Phụ nữ độc thân sinh con bằng IVF và các vấn đề pháp lý cần biết
THẢO HIỀN
(PLO)- Nghị định 207/2025 cho phép phụ nữ độc thân sinh con bằng IVF nếu có nguyện vọng; đây là quy định mới được đánh giá là tiến bộ, phù hợp nhu cầu thực tế của xã hội.
0:00 / 0:00
0:00
Nam miền Bắc
Nữ miền Bắc
Nữ miền Nam
Nam miền Nam
Nghị định 10/2015 trước đây quy định phụ nữ độc thân được sinh con bằng IVF (kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm) chỉ khi có chỉ định của bác sĩ chuyên khoa. Tuy nhiên theo Điều 3 Nghị định 207/2025 (có hiệu lực từ 1-10-2025), phụ nữ độc thân chỉ cần có nguyện vọng là đủ điều kiện thực hiện kỹ thuật hỗ trợ sinh sản này.
Thay đổi này được đánh giá là phù hợp với nhu cầu của thực tiễn, mang tính cởi mở hơn nhưng cũng đặt ra nhiều vấn đề pháp lý cần làm rõ như: thủ tục đăng ký khai sinh trong trường hợp không có cha, việc xác lập mối quan hệ huyết thống hợp pháp, quy định về quyền riêng tư trong IVF...
Đảm bảo quyền lợi của trẻ sinh bằng IVF
Luật sư Bùi Thanh Tiến, Đoàn Luật sư TP.HCM, cho biết căn cứ Điều 14, Điều 16 Luật Hộ tịch năm 2014 và khoản 2 Điều 15 Nghị định 123/2015 (hướng dẫn chi tiết Luật Hộ tịch năm 2014) thì người đi đăng ký khai sinh điền đầy đủ thông tin vào biểu mẫu và thực hiện cung cấp các giấy tờ theo quy định để được xem xét cấp giấy khai sinh.
Đối với trường hợp đăng ký khai sinh chưa xác định được cha hay nói cách khác là đăng ký khai sinh khi không có thông tin cha thì họ, dân tộc, quê quán, quốc tịch của con được xác định theo họ, dân tộc, quê quán, quốc tịch của mẹ; phần ghi về cha trong sổ hộ tịch và giấy khai sinh của trẻ để trống.
Như vậy, với trường hợp trẻ sinh ra nhờ hỗ trợ kỹ thuật IVF mà không xác định được cha, thì phần thông tin về người cha trong sổ hộ tịch và giấy khai sinh sẽ để trống.
Trên thực tế, việc trẻ không có tên cha trong giấy khai sinh do sinh ra bằng phương pháp IVF không ảnh hưởng đến các thủ tục hành chính như đăng ký đi học hay tham gia bảo hiểm. Những thủ tục này vẫn được thực hiện bình thường như đối với trẻ có đầy đủ thông tin cha mẹ.
Nguyên tắc vô danh
Căn cứ khoản 3 Điều 3 Nghị định 207/2025 thì việc hiến và nhận tinh trùng, hiến và nhận phôi được thực hiện theo nguyên tắc vô danh giữa người hiến và người nhận.
Luật sư Bùi Thanh Tiến, Đoàn Luật sư TP.HCM
Điều này có nghĩa là danh tính của người hiến tinh trùng (hay nói cách khác, người cha sinh học của đứa trẻ) được pháp luật bảo mật và bảo vệ tuyệt đối. Người mẹ không được biết danh tính của người hiến tinh trùng.
Quy định này nhằm bảo đảm quyền riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật đời sống gia đình của cả người hiến lẫn người nhận, đồng thời thể hiện sự tôn trọng của pháp luật đối với các bên tham gia.
Khi phụ nữ độc thân có nguyện vọng thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm (IVF), họ cần trực tiếp trình bày nguyện vọng với bác sĩ chuyên khoa tại đơn vị hỗ trợ sinh sản để được tư vấn và hướng dẫn quy trình cụ thể. Về hồ sơ, cần chuẩn bị căn cước công dân, giấy xác nhận độc thân và bản cam kết nuôi con,…theo quy định.
Đối với phụ nữ độc thân, nguồn tinh trùng sử dụng trong quá trình IVF sẽ được chọn ngẫu nhiên từ Ngân hàng tinh trùng, đảm bảo các tiêu chuẩn y khoa và yếu tố bảo mật danh tính người hiến.
Tùy theo nguyện vọng, có thể lựa chọn mẫu phù hợp về chủng tộc, chiều cao, học vấn…. Sau khi lựa chọn, tinh trùng được rã đông và lọc rửa đúng quy trình trước khi tiến hành thụ tinh trong ống nghiệm.
ThS-BS Đào Thị Anh Vinh, Phó trưởng Khoa Sản, Bệnh viện Đa khoa Thống Nhất - Đồng Nai
LS Tiến cho biết phụ nữ độc thân sinh con bằng IVF phải từ 18 tuổi, chưa kết hôn, có đủ năng lực hành vi dân sự, cam kết nuôi dưỡng con, thực hiện các xét nghiệm y tế, không cần chứng minh lý do y tế trước khi làm IVF mẹ đơn thân.
Đồng thời, người mẹ làm IVF phải tự có nguyện vọng được làm thủ tục IVF và đáp ứng yêu cầu về sức khỏe; chuẩn bị về tâm lý và tài chính để làm thủ tục IVF.
LS Tiến lưu ý việc làm IVF phải được thực hiện tại cơ sở y tế có giấy phép hoạt động không được làm tại các cơ sở không có giấy phép. Quy trình thực hiện phải minh bạch và nguyên tắc vô danh, giúp bảo vệ quyền riêng tư của người hiến phải được tôn trọng và thực hiện; không được có hành vi mua bán tinh trùng dưới mọi hình thức.
Người mẹ làm IVF cần phải ký xác nhận các đơn đề nghị, đơn cam kết theo quy định tại các cơ sở y tế thực hiện kỹ thuật hỗ trợ sinh sản; ngoài ra lưu ý giấy chứng sinh không cần có tên cha.
Từ ngày 1-10-2025, phụ nữ độc thân có quyền sinh con bằng kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) khi có nguyện vọng. Ảnh: NGUYỄN CHÍNH
Giải pháp dự phòng sức khỏe sinh sản hiệu quả
Chị Nguyễn Thảo (27 tuổi, phường Tân Bình, TP.HCM) cho rằng trong xã hội hiện đại, ngày càng có nhiều phụ nữ độc thân có điều kiện kinh tế và khả năng nuôi dạy con cái một mình. Việc họ tìm đến IVF để làm mẹ đơn thân là một nhu cầu thực tế và nhân văn.
"Quyền làm mẹ của phụ nữ đơn thân được tôn trọng. Phụ nữ bây giờ có thể thực hiện IVF tại các cơ sở y tế hợp pháp, đảm bảo an toàn về mặt y tế và pháp lý, thay vì phải tìm kiếm các dịch vụ không chính thống hoặc ra nước ngoài" - chị Thảo nói.
Bên cạnh đó, chị Phạm Duyên (30 tuổi, phường Cầu Kiều, TP.HCM) nhận định quy định mới này tạo điều kiện cho phụ nữ độc thân trữ đông trứng ngay khi còn trẻ và chất lượng trứng còn tốt, mà không cần phải chờ đợi kết hôn hoặc có chỉ định y khoa.
"Đây là một giải pháp dự phòng sức khỏe sinh sản hiệu quả cho những người muốn trì hoãn việc sinh con vì lý do sự nghiệp hoặc chưa tìm được bạn đời phù hợp” - chị Duyên đánh giá.
(PLO)- Hành trình 36 năm khép lại nhưng những dấu ấn mà báo Pháp Luật TP.HCM để lại trong lòng giới chuyên gia và bạn đọc sẽ còn tiếp nối bằng những giá trị tốt đẹp đã được bền bỉ vun đắp qua nhiều thế hệ.
(PLO)- Theo TS.LS Phan Trung Hoài, TS.LS Phan Đăng Thanh, nhà báo Lê Thọ Bình, luật sư Nguyễn Minh Tâm và những người góp sức xây dựng báo Pháp Luật TP.HCM qua nhiều thời kỳ thì các bài viết chính luận, ký sự pháp đình, phân tích pháp lý của báo đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng bạn đọc.
(PLO)- Sau 50 năm mang tên Bác, TP.HCM không chỉ ghi dấu bằng tốc độ đô thị hóa và tăng trưởng kinh tế, mà còn từng bước hoàn thiện hệ thống chăm lo người dân. Từ giáo dục, y tế đến an sinh xã hội, thành phố đang mở rộng các chính sách và mô hình phục vụ, hướng tới nâng cao chất lượng sống và mức độ thụ hưởng của nhân dân.
(PLO)- Không chỉ hiện diện trên mặt báo, 36 năm qua, báo Pháp Luật TP.HCM còn bền bỉ đồng hành cùng người dân, doanh nghiệp và đất nước bằng những hành động thiết thực, lan tỏa tinh thần công lý, trách nhiệm và lòng nhân ái.
(PLO)- Suốt 36 năm phát triển, báo Pháp Luật TP.HCM khẳng định vai trò cầu nối giữa chính quyền và người dân, lan tỏa tinh thần thượng tôn pháp luật, bảo vệ quyền lợi cộng đồng và thúc đẩy đồng thuận xã hội.
(PLO)- Cái tên Pháp Luật TP.HCM sẽ trở thành ký ức sau hơn 35 năm phụng sự và riêng tôi đã có hơn 20 năm với một thời thanh xuân sôi nổi nhất của đời mình gắn bó ở đây.
(PLO)- Chỉ sau hai tuần tiếp nhận thông tin từ Báo Pháp Luật TP.HCM, UBND phường Bình Tân, TP.HCM đã cấp giấy khai sinh cho hai anh em có hoàn cảnh đặc biệt.
(PLO)- Chuỗi hoạt động an sinh tại phường Trung Mỹ Tây đã trao nhiều phần hỗ trợ thiết thực, lan tỏa tinh thần sẻ chia nhân dịp kỷ niệm 50 năm TP.HCM mang tên Bác.
(PLO)- Với 100 triệu đồng hỗ trợ từ bạn đọc Báo Pháp Luật TP.HCM, chồng chị Quí ở Cà Mau cho biết anh sẽ dùng 5 triệu đồng để mua một máy xạ lúa để đi xạ lúa mướn cho bà con, số còn lại gửi tiết kiệm để lo cho con ăn học.
(PLO)- Thông qua phiên tòa giả định và các hoạt động tư vấn miễn phí, người dân được trang bị thêm kiến thức pháp luật, chính sách an sinh và nâng cao ý thức phòng, chống ma túy.
(PLO)- Có được rút BHXH một lần sau 15 năm đóng? Sinh con thứ hai được nghỉ 7 tháng?; đây là hai trong số những câu hỏi được gửi nhiều nhất đến chương trình giao lưu trực tuyến về chính sách BHXH tại buổi giao lưu trực tuyến sáng nay 25-6.
(PLO)- Người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng cần thông báo kịp thời cho cơ quan BHXH khi thay đổi tài khoản ngân hàng hoặc nơi cư trú để tránh ảnh hưởng đến việc nhận chế độ.
(PLO)- Nguyễn Bảo Trâm bước vào nghề luật với tâm thế của một nhà báo chân chính: Tôn trọng sự thật, đề cao công lý và luôn đặt lợi ích hợp pháp của con người ở vị trí trung tâm.
(PLO)- Chuyên gia BHXH TP.HCM đang trực tiếp giải đáp những thắc mắc về việc tăng mức lương cơ sở từ ngày 1-7-2026 và các quyền lợi BHXH, BHYT liên quan.
(PLO)- Nghị định 90/2026 quy định nhiều chế tài nghiêm khắc đối với các hành vi vi phạm về bảo hiểm y tế, đồng thời bổ sung các biện pháp khắc phục hậu quả nhằm bảo vệ quỹ BHYT.