Trả lời hãng tin AP ngày 30-10, Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Delfin Lorenzana cho biết máy bay hải quân Philippines được điều đến bãi cạn Scarborough hôm trước đó đã nhận ra ít nhất bốn tàu hải cảnh Trung Quốc có mặt xung quanh bãi cạn.
Tuy nhiên, ông cho biết các ngư dân Philippines đã quay lại đánh bắt trong bãi cạn mà không còn bị tàu Trung Quốc gây khó dễ như trước.
Ông đính chính báo cáo trước đó của cảnh sát biển ghi nhận tàu hải cảnh Trung Quốc đã rời bãi cạn là thông tin không đúng.
Cùng ngày, người phát ngôn Bộ Quốc phòng Philippines khẳng định thông tin ngư dân Philippines nhìn thấy tàu hải cảnh Trung Quốc vẫn còn đóng ở bãi cạn Scarborough. Số lượng tàu vỏ trắng Trung Quốc chưa được xác định.
Đài truyền hình Philippines đã phát chương trình phóng sự cho thấy các tàu hải cảnh Trung Quốc vẫn còn trong khu vực nhưng không rượt đuổi ngư dân Philippines như trước.
Báo Philippine Star ngày 30-10 đã đăng bài viết với đầu đề “Người dân Philippines có thể đánh bắt tự do, không bị phá rối”.
Bài viết thuật lại hôm 29-10, ngư dân Gilbert Baoya, thuyền trưởng tàu cá Ruvina, về đến nhà sau chuyến đi biển đánh bắt tại bãi cạn Panatag (bãi cạn Scarborough, Trung Quốc gọi là Hoàng Nham đảo) thuộc vùng biển tỉnh Zambales.
Ngư dân Philippines khoe mẻ cá đánh bắt ở bãi cạn Scarborough ngày 29-10. Ảnh: MANILA BULLETIN
Ngư dân Gilbert Baoya cho biết anh và bảy thuyền viên đến bãi cạn Scarborough hôm 24-10 nhưng bị các tàu hải cảnh Trung Quốc xua đuổi.
Hôm sau họ thử quay lại và rất ngạc nhiên vì không có tàu Trung Quốc đến quấy rối. Họ tiếp tục đánh bắt đến ngày 28-10 thì quay về vì thiếu nước đá.
Ngư dân Gilbert Baoya cho biết cứ ba lần mỗi tháng khi thời tiết tốt anh đều đưa tàu đến đánh bắt ở bãi cạn Scarborough, đến năm 2012 thì ngưng vì bị tàu hải cảnh Trung Quốc xua đuổi. Từ đó thu nhập của anh cũng bị mất nhiều.
Anh kể khi tàu của anh đánh bắt ở bãi cạn, có hai nhân viên cảnh sát biển Philippines lên tàu để ghi hình.
Báo Manila Bulletin ghi nhận hôm 29-10, ngư dân thị trấn Barangay Cato thuộc TP Infanta (tỉnh Pangasinan) vào đánh bắt trong bãi cạn Scarborough lần đầu tiên sau bốn năm.
Báo khẳng định trong chuyến thăm Trung Quốc vừa qua, Tổng thống Duterte đã thảo luận với Chủ tịch Tập Cận Bình để ngư dân được quay trở lại bãi cạn Scarborough.
Trung Quốc đã chiếm bãi cạn Scarborough từ năm 2012 sau khi đối đầu với tàu hải quân Philippines đang tìm cách ngăn chặn các tàu cá Trung Quốc đánh bắt trái phép.
Ngày 29-10, phát biểu từ Bắc Kinh, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Antony Blinken tuyên bố Washington rất hoan nghênh Trung Quốc rút tàu khỏi bãi cạn Scarborough.
Ông nhận xét điều này sẽ phù hợp với phán quyết của Tòa Trọng tài công bố ngày 12-7 bác bỏ yêu sách “đường chín đoạn” của Trung Quốc ở biển Đông. Phán quyết khẳng định Philippines và Trung Quốc đều có quyền đánh bắt ở bãi cạn Scarborough nhưng Trung Quốc đã không thừa nhận phán quyết này.
| Đài truyền hình ABS-CBN (Philippines) đưa tin phát biểu hôm 29-10 tại TP Cotabato, Tổng thống Duterte nhắc lại Trung Quốc đã hứa viện trợ trong chuyến thăm Trung Quốc của ông. Ông nhấn mạnh: “Tôi có thể yêu cầu thêm. Có thể họ sẽ cho tôi một dự án miễn phí. Tôi có thể phát triển toàn diện Mindanao”. Ông khẳng định Thủ tướng Nga Dmitry Medvedev cũng đã hứa khi ông gặp bên lề hội nghị cấp cao ASEAN ở Lào vừa qua. Ông nói: “Họ đã nói với tôi ngài cứ tới đây, chúng tôi có tất cả những gì ngài cần và chúng tôi sẽ cho ngài”. Ông nhấn mạnh Nhật là đồng minh của Mỹ cũng cam kết viện trợ cho Philippines. Ông nhấn mạnh Philippines có thể sống mà không cần viện trợ có điều kiện của Mỹ. ________________________________ Tôi muốn phát tín hiệu lần này là lần chót... Các ông (Mỹ) nói với chúng tôi như chúng tôi còn dưới thời thuộc địa của các ông, như chúng tôi là con tốt mà các ông chỉ cho viện trợ với nhiều điều kiện. Các ông có thể giữ lấy viện trợ của mình. Chúng tôi không tuyệt vọng đâu, chúng tôi sẽ sống. Tổng thống RODRIGO DUTERTE |
