Dù Việt Nam thuộc nhóm thị trường tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á, nhiều doanh nghiệp thương mại điện tử (TMĐT) vẫn đang phải đối mặt với một thực trạng “đánh mất” khách hàng ngay tại khâu thanh toán.

Chi phí ẩn gây "đánh mất" khách hàng

Báo cáo của Nielsen IQ chỉ ra rằng Châu Á hiện đóng góp tới 62,6% vào mức tăng trưởng TMĐT toàn cầu, khẳng định vai trò “đầu tàu” của nền kinh tế số thế giới.

Tuy nhiên, báo cáo mới nhất có tên “72 tỉ USD: Chi phí ẩn mỗi năm của thương mại điện tử châu Á” của Payoneer lại chỉ ra một nghịch lý: quy mô kinh doanh càng mở rộng, mức độ thất thoát doanh thu ở bước thanh toán càng gia tăng.

Theo báo cáo, tính riêng tại khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, sự thiếu hụt hiệu quả trong hạ tầng thanh toán đang khiến các doanh nghiệp thiệt hại khoảng 72 tỉ USD mỗi năm. Nguyên nhân đến từ việc khách hàng từ bỏ giao dịch, quy trình thanh toán rời rạc cho đến các loại chi phí ẩn như chi phí ngoại hối, chi phí thanh toán, rò rỉ chuyển đổi...

Tại Việt Nam, bài toán này càng trở nên cấp bách khi làn sóng chuyển dịch sang mô hình bán hàng trực tiếp đến người tiêu dùng (DTC) và xuất khẩu xuyên biên giới đang diễn ra mạnh mẽ.

Payoneer đã chỉ ra ba rào cản lớn nhất gây ra hiện tượng thất thoát này. Đầu tiên đến từ việc người dùng bỏ giỏ hàng do gặp các vướng mắc trong việc xác thực thanh toán, phương thức thanh toán ưu tiên không khả dụng hoặc phát sinh các biến động chi phí đột ngột…

Thứ hai, xuất phát từ phí giao dịch trong việc chênh lệch tỉ giá hối đoái, gây bào mòn biên lợi nhuận của mỗi đơn hàng xuyên biên giới một cách âm thầm. Xét trên quy mô lớn, những khoản khấu trừ này sẽ trở thành rào cản tài chính đáng kể.

Thứ ba đến từ việc chu kỳ thanh toán kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sẽ làm chậm khả năng tiếp cận vốn lưu động của doanh nghiệp. Đáng chú ý, giai đoạn này có thể rơi đúng vào thời điểm doanh nghiệp cần thanh khoản để bổ sung hàng tồn kho, vận hành quảng cáo và thanh toán với nhà cung cấp.

Tối ưu hạ tầng thanh toán để bảo toàn lợi nhuận

Trong khi đó, theo ông Nagesh Devata, Phó Chủ tịch Cấp cao khu vực Châu Á - Thái Bình Dương của Payoneer, khâu thanh toán lại là yếu tố quyết định việc doanh nghiệp sẽ bảo toàn hay đánh mất giá trị từ mỗi giao dịch.

"Khi chi phí sở hữu khách hàng tăng cao, các thương hiệu DTC cần hạn chế sai sót hay trở ngại ở giai đoạn này. Một hạ tầng thanh toán hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp tận dụng giá trị từ tệp khách hàng sẵn có mà không cần mở rộng ngân sách tiếp thị”, ông Nagesh Devata nhìn nhận.

Theo đơn vị này, trước đây, thanh toán vốn chỉ được xem là một công đoạn kỹ thuật “hậu trường”. Hiện nay, thanh toán đã trở thành tác nhân chi phối tỉ lệ chuyển đổi, biên lợi nhuận và năng lực dòng tiền. Với các doanh nghiệp TMĐT, tỉ lệ chuyển đổi tại bước thanh toán lại rất quan trọng, vì đây là chỉ số thương mại mang tính quyết định.

Vì thế, hạ tầng thanh toán không nên chỉ là câu chuyện vận hành, mà đã trở thành ưu tiên hàng đầu ở phương diện chiến lược lẫn công tác quản lý. Do đó, Payoneer cho rằng trong bối cảnh chi phí tìm kiếm khách hàng mới ngày càng đắt đỏ, thay vì chỉ tập trung gia tăng lượt truy cập, doanh nghiệp cần mở rộng để tối ưu hóa giá trị chuyển đổi từ nhu cầu hiện hữu.

Số liệu từ báo cáo cho thấy các doanh nghiệp bán hàng trực tiếp đến người tiêu dùng (DTC) quy mô vừa và nhỏ (mức doanh thu hàng năm từ 2-5 triệu USD) cho biết họ có thể thu hồi khoảng 20.000 USD mỗi năm nhờ việc tối ưu hoá khâu thanh toán. Đối với nhiều doanh nghiệp, đây là con số có thể bù đắp các chi phí vận hành thiết yếu như ngân sách quảng cáo, chi phí phần mềm hoặc chi trả cho đối tác cung ứng.

Một số liệu nội bộ của đơn vị này cũng chỉ ra các nhà xuất khẩu Việt Nam đạt doanh thu xuyên biên giới hàng năm từ 10-20 triệu USD khi sử dụng một hạ tầng thanh toán đồng nhất do Payoneer cung cấp, có thể giúp doanh nghiệp thu hồi 120.000-150.000 USD và cải thiện chỉ số EBITDA thêm 10-15%.

Đây là con số không chỉ giúp doanh nghiệp phục hồi doanh thu, mà còn thiết lập bộ máy vận hành tinh gọn để sẵn sàng tăng trưởng xuyên biên giới bền vững.