Theo thống kê từ Tổng cục Hải quan, trong 15 ngày đầu 2018, cả nước nhập về tổng số 60 chiếc ô tô nguyên chiếc các loại. Đáng chú ý, chỉ có 6 chiếc ô tô dưới 9 chỗ ngồi được nhập về trong thời gian này.
Đây được xem là con số giảm mạnh chưa từng thấy so với cùng kỳ những năm trước và cũng là diễn biến lạ của thị trường Việt Nam, bởi đây là thời điểm đáng lẽ các doanh nghiệp phải nhập nhiều để phục vụ mùa cao điểm Tết.
Cũng trong tuần qua, Toyota và Honda tuyên bố sẽ tạm dừng xuất khẩu sang Việt Nam kể từ đầu năm nay khi Việt Nam do các vướng mắc từ Nghị định 116/2017.
Xe nhập khẩu ít khiến cho giá bán của nhiều dòng xe đắt đỏ hơn trước thời điểm Tết Nguyên đán, thời điểm mua sắm của người Việt Nam. Trong đó không ít mẫu xe đắt hơn trước đây từ 100-200 triệu đồng.
Nguyên nhân chính dẫn đến hiện tượng này do Nghị định 116/2017 có hiệu lực từ ngày 1/1/2018 quy định về điều kiện sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu và kinh doanh dịch vụ bảo hành, bảo dưỡng ô tô được ban hành và có hiệu lực.
Trong đó quy định khó khăn nhất với nhà nhập khẩu là yêu cầu doanh nghiệp cần có Giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại xe cơ giới do nước ngoài cung cấp (VTA) và mỗi lô hàng đều phải kiểm định một mẫu xe.
Trong khi giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại theo tiêu chuẩn Việt Nam không tồn tại trên thế giới và việc yêu cầu cung cấp giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại cho xe xuất khẩu là không phù hợp với thông lệ quốc tế.
Một số quốc gia có giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại cho xe sản xuất trong nước của họ, nhưng sẽ không được Cục Đăng kiểm Việt Nam chấp nhận do có sự khác biệt về vị trí tay lái và thông số kỹ thuật.
Nghị định mới ra đời và có hiệu lực đã “chặn” làn sóng xe nhập khẩu vào thị trường Việt Nam nhất là xe từ ASEAN bởi 1/1/2018 cũng là thời điểm thuế nhập khẩu ô tô trong khu vực ASEAN giảm về 0%.
Theo nhiều doanh nghiệp, quy định phê duyệt kiểu và thử nghiệm theo lô được cho là gây lãng phí nguồn lực, gây quá tải cho các cơ sở kiểm định, làm lãng phí thêm thời gian, và làm phát sinh chi phí, tạo gánh nặng cho doanh nghiệp.
Điều này khiến cơ hội lựa chọn, sở hữu xe ô tô của người tiêu dùng xa dần, đồng nghĩa với sự thiệt thòi cho người tiêu dùng Việt.
