Tổng thống Duterte trước đó cho biết ông sẽ "giáo dục" các nhà phê bình về lập trường của ông tại vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Philippines trong SONA thứ tư vào ngày 22-7.
Theo ông Duterte, ông và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhất trí rằng người Trung Quốc sẽ không còn ngăn ngư dân Philippines tiếp cận bãi cạn Scarborough. Đổi lại, ngư dân Trung Quốc sẽ được phép đánh bắt cá ở bãi Cỏ Rong.
Bãi Cỏ Rong nằm phía Đông Bắc quần đảo Trường Sa thuộc chủ quyền Việt Nam, hiện đang bị Philippines chiếm đóng và tuyên bố thuộc vùng EEZ của mình.
Tuy nhiên, hai nhà lãnh đạo đã không ký bất kỳ tài liệu nào về thỏa thuận này vì đây chỉ là một "thỏa thuận miệng".
Ông Antonio Carpio. Ảnh: PHILSTAR
Về phần mình, ông Antonio Carpio cho biết Manila vẫn có thể thoát khỏi thỏa thuận nói trên vì đây vẫn là một thỏa thuận miệng.
"Chúng ta vẫn có thể thoát khỏi thỏa thuận đó nhưng nếu tổng thống đề cập nó trong SONA, xác nhận thỏa thuận đó, nó sẽ trở thành ràng buộc với chúng ta", tờ Philippines Star dẫn lời ông Carpio nói với các phóng viên bên lề diễn đàn nhân kỷ niệm ba năm Tòa án The Hague ra phán quyết về vụ kiện của Philippines chống yêu sách chủ quyền thái quá của Trung Quốc ở Biển Đông.
Theo ông Carpio, Philippines sẽ phải tôn trọng thỏa thuận nếu Tổng thống Duterte đưa ra tuyên bố này trong bản SONA của mình.
Trong khi Điện Malacanang khẳng định thỏa thuận miệng có tính ràng buộc về mặt pháp lý, Bộ trưởng Ngoại giao Philippines Teodoro Locsin Jr. cho biết đây không phải là chính sách của chính phủ vì không có văn kiện nào được ký kết.
"Bộ trưởng Locsin đã nói rõ đó không phải là chính sách của chính phủ nên có sự ngờ vực... Chúng ta phải yêu cầu ông ấy (Tổng thống Duterte) đừng nói điều đó", ông Carpio nói.
Trong bài phát biểu tại diễn đàn, ông Carpio nhắc lại rằng việc cho người Trung Quốc đánh cá trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines (EEZ) là vi hiến.
Trích dẫn Hiến pháp năm 1987, vị phó thẩm phán Philippines nhấn mạnh "việc sử dụng và thụ hưởng" khu vực 200 hải lý chỉ dành riêng cho người Philippines.
"Philippines phải từ chối thỏa thuận miệng này", ông Carpio nói, đồng thời cảnh báo rằng đội tàu đánh cá Trung Quốc có thể nhanh chóng làm cạn kiệt nguồn cá ở toàn bộ Biển Đông.
