Thanh sát viên Hàn Quốc thị sát lò phản ứng hạt nhân tại Yongbyon năm 2009.
Trong báo cáo mật trình Ủy ban Tình báo Quốc hội ngày 8/10, NIS cho rằng lò phản ứng công suất 5 MW tại tổ hợp hạt nhân Yongbyon đã được nối lại hoạt động từ tháng 8 nhưng không cung cấp thêm chi tiết.
Trước đó, Viện nghiên cứu Mỹ- Hàn thuộc trường Đại học Johns Hopkins của Mỹ cũng nói rằng Bình Nhưỡng đã tái khởi động lò phản ứng này. Viện trên cho biết qua phân tích một hình ảnh thu được từ vệ tinh thương mại ngày 19/9, các chuyên gia phát hiện đã có nhiều hơi nước thoát ra từ một đường ống mới được xây dựng ở lò phản ứng trong tổ hợp Yongbyon.
Hiện phía Triều Tiên và Trung Quốc chưa có phản ứng trước các thông tin trên. Trong khi đó, phía Nga lại đang tỏ ra đặc biệt quan ngại.
"Bình Nhưỡng có thể sẽ phải đối mặt với một thảm họa hạt nhân lớn. Cộng đồng quốc tế thực sự lo ngại về việc lò phản ứng Yongbyon sẽ được đưa vào hoạt động trở lại vì nó được xây dựng từ năm 1986 theo thiết kế đã lỗi thời từ những năm 1950s", hãng thông tấn quốc gia Nga Interfax dẫn một nguồn tin ngoại giao nước này nêu rõ.
Lò phản ứng Yongbyon nằm cách thủ đô Bình Nhưỡng khoảng 90 km về phía Bắc. Trước kia, đây là nơi sản xuất plutoni cho chương trình phát triển vũ khí hạt nhân gây tranh cãi của Bình Nhưỡng, nhưng đã bị đóng cửa theo một thỏa thuận đạt được tại các cuộc đàm phán sáu bên. Khi đó, để thể hiện quyết tâm và thiện chí thực thi thỏa thuận trên, Triều Tiên đã cho phá hủy tháp làm lạnh của Yongbyon vào năm 2008, mở ra triển vọng có thể giải quyết hòa bình vấn đề hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên vào thời điểm đó.
Tuy nhiên sau đó vì nhiều lý do, mà quan trọng nhất là sự thiếu vắng lòng tin giữa Triều Tiên với Mỹ và Hàn Quốc, nên tiến trình phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên lại rơi vào bế tắc. Tháng 4 vừa qua, Triều Tiên tuyên bố sẽ khởi động lại hoạt động tại Yongbyon và chương trình hạt nhân do tình hình căng thẳng leo thang nghiêm trọng trên bán đảo Triều Tiên.
Theo Vũ Anh (Dân trí / AFP)
