Ứng viên tổng thống đối lập Belarus Sviatlana Tsikhanovskaya hy vọng có thể sớm bắt đầu một cuộc đối thoại với chính quyền của Tổng thống Alexander Lukashenko, sau khi các tù nhân chính trị được phóng thích.
Belarus đang lâm vào cuộc khủng hoảng chính trị lớn nhất kể từ khi Liên Xô tan rã, với hàng chục ngàn người biểu tình phản đối chiến thắng của ông Lukashenko trong cuộc bỏ phiếu ngày 9-8 mà các đối thủ của ông cho là đã bị gian lận.
Phe đối lập Belarus tuần qua đã thành lập Hội đồng Điều phối nhằm mục đích thương thảo về một cuộc chuyển giao quyền lực. Belarus đã khởi tố một vụ án hình sự nhằm vào phe đối lập, cáo buộc họ âm mưu chiếm quyền bất hợp pháp.
Ứng viên tổng thống đối lập Belarus Sviatlana Tsikhanovskaya. Ảnh: REUTERS
“Mục đích của Hội đồng là đối thoại với nhà chức trách. Tôi hy vọng rằng cuộc đối thoại sẽ sớm diễn ra. Tuy nhiên, điều kiện đầu tiên là phải thả các tù nhân chính trị” - bà Tsikhanovskaya, cựu giáo viên tiếng Anh, nói với nhật báo Ba Lan Gazeta Wyborcza trong một cuộc phỏng vấn được công bố hôm 24-8.
Đại diện của Hội đồng Điều phối của phe đối lập Belarus trước đó cho biết họ sẵn sàng tiếp xúc với Nga để công khai lập trường của mình, theo hãng thông tấn TASS.
Bà Tsikhanovskaya, một “tay mơ” về chính trị, đã nổi lên như là ứng viên đối lập hàng đầu, sau khi những nhân vật nổi tiếng hơn, bao gồm người chồng đang bị giam giữ, bị cấm tranh cử. Bà đã sang nước láng giềng Lithuania để lánh nạn sau cuộc bầu cử ngày 9-8.
Bà Tsikhanovskaya tuyên bố sẽ không tái tranh cử nếu một cuộc bầu cử mới được tổ chức, nhưng mong đợi chồng bà – một nhà hoạt động chính trị - có thể tham gia. Nữ ứng viên này cho biết bà muốn làm việc trong các tổ chức nhân quyền.
“Vẫn còn quá sớm để nói về điều đó. Mục tiêu chính là một cuộc bầu cử mới” – bà nói.
Trong một diễn biến liên quan, Thủ tướng Ba Lan Mateusz Morawiecki có kế hoạch gặp lãnh đạo các đảng đối lập của nước này vào ngày 26-8 để trao đổi về các bước đi tiếp theo với Belarus, trong bối cảnh tình hình bất ổn ở nước này tiếp tục kéo dài, theo hãng tin Reuters.
Cuối tuần trước, Ukraine cũng đã tăng cường tuần tra khu vực biên giới với Belarus sau những diễn biến đáng lo ngại sau cuộc bầu cử gây tranh cãi, theo hãng thông tấn Ukrinform.
Hôm 23-8, hàng chục ngàn người Belarus đã đổ về quảng trường trung tâm thủ đô Minsk để biểu tình yêu cầu Tổng thống Alexander Lukashenko từ chức với cáo buộc gian lận kết quả bầu cử sau khi số liệu chính thức cho thấy ông giành hơn 80% phiếu bầu, so với 10% của ứng viên đối lập Tsikhanovskaya.
Theo báo South China Morning Post, nhiều hình ảnh tại hiện trường cho thấy lực lượng trị an sau đó tiến hành phun vòi rồng giải tán đám đông và giương khiên di chuyển theo đội hình, tạo hàng rào bao quanh người biểu tình.
Đài RT cho hay khi đám đông ở quảng trường bắt đầu tiến gần tới nhà riêng của ông Lukashenko. Nhà lãnh đạo này, được trang bị áo chống đạn, bất ngờ xuất hiện trên máy bay trực thăng lượn sát đám đông phía dưới. Sau đó, Tổng thống Belarus cho máy bay đáp xuống một khoảng cách khá gần nhà riêng và bắt đầu đi bộ vào nhà, tay cầm súng, lực lượng mật vụ đi sát bên.
Cũng hôm 23-8, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov tuyên bố ủng hộ chiến thắng của Tổng thống Lukashenko và cáo buộc phe đối lập âm mưu gây ra “một cuộc tắm máu” ở Belarus khi kích động người dân biểu tình, theo tờ The Moscow Times.
