Gửi câu hỏi đến báo Pháp Luật TP.HCM, chị Thùy Trang (huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang) cho biết, gia đình chị có nhà, đất nằm trong quy hoạch dự án cao tốc.

Sau khi thu hồi đất thì chị được nhà nước bố trí một nền tái định cư. Mới đây, chị nhận được thư mời đến làm các thủ tục nhận nền. Tuy nhiên vì gia đình bà chưa có đủ tiền để nộp tiền sử dụng đất nên chị lo lắng liệu nhà nước có thu hồi nền tái định cư đã cấp không? Người dân có quyền gia hạn nộp tiền sử dụng đất hay không?

Giải đáp vấn đề trên, Luật sư Trần Quang Thịnh (Đoàn Luật sư TP.HCM), cho biết:

Việc không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước là một trong những hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực đất đai theo quy định tại Điều 11 Luật Đất đai 2024

Bên cạnh đó, người sử dụng đất không thực hiện nghĩa vụ tài chính với Nhà nước là một trong các trường hợp thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai quy định tại Điều 81 Luật Đất đai 2024

Khoản 1 Điều 30 Nghị định 102/2024 quy định cụ thể việc thu hồi đất đối với người sử dụng đất không thực hiện nghĩa vụ tài chính với Nhà nước thực hiện như sau: Người sử dụng đất không thực hiện nghĩa vụ tài chính với Nhà nước quy định tại khoản 6 Điều 81 Luật Đất đai là trường hợp người sử dụng đất không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ nộp tiền sử dụng đất, tiền thuê đất mà đã bị cơ quan nhà nước có thẩm quyền cưỡng chế thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật về quản lý thuế nhưng không chấp hành thì cơ quan quản lý thuế có văn bản đề nghị thu hồi đất.

Như vậy, nếu người sử dụng đất không nộp hoặc nộp không đầy đủ tiền sử dụng đất mà đã bị cơ quan nhà nước có thẩm quyền cưỡng chế thực hiện nhưng không chấp hành thì sẽ bị thu hồi đất.

Về việc ghi nợ tiền sử dụng đất, Điều 26 Nghị định 88/2024 quy định đối tượng được ghi nợ tiền sử dụng đất quy định tại khoản 3 Điều 111 của Luật Đất đai là người được bố trí tái định cư mà tiền được bồi thường về đất nhỏ hơn tiền sử dụng đất phải nộp khi được giao đất tái định cư, nếu có nhu cầu ghi nợ tiền sử dụng đất và cam kết thực hiện bàn giao mặt bằng theo đúng tiến độ.

Giá đất để tính ghi nợ tiền sử dụng đất là giá đất được xác định theo bảng giá đất tại thời điểm phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Khi thanh toán nợ tiền sử dụng đất thì người sử dụng đất trả nợ theo số tiền sử dụng đất được nợ ghi trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Mức tiền sử dụng đất ghi nợ đối với hộ gia đình, cá nhân quy định tại khoản 1 Điều này được xác định bằng chênh lệch giữa tiền sử dụng đất phải nộp khi hộ gia đình, cá nhân được giao đất tái định cư trừ (-) giá trị được bồi thường về đất.

Trường hợp thuộc đối tượng được hỗ trợ tái định cư, nếu số tiền sử dụng đất phải nộp lớn hơn giá trị suất tái định cư tối thiểu thì được ghi nợ số tiền sử dụng đất lớn hơn phải nộp.

Trình tự, thủ tục ghi nợ tiền sử dụng đất của hộ gia đình, cá nhân được quy định tại Khoản 2 Điều 22 Nghị định 103/2024, đối với trường hợp ghi nợ tiền sử dụng đất của người được bố trí tái định cư quy định tại khoản 3 Điều 111 Luật Đất đai, người sử dụng đất có nhu cầu ghi nợ tiền sử dụng đất nộp đơn đề nghị ghi nợ tiền sử dụng đất và giấy tờ chứng minh thuộc đối tượng được ghi nợ tiền sử dụng đất cùng với hồ sơ xin cấp Giấy chứng nhận theo quy định của pháp luật (trong đó bao gồm: Quyết định giao đất tái định cư và Phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư do cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt) tại Văn phòng đăng ký đất đai hoặc cơ quan có chức năng quản lý đất đai hoặc bộ phận một cửa liên thông.

Do đó, nếu chị Thùy Trang thuộc trường hợp được ghi nợ tiền sử dụng đất đã nêu ở trên thì có thể nộp đơn đề nghị ghi nợ tiền sử dụng đất kèm hồ sơ liên quan để được xem xét giải quyết.