Trước khi ông Tillerson kết thúc chuyến thăm Hàn Quốc và có các cuộc thảo luận tại Bắc Kinh hôm 18-3, nhiều chuyên gia dự đoán ngoại trưởng Mỹ và phía Bắc Kinh sẽ có “lời qua tiếng lại” cứng rắn ít nhiều quanh vấn đề Triều Tiên, việc triển khai Hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối (THAAD) đến Hàn Quốc hay vấn đề Đài Loan.
Những lời lẽ nồng ấm
Tuy nhiên, trong cuộc gặp tại Đại lễ đường nhân dân ở Bắc Kinh ngày 19-3, những vấn đề này đã được Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và ông Tillerson gạt sang một bên, ít nhất là trước mặt báo giới, theo hãng tin Reuters.
Ông Tập khen ngợi tân ngoại trưởng Mỹ đã có nhiều nỗ lực để đạt được một sự chuyển mình êm thắm trong kỷ nguyên mới của quan hệ hai nước. Ông Tập cũng không quên nhắc lại đã từng điện đàm với Tổng thống Mỹ Donald Trump. “Chúng tôi tin rằng một mối quan hệ hợp tác Mỹ-Trung phát triển chính là đích đến chung của cả hai nước. Lợi ích chung của Trung Quốc và Mỹ đều lớn hơn nhiều so với những khác biệt và hợp tác là lựa chọn duy nhất cho cả hai nước” - ông Tập phát biểu tại buổi họp báo chung.
Trong khi đó, ông Tillerson cũng chia sẻ rằng Tổng thống Trump mong muốn hiểu rõ hơn về Trung Quốc và có thể sẽ đến thăm Trung Quốc trong tương lai. Tillerson nói rằng ông Trump đánh giá rất cao lần trao đổi thông tin qua điện đàm trước đây giữa lãnh đạo hai nước. “Chúng tôi biết rằng thông qua đối thoại nhiều hơn nữa, sự thấu hiểu sẽ được cải thiện để từ đó thúc đẩy quan hệ Trung-Mỹ và đặt nền tảng cho quan hệ hợp tác trong tương lai giữa hai quốc gia”.
Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson và người đồng cấp Trung Quốc Vương Nghị trong cuộc gặp tại Bắc Kinh hôm 18-3. Ảnh: REUTERS
Ngoại trưởng nhỏ nhẹ, ông Trump cứng rắn
Trước đó, phát biểu tại Seoul hôm 17-3, ông Tillerson đã đưa ra những cảnh báo được xem là “nghiêm trọng nhất” từ trước tới nay của chính phủ ông Trump, khẳng định rằng biện pháp quân sự là một trong những lựa chọn mà Mỹ có thể dùng tới nếu Bình Nhưỡng có động thái đe dọa Seoul và Washington.
Tuy nhiên, khi đến Bắc Kinh, ông Tillerson dường như đã “dịu giọng để tiến xa hơn”, gạt sang một bên những bất đồng liên quan đến Triều Tiên trong chuyến thăm Trung Quốc, ít nhất là trước thềm cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo dự kiến vào tháng 4, kênh truyền hình CNN bình luận.
Cả ông Tillerson và Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đều có một tông giọng hòa giải trong suốt cuộc gặp hôm 18-3. Quan chức ngoại giao Mỹ cho rằng căng thẳng trong vấn đề Triều Tiên đã chạm “mức nguy hiểm” và hai nước sẽ cùng hợp tác để buộc Triều Tiên chuyển sang “một tiến trình khác” để từ bỏ chương trình hạt nhân của nước này.
Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã liên tục kêu gọi Trung Quốc dùng ảnh hưởng của nước này để gây áp lực lên Triều Tiên. Hôm 17-3, trước khi ông Tillerson tới Trung Quốc, ông Trump một lần nữa nói rằng Trung Quốc không giúp ích nhiều trong việc giải quyết vấn đề Triều Tiên. Bắc Kinh hiện là đồng minh duy nhất và cũng là “mạnh thường quân” kinh tế chủ chốt của Triều Tiên, chiếm 70% trao đổi thương mại của nước này, theo CNN.
Tờ Thời báo Hoàn Cầu (Trung Quốc) hôm 17-3 nói rằng Washington và Seoul đang muốn Trung Quốc tham gia vào chiến lược đối phó Bình Nhưỡng. Trong một động thái hiếm hoi, Trung Quốc tháng 2-2017 đã cấm nhập khẩu than đá của Triều Tiên đến hết năm 2017, tước đi nguồn ngoại tệ rất lớn giúp hỗ trợ các chương trình phát triển của Bình Nhưỡng.
| Trung Quốc như “luật sư” của Triều Tiên “Trung Quốc là một phần của vấn đề hơn là một phần của giải pháp” - Bruce Klingner, nhà nghiên cứu về Đông Bắc Á tại quỹ Heritage Foundation (Mỹ), nhận định. Theo ông Klingner, Trung Quốc “hành động như thể nước này là luật sư của Triều Tiên tại Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc. Họ bác bỏ các bằng chứng về hành động sai trái của Triều Tiên, họ khăng khăng giảm nhẹ những gì mà lẽ ra đã là những giải pháp hiệu quả hơn. Và bất cứ khi nào Triều Tiên có hành động khiêu khích, họ lại đưa ra phản ứng trung lập, kêu gọi hai miền Triều Tiên không leo thang căng thẳng”. _____________________________ “Ông nói rằng quan hệ Mỹ-Trung chắc chắn là mối quan hệ thân thiện. Tôi rất cảm kích vì điều này” - Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình gửi lời cảm ơn hòa hiếu đến ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson. |
