Thịt lợn (thịt heo) thường được chia ra thịt nạc và thịt mỡ. Thịt mỡ chứa nhiều chất béo, lượng protein rất ít, nếu ăn quá nhiều sẽ dẫn đến béo phì hoặc máu nhiễm mỡ.
Phần lớn protein đều tập trung trong thịt nạc. Thịt nạc chứa nhiều hemoglobin, có tác dụng chống thiếu máu.
Thịt lợn là thực phẩm phổ biến trong bữa ăn thường ngày của mỗi gia đình, song các bà nội trợ cần hết sức lưu ý, tránh kết hợp thịt lợn với những thực phẩm sau:
- Thịt lợn với tôm, ốc đồng: Đông y cho rằng không nên ăn thịt lợn với tôm, ốc đồng, mơ do tương kỵ theo ngũ hành. Trong sách Nam dược thần hiệu của Tuệ Tĩnh cũng đúc kết những kinh nghiệm như, thịt lợn đặc biệt kiêng kỵ với ốc bươu, cam thảo, mơ, con tôm… vì dễ gây lạnh bụng, khó tiêu, rối loạn tiêu hóa.
- Thịt lợn với lá mơ: Thịt lợn chứa rất nhiều protein, dùng chung với lá mơ dễ gây kết tủa lượng đạm khiến người ăn không thể hấp thu được. Không nên ăn chung hai thứ này để tránh tình trạng khó tiêu, ngộ độc hoặc nhiễm độc lâu dài cho cơ thể.
- Thịt lợn và thịt bò: Cùng là thịt nhưng hàm lượng dinh dưỡng trong thịt lợn và thịt bò hoàn toàn khác nhau. Nếu nấu chung sẽ làm giảm các chất dinh dưỡng có trong cả 2 loại thịt vì bản chất thịt lợn có tính hàn còn thịt bò là tính ôn. Tốt nhất nên nấu riêng từng loại thịt, vừa đảm bảo mùi vị món ăn, vừa không làm mất chất 2 loại thịt.
- Thịt lợn và rau thơm: Rau thơm tính ôn, hao khí trong khi thịt lợn ích khí, chính sự tương khắc này khiến cho hai loại thực phẩm khó kết hợp chế biến.
- Thịt lợn và đậu tương 9 (đậu nành): Không nên kết hợp thịt lợn và đậu tương. Đậu tương là một trong những thực phẩm giàu dinh dưỡng với 60 – 80% là phốt pho. Khi kết hợp chế biến đậu tương với thịt lợn trong cùng một món ăn, hàm lượng phốt pho trong đậu tương có khả năng làm giảm giá trị dinh dưỡng của thịt lợn, đặc biệt là thịt lợn càng nạc.
- Thịt lợn và gan dê: Một thực phẩm khác cũng kiêng ăn với thịt lợn đó chính là gan dê. Ông bà xưa có câu “Thịt lợn mà có gan dê. Não tâm hư khí khó bề hấp thu”.
Các loại gan nói chung đều cấm kị sử dụng chung với thịt lợn đặc biệt là gan dê, vì gan dê có mùi gây, hơi hôi, khi nấu cùng thịt lợn sẽ khiến cho mùi vị món ăn càng trở nên khó chịu. Chưa kể, theo Đông y, nếu ăn gan dê chung với thịt lợn sẽ dẫn đến tình trạng khí trệ, gây chướng đầy bụng, khó chịu và đau, có thể giảm nhẹ khi ợ hơi hoặc trung tiện.
- Thịt lợn với gừng:Một số người có thói quen cho gừng vào thịt lợn khi nấu để khử mùi tanh của thịt nhưng điều này hoàn toàn là sai lầm vì thịt lợn thuộc thủy, gừng sống thuộc hỏa, khi ăn vào, thủy hỏa tương khắc sẽ sinh ra chứng phong thấp, bị nổi các nốt đen ở mặt.
Lương y đa khoa quốc gia BÙI ĐẮC SÁNG - Viện hàn lâm KH&CN Việt Nam, Hội Đông Y Hà Nội
