Reuters ngày 18-10 đưa tin Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte dự định nêu vấn đề về tình hình ngư dân Philippines khi ông có cuộc gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào ngày 20-10.
“Mọi người có thể đi lại nhưng sẽ có điều kiện. Hai nước cần thiết lập các nhóm làm việc để đưa ra điều kiện cụ thể” – Rueters dẫn lời một nguồn tin Trung Quốc cho biết. Nguồn tin không nói rõ liệu hai nước có tuần tra chung trên bãi cạn Scarborough hay không hoặc Bắc Kinh sẽ đòi hỏi gì để đổi lấy “sự nhượng bộ” trên.
Một ngư dân tại bãi cạn Scarborough. Ảnh: Reuters
“Mọi chuyện sẽ trở về như thời bà Arroyo” - nguồn tin thứ hai nói, nhắc đến thời gian cầm quyền của cựu tổng thống Gloria Macapagal Arroyo (2001-2010), khi ngư dân hai nước đều được quyền đánh cá trên vùng biển quanh Scarborough.
Theo các nguồn tin, nếu thuận lợi, hợp tác đánh bắt cá sẽ là một trong số hơn 10 thỏa thuận khung giữa Philippines và Trung Quốc dự kiến được ký trong chuyến công du Bắc Kinh lần này của Tổng thống Duterte. Bộ Ngoại giao Philippines “không bình luận vào thời điểm này”.
Tổng thống Duterte đã tới Bắc Kinh vào tối 18-10, bắt đầu chuyến thăm Trung Quốc dài bốn ngày. Ông kỳ vọng chuyến thăm sẽ gặt hái được “nhiều niềm vui cho Philippines”. Trả lời câu hỏi từ báo giới về tranh chấp ở biển Đông, ông Duterte nói vấn đề trên không nằm trong chương trình nghị sự.
Trung Quốc giành quyền kiểm soát bãi cạn Scarborough từ tay Philippines vào năm 2012, sau đó thường xuyên điều tàu đến khu vực này và ngăn ngư dân Philippines tiếp cận và đánh bắt tại đây.
