động sản hiện nay chưa đủ khả năng để bảo đảm tính an toàn pháp lý của giao dịch, đã xuất hiện nhiều trường hợp sàn giao dịch bất động sản có hành vi làm nhiễu loạn thị trường.
“Việc bắt buộc giao dịch qua sàn giao dịch bất động sản sẽ dẫn đến nguy cơ lợi dụng quy định của pháp luật, không bảo đảm thực hiện nhiệm vụ phát triển thị trường bất động sản lành mạnh, an toàn, bền vững”- ông Thanh nói.
Cá nhân kinh doanh nhỏ không phải thành lập doanh nghiệp
Theo báo cáo của UBTVQH, có ý kiến đề nghị làm rõ các trường hợp cá nhân tự mua đất chờ bán khi có lãi, cá nhân bỏ vốn mua, đầu tư, xây nhà ở sau đó bán lại, cá nhân mua các loại bất động sản như condotel, shophouse được chủ đầu tư giảm giá bán thông qua hình thức trả lãi, cam kết tiền thuê, khai thác tài sản thì có phải là hoạt động kinh doanh bất động sản.
Về vấn đề này, theo UBTVQH, việc cá nhân mua bán, chuyển nhượng, cho thuê bất động sản nhằm mục đích kinh doanh diễn ra phổ biến trên thực tế, có trường hợp thực hiện giao dịch thường xuyên, với giá trị lớn. Tuy nhiên, Luật Kinh doanh bất động sản năm 2014 và các Nghị định quy định chi tiết (Nghị định 76/2015, Nghị định 02/2022) chưa phân định rõ giữa hoạt động kinh doanh bất động sản của cá nhân và các giao dịch dân sự thông thường.
“Để khắc phục hạn chế này, dự thảo Luật được quy định tại khoản 3 Điều 9 về trường hợp cá nhân kinh doanh bất động sản với quy mô nhỏ thì không phải thành lập doanh nghiệp kinh doanh bất động sản nhưng phải kê khai nộp thuế theo quy định của pháp luật; bổ sung quy định tại khoản 6 Điều 9 giao Chính phủ quy định chi tiết về tiêu chí xác định kinh doanh bất động sản quy mô nhỏ theo giá trị, số lượng đối với các loại bất động sản”- báo cáo giải trình của UBTVQH nêu.
