(PL)- Cùng là hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác nhưng tùy thuộc người bị xúc phạm là ai mà mức phạt sẽ nhẹ, nặng gấp nhiều lần.
Theo Nghị định 04/2021 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giáo dục (đã có hiệu lực từ ngày 10-3), cá nhân có hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm thầy, cô giáo, cán bộ quản lý giáo dục bị phạt tiền 2,5-5 triệu đồng. Không chỉ có vậy, người vi phạm còn bị buộc xin lỗi công khai người bị xúc phạm (trừ trường hợp người bị xúc phạm có yêu cầu không xin lỗi công khai).
Vậy là so với quy định cũ (Nghị định 138/2013), vi phạm trên vẫn có nguyên mức phạt tiền (không phải tăng gấp 2 như dự thảo ban đầu) và có thêm biện pháp khắc phục hậu quả là buộc xin lỗi công khai.
Nhân việc có Nghị định 04/2021 thì lại lần nữa cần phải thấy cùng trong năm 2013, Chính phủ có đến bốn nghị định để xử phạt hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm với bốn cách phạt nhẹ, nặng khác nhau tùy thuộc đối tượng bị xúc phạm là thầy, cô giáo hay là người bình thường, làm nghề khác và tùy thuộc vào nơi thực hiện hành vi xúc phạm (ngoài đời hay trên mạng xã hội).
Điều đáng nói thêm là nếu sau tám năm dài quy định xử phạt trong lĩnh vực giáo dục (và trong lĩnh vực công nghệ thông tin, báo chí) đã được thay thế bằng nghị định mới cho phù hợp hơn thì vẫn đang còn một quy định rất lạc hậu (áp dụng cho nạn nhân là người bình thường) đang bị chậm thay thế gây ra nhiều bất bình trong xã hội.
3 triệu đồng
Là mức phạt mút khung dành cho hành vi xúc phạm nhân phẩm, danh dự người bình thường được đề ra trong một dự thảo nghị định thay thế Nghị định 167/2013 (dự thảo này được Bộ Công an đưa ra lấy ý kiến vào tháng 9-2019).
Theo đó, người có hành vi khiêu khích, trêu ghẹo, xúc phạm, lăng mạ, bôi nhọ danh dự, nhân phẩm của người khác bị phạt tiền 2-3 triệu đồng (tăng gấp 10 lần so với mức hiện hành). Tương ứng, mức phạt tiền 4-6 triệu đồng nếu người bị xúc phạm là người thi hành công vụ (tăng gấp hai lần so với mức hiện hành).
Mức phạt: Bên cao, bên thấp
Quy định rất lạc hậu nói trên chính là Nghị định 167/2013 (áp dụng trong lĩnh vực an ninh trật tự, an toàn xã hội…). Theo đó, nếu người bình thường bị cá nhân nào đó có cử chỉ, lời nói xúc phạm danh dự, nhân phẩm thì mức phạt được thực thi là phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền 100.000-300.000 đồng (thấp hơn gấp 16 lần so với khi nạn nhân là thầy, cô giáo).
Chính vì căn cứ theo nghị định này mà trong vụ việc sai trái ở huyện Triệu Phong, Quảng Trị xảy ra vào năm 2018, một người đàn ông dùng sức mạnh ôm hôn và có nhiều hành động khiếm nhã với một nữ đồng nghiệp chỉ bị phạt 200.000 đồng.
Cũng theo Nghị định 167/2013, khi người bị xúc phạm nhân phẩm, danh dự là người thi hành công vụ thì mức phạt tiền là 2-3 triệu đồng.
Mức phạt có khác hơn nữa trong trường hợp người bị xúc phạm là nhà báo đang tác nghiệp. Cụ thể, theo Nghị định 119/2020 (quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động báo chí, hoạt động xuất bản), cá nhân có hành vi cản trở trái pháp luật hoạt động báo chí thông qua việc xúc phạm danh dự, nhân phẩm nhà báo, phóng viên khi đang hoạt động nghề nghiệp bị phạt 15-20 triệu đồng và còn bị buộc xin lỗi.
Mức phạt lại khác hơn nữa nếu việc xúc phạm nhân phẩm, danh dự xảy ra trên mạng xã hội. Đó là theo Nghị định 15/2020 (quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, công nghệ thông tin…), cá nhân có hành vi lợi dụng mạng xã hội để “cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân” bị phạt 5-10 triệu đồng. Người vi phạm còn bị buộc gỡ bỏ thông tin vi phạm (không bị buộc xin lỗi công khai như khi nạn nhân là thầy, cô giáo hay phải xin lỗi như khi nạn nhân là nhà báo).
Tính ra, ở thời điểm hiện tại, hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm nhà báo đang hoạt động báo chí có mức phạt tiền cao nhất. Ngược lại, hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm người bình thường (ở ngoài thực tế) bị phạt thấp nhất.
Vì sao phải khác biệt?
Khá dễ dàng nhận ra các quy định phạt khác nhau như nêu trên do ba bộ khác nhau đệ trình. Nghị định 167/2013 của Bộ Công an, Nghị định 15/2020 và 119/2020 của Bộ TT&TT, Nghị định 04/2021 của Bộ GD&ĐT. Thế nhưng, vì sao các nghị định lại có sự phân biệt nạn nhân là người bình thường, người là công nhân, luật sư, nhân viên văn phòng… với giáo viên, nhà báo… để có các mức phạt chênh nhau khá xa thì đang không có câu trả lời chính thức, hợp lý từ Chính phủ.
Lý do gì đối với giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục thì buộc phải xin lỗi công khai, còn đối với nhà báo thì không phải xin lỗi công khai? Rồi tại sao đối với những trường hợp xúc phạm khác thì không bị buộc phải xin lỗi hay phải xin lỗi công khai?
Có thể có ý kiến cho là từ truyền thống tôn sư trọng đạo nên giáo viên cần phải được đối xử đặc biệt. Tương tự, vì có chức năng đấu tranh cho sự thật, lẽ công bằng nên nhà báo cũng phải được tôn trọng nhân phẩm ở mức cao. Ý kiến này đúng không hay còn có cách giải thích khác thuyết phục hơn?
Cần lưu ý là nếu tới đây cũng vịn lẽ có nhiều bác sĩ, công an… bị lăng mạ gây bức xúc trong xã hội (như giải thích của Bộ GD&ĐT khi trình dự thảo lần đầu để tăng tiền phạt), các bộ Y tế, Công an… cũng đòi có quy định phạt riêng để bảo vệ nhân phẩm của các nhân sự trong ngành thì người dân chẳng biết đường nào lần.
Chính vì thế, phải thấy là đang quá rối rắm do các khác biệt như nêu trên đang không rõ được dựa trên quy chuẩn pháp lý thống nhất nào. Từ khiếm khuyết này mà nói theo cách nào đó nhân phẩm của người này, người nọ đang có giá cao, thấp khác nhau và tất nhiên đây là điều rất vô lý nên rất khó được chấp nhận.
(PLO)- Theo TS.LS Phan Trung Hoài, TS.LS Phan Đăng Thanh, nhà báo Lê Thọ Bình, luật sư Nguyễn Minh Tâm và những người góp sức xây dựng báo Pháp Luật TP.HCM qua nhiều thời kỳ thì các bài viết chính luận, ký sự pháp đình, phân tích pháp lý của báo đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng bạn đọc.
(PLO)- Suốt 36 năm phát triển, báo Pháp Luật TP.HCM khẳng định vai trò cầu nối giữa chính quyền và người dân, lan tỏa tinh thần thượng tôn pháp luật, bảo vệ quyền lợi cộng đồng và thúc đẩy đồng thuận xã hội.
(PLO)- Sau 50 năm mang tên Bác, TP.HCM không chỉ ghi dấu bằng tốc độ đô thị hóa và tăng trưởng kinh tế, mà còn từng bước hoàn thiện hệ thống chăm lo người dân. Từ giáo dục, y tế đến an sinh xã hội, thành phố đang mở rộng các chính sách và mô hình phục vụ, hướng tới nâng cao chất lượng sống và mức độ thụ hưởng của nhân dân.
(PLO)- Công ty Luật TNHH TNJ là hãng luật được các chuyên gia và khách hàng đánh giá cao trong hoạt động tư vấn thường xuyên và tố tụng tại Tòa án, tố tụng tại Trọng tài thương mại.
(PLO)- Những năm tháng là thành viên của đại gia đình Pháp Luật TP.HCM đã để lại những kỷ niệm khó quên trong lòng các phóng viên, biên tập viên, người lao động.
(PLO)- Thay vì chuyển ngay cho chủ công ty, hai nhân viên của phòng khám nha khoa giữ 37,5 triệu đồng tiền làm răng của khách hàng; từ đó cả hai bị xử tội tham ô tài sản với mức án khá nặng.
(PLO)- Từ vệt bài của cố nhà báo Nguyễn Bảo Trâm trên Pháp Luật TP.HCM, một điều luật đã ra đời, tạo cơ chế đặc biệt cho thủ tục “phá án” trong Bộ luật Tố tụng hình sự.
(PLO)- Hành trình 36 năm khép lại nhưng những dấu ấn mà báo Pháp Luật TP.HCM để lại trong lòng giới chuyên gia và bạn đọc sẽ còn tiếp nối bằng những giá trị tốt đẹp đã được bền bỉ vun đắp qua nhiều thế hệ.
(PLO)- Điều quý giá nhất của một tờ báo không chỉ ở tên gọi, mà nằm ở tinh thần mà tờ báo ấy đã tạo dựng. Tên báo có thể khép lại nhưng ngọn lửa pháp lý mà báo Pháp Luật TP.HCM đã góp phần thắp lên sẽ không tắt.
(PLO)- Suốt 36 năm hình thành và phát triển, báo Pháp Luật TP.HCM để lại nhiều dấu ấn sâu đậm trong đời sống pháp lý, nhận được sự ghi nhận, trân trọng từ những người làm công tác pháp luật, tư pháp.
(PLO)- Dù có hơn 21.000 luật sư, thị trường nhân lực pháp lý Việt Nam vẫn đối mặt với thách thức lớn về năng lực khi Trung tâm Tài chính Quốc tế vận hành.
(PLO)- Thông tin trên được Viện trưởng VKSND TP Cần Thơ chia sẻ khi báo cáo tại Kỳ họp HĐND TP về nhiệm vụ mới của ngành khi thực hiện Nghị quyết 205 của Quốc hội và Chỉ thị 06 của Bộ Chính trị.
(PLO)- Các chuyên gia đều cho rằng cần quy định rõ thế nào là “gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội” để tránh việc tùy nghi trong xử lý hình sự về tội gây rối trật tự công cộng...
(PLO)- Hình mẫu nhân lực mà các Trung tâm tài chính quốc tế thực sự cần là những người không chỉ biết tuân thủ luật pháp mà còn biết cách làm cho luật pháp trở nên tốt đẹp và khả thi hơn.
(PLO)- HĐXX nhận định người mua nhà thế chấp nhà khi chưa trả đủ tiền cho chủ nhà, chủ nhà vẫn đang quản lý nhà; bà cũng đã cam kết không sang nhượng, cầm cố, thế chấp... nên ngân hàng không phải người thứ ba ngay tình.
(PLO)- Theo quy định mới, có năm hình thức phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí. Ngoài ra, cơ quan Nhà nước phải họp báo định kỳ ít nhất ba tháng/lần.
