Trước tình hình dịch COVID-19 đang diễn biến phức tạp, đã có số người lao động (NLĐ) đã lựa chọn hưởng bảo hiểm xã hội (BHXH) một lần. Tuy nhiên, điều này trực tiếp ảnh hưởng đến quyền lợi trước mắt và về lâu dài của NLĐ. Bởi khi tham gia BHXH lâu dài NLĐ sẽ được hưởng nhiều chế độ như: Hưu trí, ốm đau, thai sản, tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp,...
Theo BHXH Việt Nam phân tích: Việc NLĐ ra khỏi hệ thống BHXH là thực trạng đáng quan tâm, không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của NLĐ, mà còn ảnh hưởng đến mục tiêu, nỗ lực và quyết tâm của Chính phủ thực hiện an sinh xã hội cho toàn dân. Bởi nhận BHXH một lần chỉ có thể giải quyết nhu cầu kinh tế trước mắt nhưng về lâu dài sẽ rất thiệt thòi cho NLĐ khi hết tuổi lao động.
Khi lựa chọn hưởng BHXH một lần, NLĐ sẽ có năm điểm bất lợi:
Thứ nhất, sau này tham gia lại BHXH sẽ không được cộng nối thời gian đóng BHXH, mà tính thành thời gian đóng BHXH mới. Như vậy NLĐ mất đi cơ hội được hưởng lương hưu, không có thu nhập để đảm bảo cuộc sống khi hết tuổi lao động. Hoặc nếu khi nghỉ hưu vẫn đủ thời gian được hưởng lương hưu thì do thời gian đóng BHXH ít nên số tiền lương hưu sẽ thấp không ổn định cuộc sống khi về già.
Thứ hai, nếu tham gia BHXH đủ thời gian thì NLĐ ngoài hưởng lương hưu còn được quỹ BHXH cấp thẻ bảo hiểm y tế miễn phí. Khi người hưởng lương hưu không may qua đời, thì người lo mai táng được nhận một lần trợ cấp mai táng bằng 10 lần mức lương cơ sở tại tháng người hưởng lương hưu chết và thân nhân được hưởng trợ cấp tử tuất hằng tháng hoặc một lần.
Thứ ba, khoản tiền đóng vào quỹ BHXH là một của để dành quý giá của chính mình, nó không mất mà sẽ được cộng dồn. Nếu chẳng may bị chết, gia đình được hưởng trợ cấp mai táng phí, thân nhân được hưởng trợ cấp tuất theo quy định.
Thứ tư, nhận BHXH một lần là phải chấp nhận sự thiệt thòi rất lớn khi với 22% mức tiền lương tháng đóng vào quỹ hưu trí, tử tuất thì một năm tổng mức đóng là 2,64 tháng lương. Trong khi mức hưởng BHXH một lần được tính cho mỗi năm đóng BHXH chỉ bằng 1,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH cho những năm đóng trước năm 2014. Những năm đóng từ năm 2014 trở đi thì nhận hai tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.
Thứ năm, người tham gia BHXH, khi đã hưởng lương hưu thì mức lương hưu được điều chỉnh định kỳ theo chỉ số giá tiêu dùng và mức tăng trưởng kinh tế.
Như vậy, khi NLĐ nhận BHXH một lần, NLĐ sẽ thiệt thòi khi chưa đến tuổi nghỉ hưu đã tiêu hết tiền dưỡng già. Để đến khi về già không được hưởng hưu trí, họ phải phụ thuộc vào con, cháu và xã hội. Nếu không may bị bệnh rất dễ trở thành gánh nặng đối với gia đình và xã hội.
Ngoài ra trong thời điểm này, nếu không may bị thất nghiệp, NLĐ nên đăng ký nhận trợ cấp thất nghiệp, trợ cấp học nghề; đăng ký nhận chế độ hỗ trợ từ gói an sinh của Chính phủ.
Đợi qua đợt khó khăn do dịch bệnh COVID-19 gây ra, nền kinh tế tiếp tục được vận hành, NLĐ có cơ hội trở lại thị trường lao động, tiếp tục được đóng BHXH để cộng nối thời gian tính hưởng lương hưu sau này.
