Trao đổi với Pháp Luật TP.HCM, ông Hồ Quốc Dũng, Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định, xác nhận tỉnh vừa tiếp tục có công văn kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định miễn tiền thuê đất đối với dự án Trung tâm quốc tế khoa học và giáo dục liên ngành (ICISE) đặt tại TP Quy Nhơn, Bình Định.
Đây là dự án phục vụ nghiên cứu khoa học, phi lợi nhuận do vợ chồng GS Trần Thanh Vân, Chủ tịch Hội Khoa học gặp gỡ Việt Nam (Pháp), đầu tư.
Miễn tiền thuê đất để khuyến khích doanh nghiệp
Theo ông Hồ Quốc Dũng, tháng 8-2011, UBND tỉnh giao hơn 21 ha đất tại phường Ghềnh Ráng, TP Quy Nhơn cho Công ty TNHH Trung tâm quốc tế khoa học và giáo dục liên ngành (công ty - pháp nhân của Hội Khoa học gặp gỡ Việt Nam) để thực hiện dự án ICISE. Trong đó, hơn 4,3 ha đất xây dựng khách sạn, nhà khách đã trả tiền thuê đất một lần cho 50 năm. Hơn 16,7 ha còn lại được dùng để xây dựng các công trình phục vụ khoa học, giáo dục, môi trường, cảnh quan, không kinh doanh, là đất cho thuê hằng năm.
Từ năm 2008, lãnh đạo tỉnh đã chủ động mời vợ chồng GS Trần Thanh Vân về Bình Định đầu tư xây dựng ICISE. Lúc đó, tỉnh cam kết miễn tiền thuê đất vì đây là dự án khoa học, phi lợi nhuận. Hơn nữa, tỉnh có chủ trương thu hút đầu tư phát triển khoa học. Tuy nhiên, do mô hình của ICISE quá mới, quá đặc thù và vượt thẩm quyền của tỉnh nên chưa thể áp dụng các quy định hiện hành để miễn tiền thuê đất.
Những năm qua, tỉnh đã có nhiều văn bản đề nghị Thủ tướng, các bộ liên quan xem xét, tháo gỡ, không thu tiền thuê đất của ICISE. Trong văn bản gửi Thủ tướng hồi tháng 6-2020, tỉnh đề nghị Thủ tướng quan tâm xem xét, quyết định miễn tiền thuê 16,7 ha đất của dự án ICISE như đối với trường hợp đất xây dựng cơ sở nghiên cứu khoa học của doanh nghiệp khoa học, công nghệ với thời gian miễn là cả thời gian thuê.
“Quan điểm nhất quán của lãnh đạo tỉnh các thời kỳ là miễn tiền thuê đất đối với những công trình vì khoa học, phi lợi nhuận ở ICISE. Đây là lần thứ năm, tính từ năm 2018 đến nay, tỉnh gửi văn bản kiến nghị giải quyết việc này” - ông Dũng nói.
Một góc Trung tâm quốc tế khoa học và giáo dục liên ngành. Ảnh: ICISE
Doanh nghiệp liên tục bị hối thúc nộp thuế
Đại diện ICISE cho biết từ năm 2013 đến nay, công ty liên tục nhận được thông báo của Chi cục Thuế TP Quy Nhơn yêu cầu nộp tiền thuê đất.
Tháng 9-2018, UBND tỉnh yêu cầu ngành thuế tạm ngừng gửi thông báo nộp tiền thuê đất hằng năm đối với công ty trên trong khi chờ cơ quan chức năng giải quyết. Tuy nhiên, sau đó ngành thuế vẫn có công văn “đòi nợ”. Theo Cục Thuế, dự án ICISE chưa đủ điều kiện được miễn tiền thuê đất theo quy định hiện hành, số tiền nợ hiện là 7 tỉ đồng.
| ICISE đã tổ chức hơn 60 hội nghị khoa học quốc tế với sự tham dự của hơn 5.500 nhà khoa học quốc tế. Trong đó có 13 nhà bác học đoạt giải Nobel, hai người đoạt giải Fields (được coi là giải Nobel trong toán học), hai người đoạt giải Kavli (giải thưởng cao nhất ở lĩnh vực thiên văn học), một người đoạt giải thưởng vật lý Dirac… Nhiều lãnh đạo cấp cao của trung ương đã đến thăm ICISE đều nhận xét đây là một mô hình mới, là niềm tự hào của Việt Nam, góp phần nâng tầm khoa học, giáo dục của Việt Nam trên thế giới. |
“Chúng tôi biết là khoản thuế này đang chờ cơ chế của trung ương nên chưa thu. Tuy nhiên, theo quy định, chúng tôi vẫn phải gửi thông báo nợ thuế đến công ty” - một lãnh đạo Cục Thuế tỉnh Bình Định lý giải.
Trong thư gửi Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam mới đây, GS Trần Thanh Vân chia sẻ ông rất lo lắng về vấn đề trên. GS Vân mong muốn Thủ tướng sớm xem xét, quyết định để ICISE yên tâm phát triển, phục vụ, cống hiến. “Nếu không giải quyết dứt điểm việc này, tôi rất khó thuyết phục mạng lưới các nhà khoa học tiếp tục tham gia hỗ trợ cho các hoạt động khoa học và giáo dục tại ICISE như hiện tại” - GS Vân chia sẻ với báo chí.
Theo chủ tịch UBND tỉnh Bình Định, tính chất hoạt động của ICISE tương tự doanh nghiệp khoa học - công nghệ nhưng lại mang tính chất phục vụ cộng đồng, không lợi nhuận nên rất đặc biệt, không giống với bất kỳ loại hình doanh nghiệp nào hiện có tại Việt Nam.
Ông Vũ Hoàng Hà, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Bình Định, chính là người trực tiếp nhiều lần mời vợ chồng GS Trần Thanh Vân về Bình Định đầu tư ICISE. “Từ khi được xây dựng đến nay, ICISE đã làm được quá nhiều cho sự phát triển của khoa học Việt Nam. Chưa nơi nào ở Việt Nam quy tụ được rất nhiều nhà khoa học đoạt giải Nobel và các giải thưởng nghiên cứu khoa học hàng đầu thế giới đến Việt Nam như ICISE” - ông Hà nhận định.
| Phải chờ Thủ tướng quyết định Tháng 7-2019, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam chủ trì buổi làm việc với các bộ, ngành trung ương, UBND tỉnh và lãnh đạo ICISE để giải quyết việc miễn tiền thuê đất cho doanh nghiệp này. Sau đó, Văn phòng Chính phủ có công văn truyền đạt kết luận của Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam: “Về việc miễn tiền thuê đất đối với phần diện tích hoạt động phục vụ cho các hoạt động khoa học và giáo dục của ICISE, Phó Thủ tướng thống nhất với ý kiến của các cơ quan tham dự cuộc họp. UBND tỉnh Bình Định có văn bản báo cáo Bộ Tài chính, Bộ KH&CN làm rõ căn cứ xem xét việc miễn tiền thuê đất theo quy định pháp luật về đất đai. Bộ Tài chính căn cứ quy định của pháp luật xử lý, báo cáo Thủ tướng Chính phủ”. Tiếp đó, Bộ KH&CN có công văn gửi Bộ Tài chính, thống nhất quan điểm của tỉnh Bình Định về việc giải quyết miễn tiền thuê đất cho công ty. Dựa trên những hoạt động, kết quả đạt được của ICISE , bộ này cho rằng việc áp dụng khoản 10 Điều 19 Nghị định 46 là phù hợp, cần thiết. Đến ngày 2-6, Bộ Tài chính có công văn đề nghị các bộ liên quan góp ý kiến về dự thảo công văn báo cáo Thủ tướng về trường hợp miễn tiền thuê đất này. Việc lấy ý kiến là để có cơ sở báo cáo Thủ tướng, đảm bảo cơ sở pháp lý trong việc miễn tiền thuê đất theo quy định pháp luật. Tuy nhiên, đến nay sự việc vẫn chưa được giải quyết. |
