Theo thống kê từ Sở LĐ-TB&XH TP.HCM, hiện TP.HCM có gần 30.000 người nước ngoài được cấp giấy phép lao động. Thời gian qua, các quy định pháp luật liên quan đến người lao động (NLĐ) nước ngoài có nhiều thay đổi nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho NLĐ nước ngoài đến Việt Nam làm việc.

Mới đây, Sở LĐ-TB&XH TP.HCM đã phối hợp với cơ quan BHXH TP.HCM và một số đơn vị khác tổ chức hội nghị đối thoại với hàng trăm doanh nghiệp tại TP.HCM tham dự. Hội nghị đã giải đáp những vấn đề liên quan đến việc tuyển dụng, sử dụng lao động, về quyền lợi của NLĐ nước ngoài làm việc tại Việt Nam khi tham gia BHXH…

Quyền lợi của NLĐ nước ngoài khi đóng BHXH bắt buộc

. Phóng viên: NLĐ nước ngoài cần điều kiện nào để tham gia BHXH bắt buộc ở Việt Nam và các quyền lợi của NLĐ nước ngoài sẽ được hưởng ra sao?

+ BHXH TP.HCM trả lời: Căn cứ Luật BHXH năm 2014, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT năm 2014 và các văn bản hướng dẫn dưới luật quy định, NLĐ là công dân nước ngoài làm việc tại Việt Nam tham gia BHXH bắt buộc khi có giấy phép lao động hoặc chứng chỉ hành nghề hoặc giấy phép hành nghề do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp; có hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn từ đủ một năm trở lên với người sử dụng lao động tại Việt Nam.

Đối với người lao động nước ngoài đã đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định của Bộ luật Lao động; di chuyển trong nội bộ doanh nghiệp theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Nghị định 11/2016 sẽ không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.

Người lao động nước ngoài khi tham gia BHXH bắt buộc sẽ được hưởng các chế độ như ốm đau, thai sản, bảo hiểm tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp, hưu trí, tử tuất.

Điều kiện hưởng chế độ ốm đau, thai sản với NLĐ nước ngoài làm việc tại Việt Nam thực hiện theo quy định của Luật BHXH năm 2014; điều kiện hưởng chế độ tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp thực hiện theo quy định của Luật An toàn, vệ sinh lao động.

Ngoài ra, NLĐ nước ngoài được hưởng lương hưu khi đáp ứng điều kiện hưởng lương hưu theo quy định của Luật BHXH năm 2014 và Nghị định 115/2015.

Theo những quy định của Luật Việc làm năm 2013, các nghị định của Chính phủ, thông tư của các bộ, ngành không quy định chính sách bảo hiểm thất nghiệp đối với người lao động là công dân nước ngoài làm việc tại Việt Nam.

. Hiện nay, NLĐ nước ngoài có phải đóng vào Quỹ bảo hiểm thất nghiệp như NLĐ Việt Nam?

+ Theo những quy định của Luật Việc làm năm 2013, các nghị định của Chính phủ, thông tư của các bộ, ngành không quy định chính sách bảo hiểm thất nghiệp đối với NLĐ là công dân nước ngoài làm việc tại Việt Nam.

Trường hợp NLĐ nước ngoài không tham gia BHYT

. Lao động nước ngoài di chuyển nội bộ có phải đóng BHYT?

+ Người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam dưới hình thức di chuyển nội bộ doanh nghiệp theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Nghị định 11/2016 gồm: Nhà quản lý, giám đốc điều hành, chuyên gia và lao động kỹ thuật của một doanh nghiệp nước ngoài đã thành lập hiện diện thương mại trên lãnh thổ Việt Nam, di chuyển tạm thời trong nội bộ doanh nghiệp sang hiện diện thương mại trên lãnh thổ Việt Nam và đã được doanh nghiệp nước ngoài tuyển dụng trước đó ít nhất 12 tháng thì không thuộc đối tượng đóng BHYT.

. NLĐ nước ngoài đủ 60 tuổi có phải đóng BHXH và BHYT bắt buộc?

+ Theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 2 Nghị định 143/2018, NLĐ là công dân nước ngoài làm việc tại Việt Nam đã đủ tuổi nghỉ hưu không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.

Căn cứ Điều 169 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định tuổi nghỉ hưu của NLĐ trong điều kiện lao động bình thường được điều chỉnh theo lộ trình cho đến khi đủ 62 tuổi đối với lao động nam vào năm 2028 và đủ 60 tuổi đối với lao động nữ vào năm 2035.

Kể từ năm 2021, tuổi nghỉ hưu của NLĐ trong điều kiện lao động bình thường là đủ 60 tuổi ba tháng đối với lao động nam và đủ 55 tuổi bốn tháng đối với lao động nữ; sau đó, cứ mỗi năm tăng thêm ba tháng đối với lao động nam và bốn tháng đối với lao động nữ.