Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) vừa có văn bản gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ và UBND TP.HCM kiến nghị về việc bố trí nguồn vốn ưu đãi cho dự án nhà ở xã hội (NƠXH).
Theo HoREA, hiệp hội đã nhận được kiến nghị Công ty Cổ phần Tư vấn Thương mại Dịch vụ Địa ốc Hoàng Quân khẩn cấp bố trí nguồn vốn hỗ trợ đối với các dự án NƠXH. Hiệp hội được biết Công ty Hoàng Quân là doanh nghiệp có nhiều dự án NƠXH nhất tại TP.HCM và các tỉnh phía Nam. Công ty có 18 dự án với khoảng 24.781 căn hộ và nhà liền kề, có tổng mức đầu tư khoảng trên 15.000 tỉ đồng và công ty đã bàn giao khoảng 4.000 căn hộ NƠXH trong hai năm qua.
Hiệp hội rất đồng tình với những kiến nghị của Công ty Hoàng Quân. Sau ba năm thực hiện Nghị quyết 02/2013 của Chính phủ về gói tín dụng ưu đãi 30.000 tỉ đồng hỗ trợ cho chủ đầu tư dự án NƠXH và người mua NƠXH, nhà ở thương mại có giá bán không quá 1,05 tỉ đồng, Ngân hàng Nhà nước đã chỉ đạo kết thúc giải ngân gói tín dụng ưu đãi 30.000 tỉ đồng kể từ ngày 31-12-2016. Từ đó đến nay, gần như Quốc hội và Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước chưa bố trí được nguồn vốn tín dụng ưu đãi để thực hiện chính sách NƠXH.
Theo HoREA, cả chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội và các đối tượng thụ hưởng nhà ở xã hội đều không được tiếp cận nguồn vốn tín dụng ưu đãi nên gặp rất nhiều khó khăn.
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, cho biết giữa năm 2017 Ủy ban Thường vụ Quốc hội mới có Văn bản số 102/2017 gửi Chính phủ về phương án phân bổ chi tiết kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016-2020 đối với phần vốn còn lại, đồng ý bổ sung 2.000 tỉ đồng cho Ngân hàng Chính sách xã hội, trong đó dành một phần bổ sung để thực hiện chính sách NƠXH. Hiệp hội được biết có 1.260 tỉ đồng được phân bổ để thực hiện chính sách NƠXH theo nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhưng trên thực tế các đối tượng thụ hưởng NƠXH chưa tiếp cận được nguồn vốn vay ưu đãi này.
“Do vậy, đến nay Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước vẫn chưa bố trí được nguồn vốn ngân sách để thực hiện tái cấp vốn cho các ngân hàng thương mại tham gia thực hiện chính sách NƠXH. Bên cạnh đó, còn một vướng mắc nữa là mặc dù Ngân hàng Nhà nước đã chỉ định thêm bốn tổ chức tín dụng là Vietcombank, VietinBank, Agribank, BIDV để tham gia thực hiện chính sách NƠXH nhưng vẫn chưa bố trí được nguồn tái cấp vốn từ ngân sách để các tổ chức tín dụng này có căn cứ triển khai” - ông Châu thông tin.
Thực tế hiện nay, cả chủ đầu tư dự án NƠXH và các đối tượng thụ hưởng NƠXH đều không được tiếp cận nguồn vốn tín dụng ưu đãi nên gặp rất nhiều khó khăn. Cụ thể, đối với khách hàng đã ký hợp đồng mua NƠXH nhưng chưa nhận nhà trong năm 2016 do dự án chưa hoàn thành thì kể từ ngày 1-1-2017 trở đi không còn được tiếp tục giải ngân gói tín dụng ưu đãi 30.000 tỉ đồng và cũng chưa có nguồn vốn tín dụng ưu đãi khác thay thế nên các đối tượng thụ hưởng NƠXH này lâm vào hoàn cảnh cực kỳ khó khăn, không thể thực hiện tiếp hợp đồng, hoặc phải vay thương mại với lãi suất cao kèm theo điều kiện phải có tài sản thế chấp, hoặc phải vay ngoài xã hội với lãi suất rất cao.
Mặc dù khách hàng không thể thanh toán tiếp theo hợp đồng mua nhà nhưng chủ đầu tư dự án NƠXH vẫn phải tiếp tục vay thương mại với điều kiện khắt khe hơn (kể từ ngày 1-6-2016) để thi công hoàn thành công trình. Tuy lãi suất vay thương mại được tính vào giá thành công trình NƠXH theo quy định của Luật Nhà ở nhưng cả chủ đầu tư lẫn người mua nhà càng khó khăn thêm.
Về lâu dài, kiến nghị Quốc hội, Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước có cơ chế thực hiện chính sách tín dụng ưu đãi cho chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội.
“Nhiều trường hợp do thiếu vốn nên chủ đầu tư phải giãn tiến độ thực hiện công trình, dẫn đến công trình dở dang kéo dài, gây lãng phí của cải xã hội, bào mòn nguồn lực của chủ đầu tư, người mua không được nhận nhà đúng theo tiến độ đã thỏa thuận” - đại diện HoREA nói.
Do vậy, HoREA và Công ty Hoàng Quân kiến nghị phân bổ khoảng 1.000 tỉ đồng (trong nguồn vốn 2.000 tỉ đồng đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội phân bổ cho Ngân hàng Chính sách xã hội) cho bốn tổ chức tín dụng là Vietcombank, VietinBank, Agribank, BIDV để sớm triển khai cấp tín dụng cho các đối tượng thụ hưởng NƠXH.
HoREA cũng kiến nghị Quốc hội, Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước phân bổ ngân sách hằng năm khoảng 1.000-2.000 tỉ đồng trong giai đoạn 2018-2020 để cho các đối tượng thụ hưởng NƠXH vay với lãi suất khoảng 4,8%/năm. Đề nghị phân bổ nguồn vốn này cho Ngân hàng Chính sách xã hội và bốn tổ chức tín dụng là Vietcombank, VietinBank, Agribank, BIDV để triển khai thực hiện. Từ đó, có thể huy động thêm các nguồn vốn khác của các tổ chức tín dụng để thực hiện hiệu quả chính sách NƠXH của Đảng và Nhà nước.
Về lâu dài, kiến nghị Quốc hội, Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước có cơ chế thực hiện chính sách tín dụng ưu đãi cho chủ đầu tư dự án NƠXH theo quy định của Luật Nhà ở, trước hết là các dự án NƠXH cho thuê, tương tự như Nghị quyết 02/NQ-CP ngày 7-1-2013 của Chính phủ trước đây, để làm giảm giá thành NƠXH.
