Khả năng lớn tới đây hai nhân vật quan trọng Nhà Trắng sẽ phải ra đi vì căng thẳng với Tổng thống Donald Trump, Reuters dẫn thông tin từ bốn quan chức cấp cao chính phủ Trump.
Hai nhân vật này là Cố vấn An ninh Quốc gia H.R. McMaster và Chánh Văn phòng Nhà Trắng John Kelly. Theo các nguồn tin quan chức này, tình trạng căng thẳng, bất đồng giữa hai ông McMaster và Kelly với Tổng thống Trump đã kéo dài nhiều tháng nay.
(Từ phải sang): Cố vấn An ninh Quốc gia H.R. McMaster, Chánh Văn phòng Nhà Trắng John Kelly, Đại sứ Mỹ tại LHQ Nikki Haley, Tổng thống Mỹ Donald Trump trong phiên họp về cải tổ LHQ tại New York ngày 18-9-2017. Ảnh: GETTY IMAGES
Sự cố gần nhất và nghiêm trọng nhất xảy ra tuần trước, khi ông Kelly - với sự ủng hộ của ông McMaster - đã nỗ lực ngăn chặn các quan chức chính phủ không có quyền miễn trừ an ninh tiếp cận các thông tin thuộc hàng bí mật nhất chính phủ.
Ông Kelly đã siết lại tiến trình cấp quyền miễn trừ an ninh sau vụ bê bối liên quan đến ông Rob Porter, một cựu quan chức Mỹ bị hai người vợ cũ cáo buộc có hành vi bạo lực gia đình. Theo đó, các quan chức vốn được cấp quyền miễn trừ an ninh tạm thời từ tháng 6-2017 sẽ bị thu hồi quyền này vào ngày 23-2.
Chánh Văn phòng Nhà Trắng John Kelly(giữa) trong một cuộc họp với các nghị sĩ lưỡng đảng, do Tổng thống Trump chủ trì tại Nhà Trắng ngày 14-2. Ảnh: REUTERS
Điều này cản trở con rể ông Trump là cố vấn Jared Kushner tiếp cận các báo cáo tình báo cho tổng thống hằng ngày, vốn chứa thông tin về các chiến dịch ngầm cũng như các thông tin từ tình báo vệ tinh, từ các điệp viên và từ các đồng minh thân cận của Mỹ. Ông Kelly từ chối bình luận về chuyện xét miễn trừ an ninh của bất cứ ai.
“Đã xảy ra cuộc chiến giữa ông Trump và các tướng của ông ta. Tiến trình xét miễn trừ an ninh là riêng tư và nếu ông Trump đưa ra các quy định đặc biệt cho các thành viên gia đình mình, tôi không chắc các ông Kelly và McMaster sẽ phục” - một trong bốn quan chức nói.
Ông Kelly (trái) và ông Trump. Ảnh: TIME
Các quan chức Nhà Trắng đang vận động để có được sự thỏa hiệp, cho phép ông Kushner tiếp tục thực hiện công việc cố vấn cấp cao cho ông Trump. Theo luật lệ và quy định hiện tại, tổng thống có quyền trao quyền miễn trừ an ninh bất cứ cấp độ nào cho bất cứ ai, tuy nhiên các quan chức Nhà Trắng muốn tránh phải đi đến bước này. Hiện không có dấu hiệu gì cho thấy ông Kushner sẽ rời bỏ vị trí cố vấn của mình.
Về phần ông McMaster, chuyện ủng hộ ông Kelly trong việc xét cấp quyền miễn trừ an ninh không phải là bất đồng duy nhất giữa ông với ông Trump. Trước đó, phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich ở Đức ngày 16-2, ông McMaster nói ông chắc chắn Nga can thiệp cuộc bầu cử 2016 của Mỹ, điều ông Trump rất miễn cưỡng thừa nhận. Và ông Trump đã lên Twitter chỉ trích ông McMaster về phát ngôn này, rằng ông McMaster “đã quên không nói kết quả cuộc bầu cử 2016 không bị ảnh hưởng từ phía Nga”.
Cố vấn An ninh Quốc gia H.R. McMaster phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich (Đức) ngày 16-2. Ảnh: REUTERS
Dù ủng hộ ông Trump trong nhiều vấn đề, trong đó có việc đe dọa đánh phủ đầu Triều Tiên nhưng ông McMaster lại có quan điểm cứng rắn hơn nhiều về Nga so với ông Trump. Và các quan chức bên Bộ Quốc phòng cho biết đã có các cuộc bàn bạc khả năng ông McMaster quay lại quân đội.
Ngoài ra, theo bốn nguồn tin quan chức, cả hai ông McMaster và Kelly đều bất mãn cách ông Trump đối xử với mình dù công khai hay riêng tư, có lúc hai ông xem đó là sự sỉ nhục.
Cả hai ông McMaster và Kelly đều không bình luận liệu có ở lại với chính phủ Trump hay không. Khi được hỏi về thông tin này, ngày 22-2, người phát ngôn Nhà Trắng Raj Shah không bình luận cụ thể, chỉ nói “tổng thống có niềm tin tràn đầy về từng thành viên trong đội ngũ của mình”. Hai ngày trước đó, thư ký Nhà Trắng Sarah Sander vẫn khẳng định Tổng thống Trump “vẫn tin tưởng vào tướng McMaster”.
Ông McMaster (phải) và ông Trump. Ảnh: POLITICO
Cả hai ông McMaster và Kelly đều xuất thân là quân nhân. Trước khi vào Nhà Trắng, ông McMaster là tướng lão luyện của quân đội Mỹ, ông Kelly là tướng thủy quân lục chiến về hưu. Cả hai ông được giới quan sát chính trị Mỹ nhận định có ảnh hưởng lớn đến Tổng thống Trump, có thể kiềm chế phần nào tính cách bốc đồng của ông Trump với các quy định ở Nhà Trắng. Hai ông McMaster và Kelly thời gian qua cũng đã thuyết phục được Tổng thống Trump về tầm quan trọng của các liên minh quốc tế, đặc biệt về NATO - vốn từng bị ông Trump chỉ trích không chia sẻ gánh nặng tài chính với Mỹ.
Bên cạnh hai ông McMaster và Kelly, cả bốn nguồn tin quan chức cũng nhắc tới một số quan chức hàng đầu bị loại khỏi sự ưu ái của Tổng thống Trump, trong đó có Ngoại trưởng Rex Tillerson và Bộ trưởng Tư pháp Jeff Sessions.
