Phát biểu trên của Bộ trưởng Ngoại giao Perfecto Yasay được đưa ra hai ngày sau khi Tổng thống Rodrigo Duterte tuyên bố “chia tay" với Mỹ, dù ông vẫn đưa ra lời giải thích hòa giải hơn vào ngày 21-10. Ông Yasay cho biết trên Facebook rằng Tổng thống Duterte đã "nói rõ ràng" việc cắt đứt quan hệ với Mỹ không có lợi cho quốc gia.
Tuy nhiên, ông đã viết rằng sự chia cắt này ngụ ý Philippines sẽ thoát khỏi những tư duy yếu đuối phụ thuộc và dựa dẫm vào Mỹ giúp đỡ kinh tế lẫn quân sự. Việc phụ thuộc này đã khiến Philippines mang hình tượng "người em trai da nâu bé nhỏ" của Mỹ, một đất nước chậm phát triển và tiến bộ.
Ngoại trưởng Philippines, ông Perecto Yasay trả lời truyền thông.
Mới đây, ông Duterte đã phát biểu trước Chủ tịch Tập Cận Bình và các lãnh đạo Trung Quốc khác trong chuyến thăm Bắc Kinh rằng "nếu Mỹ không sẵn sàng giúp đỡ nữa... thì người Philippines sẽ tự mình phát triển đất nước dù còn nhiều khó khăn".
Phát biểu của ông Yasay trên Facebook là dấu hiệu mới nhất cho thấy chính quyền Philippines lại một lần nữa phải xoa dịu dư luận sau những lời phát biểu gây sốc của ông Duterte. Những phát biểu này có thể phá vỡ sự cân bằng địa chính trị trong khu vực, nơi mà Trung Quốc và Mỹ đang ganh đua quyết liệt để giành uy thế.
Ngày 21-10, các nhà quản lý kinh tế của ông Duterte đã nhanh chóng làm rõ rằng Philippines không cắt đứt mối quan hệ hợp tác kinh tế và thương mại với Mỹ. Trước khi ông Duterte nhậm chức vào cuối tháng 6 thì Trung Quốc vẫn là một kẻ thù đối với Philippines và Philippines vẫn là một trong những đồng minh đáng tin cậy nhất châu Á của Mỹ.
Tổng thống Rodrigo Duterte. Ảnh: REUTERS
Ông Duterte nỗ lực tăng cường đối thoại và hợp tác với Trung Quốc, chỉ vài tháng sau khi Tòa Trọng tài ở Hague đưa ra phán quyết Trung Quốc không có chủ quyền lịch sử ở biển Đông. Vụ kiện này được đưa ra bởi chính quyền trước đó của Philippines nhưng chính sách đối ngoại của nước này đã thay đổi đáng kể kể từ khi ông Duterte lên nhậm chức vào ngày 30-6.
"Đây không phải là cắt đứt quan hệ. Khi nói đứt quan hệ thì bạn phải cắt đứt các mối liên hệ ngoại giao. Tôi không thể làm thế", ông Duterte trả lời phóng viên tại một cuộc họp báo lúc nửa đêm tại quê nhà TP Davao sau chuyến đi bốn ngày đến Bắc Kinh.
Việc ông Duterte đột ngột chuyển đồng minh từ Mỹ sang Trung Quốc dường như không được nhiều người đồng tình tại quê nhà. Ngày 18-10, một cuộc thăm dò dư luận cho thấy người Philippines vẫn tin tưởng vào Mỹ hơn là Trung Quốc.
