Hai tháng sau khi cảnh báo Bắc Kinh không giúp Nga trong chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine, các quan chức cấp cao của Mỹ cho biết không phát hiện ra sự hỗ trợ kinh tế và quân sự của Trung Quốc với Nga, một diễn biến đáng mừng trong bối cảnh quan hệ Mỹ-Trung vốn nhiều căng thẳng.
Gần đây, các quan chức Mỹ đã chia sẻ với hãng tin Reuters rằng họ vẫn cảnh giác về sự ủng hộ lâu dài của Trung Quốc đối với Nga nói chung, nhưng không phát hiện ra sự hỗ trợ kinh tế và quân sự mà họ quan ngại, ít nhất là vào lúc này.
"Chúng tôi chưa thấy Trung Quốc hỗ trợ quân sự trực tiếp cho cuộc chiến của Nga với Ukraine hoặc tham gia vào các nỗ lực có hệ thống để giúp Nga né tránh các lệnh trừng phạt của chúng tôi. Chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi Bắc Kinh và bất kỳ quốc gia nào khác có thể hỗ trợ Nga hoặc giúp Moscow né các lệnh trừng phạt của Mỹ và đối tác" – một quan chức chính quyền ông Biden cho biết.
 |
Tổng thống Nga Vladimir Putin (trái) và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Ảnh: REUTERS |
Ngoài ra, Trung Quốc cũng tránh ký hợp đồng mới giữa các nhà máy lọc dầu quốc doanh của họ và Nga, dù được hưởng giá chiết khấu sâu. Vào tháng 3, Tập đoàn Hóa chất và Dầu khí Trung Quốc Sinopec đã đình chỉ các cuộc đàm phán đầu tư hóa dầu và liên doanh tiếp thị khí đốt ở Nga.
Tháng trước, đặc phái viên Mỹ tại Liên Hợp Quốc (LHQ) cho rằng việc Trung Quốc bỏ phiếu trắng trong các cuộc bỏ phiếu lên án chiến dịch quân sự của Nga ở Ukraine là một "chiến thắng". Theo vị này, nỗ lực cân cân bằng giữa Nga và phương Tây của Bắc Kinh có thể là kết quả tốt nhất cho Washington.
Tuy nhiên, Trung Quốc từ chối lên án hành động của Nga ở Ukraine và chỉ trích các biện pháp trừng phạt sâu rộng của phương Tây đối với Moscow. Hôm 2-5, Đại sứ quán Trung Quốc ở Washington đã gửi bức thư tín dài 30 trang cáo buộc Mỹ “tung tin giả" để làm mất uy tín của Bắc Kinh đối với Ukraine, bao gồm vụ tiết lộ thông tin cho báo giới hồi tháng 3 rằng Nga đang tìm kiếm sự giúp đỡ quân sự từ phía Trung Quốc.
Theo Đại sứ quán Trung Quốc, giới chức Mỹ đã không tìm được bằng chứng cho thông tin trên.
Bà Bonnie Glaser - chuyên gia về châu Á tại Quỹ Marshall của Mỹ - cho rằng những cảnh báo Washington và Liên minh châu Âu (EU) đã có tác dụng.
"Đã có thông điệp nhất quán rằng Trung Quốc sẽ phải đối mặt với những hậu quả nghiêm trọng nếu làm vậy. Có vẻ như cho đến nay họ chưa làm, hoàn toàn có khả năng họ thay đổi suy nghĩ” - bà Glaser cho hay.
Tổng thống Mỹ Joe Biden đang chuẩn bị cho chuyến công du châu Á vào cuối tháng này, tập trung vào việc tìm cách đối phó với sự trỗi dậy của Trung Quốc. Nhà lãnh đạo Mỹ sẽ thăm Hàn Quốc và Nhật trong khuôn khổ chuyến công du. Ông cũng sẽ gặp các nhà lãnh đạo Ấn Độ và Úc, trong cuộc họp "Bộ tứ kim cương" (nhóm QUAD) ở Tokyo.
Ngoài ra, theo Reuters, chính quyền ông Biden sắp đưa ra chiến lược an ninh quốc gia đầu tiên đề cập đến sự trỗi dậy của Trung Quốc để trở thành một siêu cường.
