Ngày 30-9 tại Hà Nội, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ, Trưởng Ban chỉ đạo đổi mới và phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã (HTX) chủ trì hội nghị toàn quốc tổng kết 15 năm triển khai Nghị quyết số 13-NQ/TW của Hội nghị Trung ương 5 khoá IX trong lĩnh vực phát triển HTX phi nông nghiệp.
Số liệu tại hội nghị cho thấy hiện số lượng HTX đang có xu hướng tăng. Năm 2018 có 8.744 HTX phi nông nghiệp, tăng hơn hai lần năm 2003 và chiếm tỉ trọng 39% tổng số HTX trong nền kinh tế.
Cuối năm 2018, số HTX này có 3,1 triệu thành viên, tăng ba lần. Vốn điều lệ bình quân một HTX (trừ Quỹ tín dụng nhân dân) là 1,85 tỉ đồng, gấp sáu lần so với HTX nông nghiệp. Với 1,7 triệu lao động thường xuyên, HTX phi nông nghiệp đã chi lương trung bình cao gấp 1,5-2 lần so với HTX nông nghiệp.
Toàn cảnh hội nghị. Ảnh: AH
Ông Nguyễn Văn Thịnh, Phó Chủ tịch Liên minh HTX, cho biết phần lớn HTX phi nông nghiệp hoạt động kinh doanh có hiệu quả, đạt tỉ lệ 50%-83% tổng số HTX trong từng loại hình, cao hơn so với HTX nông nghiệp. Bình quân một HTX có doanh thu 8,5 tỉ đồng và lãi khoảng 500 triệu đồng, tăng 2-5 lần so với năm 2003.
Tại hội nghị, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Kim Anh cũng cho biết khu vực kinh tế tập thể (KTTT) bình đẳng với các thành phần kinh tế khác trong việc tiếp cận nguồn vốn tín dụng ngân hàng, được tổ chức tín dụng xem xét cho vay có bảo đảm hoặc không có bảo đảm theo quy định của pháp luật.
Trong giai đoạn 2003-2018, doanh số cho vay đối với khu vực KTTT đạt 69.147 tỉ đồng, bình quân mỗi năm doanh số cho vay đạt 4.610 tỉ đồng. Nếu như năm 2003, dư nợ cho vay đối với khu vực KTTT mới đạt 910 tỉ đồng với 787 khách hàng còn dư nợ thì đến năm 2018, dư nợ tín dụng đã tăng lên 6.269 tỉ đồng (gấp 6,88 lần) với 1.808 khách hàng còn dư nợ.
Phát biểu tại hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ đánh giá cao những nỗ lực của các bộ ngành và địa phương trong phát triển của KTTT và HTX nói chung, lĩnh vực phi nông nghiệp nói riêng.
Tuy nhiên, Phó Thủ tướng cho rằng KTTT ở Việt Nam vẫn chưa tương xứng với vị thế và vai trò vốn có đối với nền kinh tế quốc dân. Số lượng HTX nhiều nhưng đa phần là manh mún, nhỏ lẻ.
Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cùng các đại biểu tham quan khu vực trưng bày sản phẩm gốm sứ. Ảnh: THÀNH CHUNG
Để tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 13, Phó Thủ tướng giao các bộ, ngành, địa phương và Liên minh HTX Việt Nam nghiên cứu chỉnh sửa Luật HTX năm 2013 theo hướng tăng cường trách nhiệm của các thành viên trong HTX về phát triển tài sản không chia, phát triển thành viên.
Cạnh đó, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ đề nghị cần phải tiếp tục đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả hoạt động trong thời gian tới. Khu vực KTTT cần tiếp tục nâng cao nhận thức của người dân và hệ thống chính trị về phát triển KTTT; hằng năm tổ chức tiếp xúc giữa chính quyền với các HTX phi nông nghiệp để đánh giá hiệu quả hoạt động, nắm bắt khó khăn, vướng mắc.
Đồng thời, kiện toàn tổ chức lại bộ máy quản lý nhà nước đối với KTTT, HTX, tạo sự thống nhất từ trung ương đến địa phương nhằm khắc phục tình trạng chồng chéo, phân tán trong quản lý nhà nước…
Đối với các địa phương, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ đề nghị xây dựng và ban hành cơ chế, chính sách đặc thù phát triển HTX phi nông nghiệp mà địa phương có tiềm năng, lợi thế; ưu tiên thực hiện hiệu quả một số chính sách ưu đãi, hỗ trợ cho HTX lĩnh vực phi nông nghiệp phát triển. Đặc biệt, các sở, ngành phải thường xuyên theo dõi, đánh giá tình hình hoạt động của KTTT trong lĩnh vực phi nông nghiệp để có giải pháp hỗ trợ tháo gỡ kịp thời khó khăn, vướng mắc cho các HTX…
