Thông tin từ Cục Phòng vệ thương mại-Bộ Công Thương, thời gian qua, xu thế gia tăng điều tra, áp dụng các biện pháp bảo hộ thương mại không có dấu hiệu giảm.
Tính đến nay, hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam bị khởi xướng điều tra 194 vụ việc phòng vệ thương mại (PVTM). Các sản phẩm bị điều tra tập trung ở các nhóm thép, hóa chất, thủy sản, gỗ, vật liệu xây dựng...
Các quốc gia điều tra PVTM đối với Việt Nam nhiều nhất gồm Hoa Kỳ là 39 vụ, Ấn Độ 27 vụ, Thổ Nhĩ Kỳ 23 vụ, Canada 16 vụ, Úc 16 vụ, EU 14 vụ và Philippines 12 vụ.
Tổng số lượng các vụ việc khởi xướng điều tra PVTM trong ba quý năm 2020 là 32 vụ việc, tăng gấp hơn ba lần so với cùng kỳ năm 2019.
Dù dịch COVID-19 nhưng đơn hàng xuất khẩu Công ty Cổ phần kinh doanh thuỷ sản Sài Gòn sang Châu Âu tăng 10-15% (Ảnh APT)
Tuy nhiên, thời gian qua Bộ Công Thương đã chủ động phối hợp với các Bộ, ngành liên quan hỗ trợ DN.
Trên cơ sở đó công tác kháng kiện, hỗ trợ DN đã thu được một số kết quả tích cực. Theo đó, Việt Nam đã kháng kiện thành công không áp thuế, chấm dứt áp dụng biện pháp đối với 65/151 vụ việc đã kết thúc điều tra, chiếm tỷ lệ khoảng 43%.
Đối với một số mặt hàng quan trọng như thủy sản, sắt thép, dù bị áp thuế PVTM nhưng do công tác kháng kiện tốt nên kim ngạch xuất khẩu vẫn được ổn định.
Đại diện Cục PVTM cho biết, đối với thị trường châu Âu, tính đến nay, EU đã điều tra 14 vụ việc đối với hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam trong đó có các nhóm sản phẩm bị điều tra chính là sắt thép, da giày, một số máy móc, thiết bị…
Hiện tại chỉ có một vụ việc đang bị áp thuế là vụ việc điều tra áp dụng biện pháp tự vệ toàn cầu đối với sản phẩm thép.
Trong đó Việt Nam đang bị áp dụng biện pháp tự vệ với nhóm hai (thép tấm cán nguội), nhóm năm (thép mạ, phủ, tráng), nhóm chín (thép tấm không gỉ) và nhóm 24 (ống thép đúc).
Theo Cục PVTM, để hạn chế việc bị điều tra áp dụng biện pháp PVTM, DN Việt Nam cần xây dựng chiến lược xuất khẩu theo hướng đa dạng hóa thị trường, tránh phát triển quá nóng vào một thị trường. Tăng cường cạnh tranh bằng chất lượng và hạn chế việc cạnh tranh bằng giá rẻ.
Ngoài ra, cần chuẩn bị nguồn lực để đối phó với các nguy cơ kiện PVTM. Trang bị kiến thức cơ bản về pháp luật PVTM, đặc biệt là các quy định pháp luật về PVTM của những thị trường đang và sẽ xuất khẩu.
Tham gia hợp tác đầy đủ với cơ quan điều tra và phối hợp chặt chẽ với Bộ Công Thương trong quá trình xử lý vụ việc. Tuân thủ chặt chẽ các quy định về chứng nhận xuất xứ; không tiếp tay cho các hành vi gian lận xuất xứ, lẩn tránh biện pháp PVTM.
