Tại phiên họp chất vấn và trả lời chất vấn trước Quốc hội mới đây, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Nguyễn Thị Hồng đã làm rõ một số vấn đề liên quan đến chính sách tín dụng đối với lĩnh vực bất động sản (BĐS).
Cấp tín dụng cho BĐS phải cân nhắc nhiều yếu tố
Theo đó, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng nhấn mạnh Ngân hàng Nhà nước xác định tín dụng với lĩnh vực BĐS là lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro. Vì vậy, khi cấp tín dụng đối với BĐS nếu không kiểm soát tốt sẽ phải đối mặt với các rủi ro về thanh khoản.
Thời kỳ tiền rẻ đã thực sự kết thúc, trong bối cảnh lạm phát sẽ tiếp tục tăng thì mặt bằng lãi suất buộc phải tăng theo. Lãi suất cho vay tăng là gánh nặng cho cả người vay mua nhà ở thực, nhà đầu tư lẫn DN.
Ông PHAN DŨNG KHÁNH, chuyên gia tài chính
Ngân hàng Nhà nước không kiểm soát bằng các biện pháp trực tiếp mà là gián tiếp. Ví dụ, đối với khoản cho vay để kinh doanh BĐS sẽ áp dụng hệ số rủi ro là 200% cho vay mua nhà có giá trị trên 4 tỉ đồng hệ số rủi ro là 150%. Các khoản cho vay mua nhà ở có giá trị dưới 1,5 tỉ đồng và nhà ở xã hội thì hệ số rủi ro là dưới 50%. Chính sách của Ngân hàng Nhà nước là hướng đến ưu tiên cấp tín dụng cho vay mua nhà ở phân khúc bình dân.
Thống đốc cũng cho rằng thị trường BĐS phát triển cần huy động nhiều nguồn lực. Tín dụng chỉ là một trong các kênh vốn để phát triển BĐS. Tuy nhiên, trong giai đoạn hiện nay thì tất cả kênh đều… tắc.
Theo dữ liệu của Hiệp hội Trái phiếu Việt Nam tổng hợp trong tháng 10 chỉ có một doanh nghiệp (DN) phát hành trái phiếu với giá trị 210 tỉ đồng. Lũy kế 10 tháng năm 2022, thị trường có 413 đợt phát hành trái phiếu riêng lẻ trị giá 240.761 ngàn tỉ đồng. So với cùng kỳ năm trước, giá trị trái phiếu phát hành riêng lẻ giảm 51%.
Doanh nghiệp tìm cách thoát hiểm
Bộ Xây dựng nhận định hoạt động kinh doanh của các DN đang khó khăn. Với việc kiểm soát chặt tín dụng, phát hành trái phiếu, cổ phiếu nên DN khá chật vật trong việc huy động nguồn vốn để triển khai dự án.
Lãi suất cho vay, tỉ giá ngoại tệ, xăng dầu, vật liệu xây dựng đều tăng dẫn đến chi phí của DN cũng tăng cao. Hiện đã có DN phải dừng, đình hoãn hoạt động đầu tư, thi công một số dự án; dừng triển khai dự án mới, không phát hành cổ phiếu. Thậm chí có DN phải tinh giản tối đa bộ máy, giảm lực lượng lao động đến 50%.
 |
Việc duy trì triển khai xây dựng dự án ở thời điểm này không dễ dàng đối với các doanh nghiệp. Ảnh minh họa: NGUYỆT NHI |
Chuyên gia tài chính Dương Anh Vũ cho biết: “Khi nguồn lực đầu tư cho thị trường bị siết chặt, nguồn cung mới sẽ bị thu hẹp, nhiều chủ đầu tư phải dịch chuyển thời gian khởi công dự án sang năm sau mà cũng chưa biết chính xác khi nào”.
Bên cạnh đó, để có dòng tiền duy trì hoạt động, hiện nhiều chủ đầu tư đã và đang phải thay đổi chính sách bán hàng như ai trả tiền 100% sẽ được hưởng chiết khấu cực lớn.
Người mua vẫn muốn chờ
Hiện tượng giảm giá BĐS 20%-30% đã xuất hiện, thậm chí có dự án đưa mức chiết khấu đến 50% kèm điều kiện về thanh toán. Tuy nhiên, thực tế vẫn khó tìm được người mua bởi khách hàng vẫn tin rằng giá sẽ còn giảm nữa, đặc biệt với những người bán đang dùng đòn bẩy tài chính hoặc tại dự án mà chủ đầu tư vốn đã đẩy giá lên quá cao. Trong giai đoạn này, tình trạng sốt đất, cò đất làm giá, thổi giá khó có cơ hội vùng vẫy.
