Hãng AFP đưa tin Mỹ ngày 19-11 đã cáo buộc Trung Quốc leo thang căng thẳng đối với Philippines ở Biển Đông, đồng thời cảnh báo rằng Washington sẽ bảo vệ Manila trong trường hợp đồng minh bị tấn công.
Động thái trên được đưa ra sau khi Philippines lên án hành động của các tàu hải cảnh Trung Quốc khi phun vòi rồng ngăn chặn tàu tiếp tế của Manila tại Biển Đông.
Tàu hải cảnh Trung Quốc. Ảnh: AFP
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Ned Price hôm 19-11 tuyên bố: “Mỹ sát cánh với đồng minh của chúng tôi, Philippines, trước sự leo thang gây đe dọa trực tiếp đến hòa bình và ổn định của khu vực lần này”.
Theo ông Price, hành động của Bắc Kinh “làm leo thang căng thẳng khu vực, xâm phạm sự tự do hàng hải tại Biển Đông vốn được đảm bảo theo luật pháp quốc tế, gây tổn hại đến trật tự quốc tế dựa trên quy tắc”.
Người phát ngôn cảnh báo bất kỳ cuộc tấn công vũ trang nào nhắm vào tàu công vụ của Philippines cũng sẽ kích hoạt hiệp ước năm 1951, theo đó Mỹ buộc phải bảo vệ đồng minh.
Hãng Reuters dẫn lời một người phát ngôn khác của Bộ Ngoại giao Mỹ gọi các hành động của lực lượng hải cảnh Trung Quốc là "nguy hiểm, khiêu khích và phi lý".
“Đây là hành động mới nhất trong loạt hành động của Bắc Kinh nhằm đe dọa và khiêu khích các quốc gia khác, phá hoại hòa bình và an ninh trong khu vực cũng như trật tự quốc tế dựa trên luật lệ” – người phát ngôn này cho hay.
Trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Philippines Delfin Lorenzana hôm 19-11, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin tái khẳng định các cam kết quốc phòng của Mỹ đối với Manila, đồng thời cam kết "sát cánh với đồng minh Philippines".
"Hai bên nhất trí về tầm quan trọng sống còn của hòa bình và ổn định ở Biển Đông và cam kết giữ liên lạc chặt chẽ trong những ngày tới" - Lầu Năm Góc tuyên bố.
Trước đó, Philippines hôm 18-11 đã lên án "mạnh mẽ" hành động của ba tàu hải cảnh Trung Quốc khi dùng vòi rồng ngăn chặn tàu của Manila tiếp tế cho lực lượng đồn trú trái phép trên bãi Cỏ Mây thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam.
Phía Trung Quốc cùng ngày tuyên bố rằng các tàu của Philippines đã “xâm phạm vào vùng biển của Trung Quốc ở Biển Đông”.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên ngang nhiên tuyên bố rằng các tàu hải cảnh Trung Quốc chỉ “thực hiện nhiệm vụ chính thức theo quy định của pháp luật” và “giữ vững” cái gọi là “chủ quyền lãnh thổ và trật tự hàng hải của Trung Quốc”.
Bãi Cỏ Mây thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam hiện do Philippines chiếm đóng trái phép. Bắc Kinh và Manila đều đưa ra yêu sách chủ quyền với khu vực này.
Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng hôm 18-11 đã nêu rõ lập trường của Việt Nam về chủ quyền đối với quần đảo Hoàng Sa, quần đảo Trường Sa và vấn đề Biển Đông nói chung, là rõ ràng và nhất quán.
"Việt Nam đề nghị các bên tuân thủ luật pháp quốc tế, Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển 1982 trong mọi hoạt động ở khu vực trên Biển Đông, không có hành động làm phức tạp tình hình, góp phần duy trì hòa bình, an ninh, ổn định và trật tự pháp lý trên biển tại khu vực"- người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam nhấn mạnh.
