Ngày 1-9, Văn phòng Chính phủ có văn bản truyền đạt ý kiến của Phó Thủ tướng Lê Văn Thành về việc tháo gỡ khó khăn cho vận chuyển, tiêu thụ nông sản trong bối cảnh dịch COVID-19.
Theo đó, Phó thủ tướng yêu cầu các Bộ: Giao thông vận tải, NN&PTNT, Y tế, Ngân hàng Nhà nước khẩn trương nghiên cứu các giải pháp của Bộ Công Thương đề xuất tại công văn số 4922 ngày 14-8 và 4902 ngày 13-8 để giải quyết, xử lý theo thẩm quyền.
Mục đích nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho vận chuyển đối với nông sản xuất khẩu và tháo gỡ khó khăn cho tiêu thụ thóc gạo hàng hóa trong bối cảnh dịch bệnh. Báo cáo Thủ tướng Chính phủ nếu có những nội dung vượt thẩm quyền.
Phó thủ tướng Lê Văn Thành yêu cầu các Bộ khẩn trương nghiên cứu các giải pháp của Bộ Công Thương để tháo gỡ khó khăn cho tiêu thụ thóc gạo hàng hóa, nông sản. Ảnh minh họa: HẢI DƯƠNG
Trước đó, vào ngày 14-8, Bộ Công Thương đã có văn bản hỏa tốc số 4922 kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét giao các Bộ, ngành khẩn trương nghiên cứu, mở luồng xanh cho vận tải đường thủy để tháo gỡ khó khăn cho tiêu thụ thóc, gạo hàng hóa trong bối cảnh dịch COVID-19.
Bộ này cho biết, với đặc thù địa hình kênh rạch chằng chịt, đa phần các nhà máy sản xuất, chế biến lúa gạo cập bờ sông/bờ kênh, thóc, gạo sản xuất ở vùng đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) được vận chuyển 95% bằng đường thuỷ.
Do đó, việc khơi thông dòng chảy phương tiện chuyên chở sẽ góp phần đáng kể giúp các thương nhân xuất khẩu gạo duy trì được chuỗi cung ứng lúa gạo hàng hóa từ đồng ruộng ra đến cảng xuất khẩu.
Bộ cũng kiến nghị Thủ tướng giao UBND các tỉnh/thành phố khu vực ĐBSCL khẩn trương chỉ đạo các cấp tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các thương nhân được đi lại thu mua lúa trực tiếp tại đồng.
Các tỉnh trao đổi và thống nhất với Bộ Y tế, Bộ Giao thông vận tải xem xét, áp dụng linh hoạt các phương án:
Phương án 1: Chấp nhận các xét nghiệm nhanh tại ấp/xã, đăng ký thông tin, lịch trình di chuyển với cơ quan quản lý nhà nước tại ấp/xã… và áp dụng tương tự đối với lực lượng bốc xếp thóc xuống/lên ghe.
Đặc biệt xem xét ưu tiên phân luồng xanh (xét nghiệm nhanh tại chốt kiểm dịch trên sông) cho các phương tiện vận chuyển lúa tươi từ đồng ruộng về hệ thống nhà máy sấy vệ tinh trong khu vực gần nhất (cùng xã/huyện) để đảm bảo chất lượng thóc tồn trữ đạt yêu cầu.
Phương án 2: Trường hợp thương nhân đồng ý hỗ trợ cung cấp các bộ kit xét nghiệm nhanh cho các chốt trên sông, khi ghe/sà lan của các thương nhân di chuyển qua, đề nghị nhân viên chịu trách nhiệm trực chốt tiến hành xét nghiệm nhanh và đóng dấu thông hành cho các phương tiện tranh thủ di chuyển tiếp.
Bộ cũng kiến nghị Thủ tướng xem xét, chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước xem xét, chỉ đạo các Ngân hàng thương mại tạo điều kiện cho việc tiếp cận nguồn vốn thu mua thóc, gạo hàng hóa.
Theo Bộ Công Thương, việc áp dụng Chỉ thị 16 tại 19 tỉnh, thành phố phía Nam đã dẫn đến tình trạng tắc nghẽn lưu thông lúa hàng hóa từ ruộng về nhà máy và từ nhà máy ra các cảng xuất khẩu.
Tình trạng này nếu tiếp diễn chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến kim ngạch ngành và nguy cơ mất thị trường xuất khẩu, nhất là các thị trường truyền thống như Philippines, Trung Quốc, Malaysia vào các đối thủ cạnh tranh khác trong khu vực như Thái Lan, Ấn Độ.
