Thời gian qua, Ủy ban Tình báo Hạ viện đã điều tra khả năng Tổng thống Mỹ Donald Trump lạm dụng quyền lực khi làm áp lực buộc Ukraine điều tra cựu Phó Tổng thống Joe Biden - đối thủ của ông trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2020, nếu không ông sẽ phong tỏa một khoản hỗ trợ quân sự cho Ukraine.
Ngoài ra, Ủy ban Tình báo Hạ viện cũng điều tra giả thuyết Ukraine, chứ không phải Nga, đã can thiệp cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2016.
Tuần trước, Chủ tịch Ủy ban Tình báo Hạ viện Adam Schiff cho biết ba đội điều tra của ủy ban này đang tổng hợp các thông tin điều tra được đến lúc này để ra báo cáo và sẽ chuyển sang Ủy ban Tư pháp Hạ viện sớm “khi Quốc hội trở lại làm việc sau kỳ nghỉ lễ Tạ ơn”, tức là vào ngày mai (3-12, giờ Mỹ).
Bắt đầu tiến trình xác định tội danh
Và theo hãng tin Reuters, sau khi nhận báo cáo điều tra, Ủy ban Tư pháp Hạ viện sẽ nhanh chóng xúc tiến điều trần về tiến trình luận tội theo hiến pháp Mỹ nhằm xác định tội danh của Tổng thống Trump. Chủ trì tiến trình điều trần này là một đội chuyên gia pháp lý chưa được công bố danh tính.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện có trách nhiệm xác định tội danh chính thức với ông Trump. Và các cuộc điều trần trước ủy ban này là một bước quan trọng giúp ủy ban thêm căn cứ xác định tội danh.
Tổng thống Mỹ Donald Trump trong một cuộc vận động ở TP Sunrise, bang Florida (Mỹ) ngày 26-11. Ảnh: REUTERS
Người có quyết định chính thức cuối cùng là Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi. Trong một bức thư gửi đến người ủng hộ tuần trước, bà Pelosi kêu gọi phải buộc ông Trump chịu trách nhiệm về những hành động của mình.
Reuters dẫn thông tin từ một số trợ lý bên đảng Dân chủ cho biết Ủy ban Tư pháp Hạ viện có thể sẽ bỏ phiếu xác định các điều khoản luận tội ông Trump trong vòng hai tuần, mở đường cho toàn thể Hạ viện (do đảng Dân chủ kiểm soát) bỏ phiếu về các điều khoản này trước lễ Giáng sinh.
Nếu Hạ viện thống nhất luận tội ông Trump với các điều khoản do Ủy ban Tư pháp Hạ viện đề xuất, Thượng viện (do đảng Cộng hòa của ông Trump kiểm soát) sẽ mở một phiên tòa nhằm xác định liệu ông Trump có nên bị phế truất hay không.
Điều này sẽ không dễ xảy ra khi Thượng viện tới lúc này không mặn mà lắm với khả năng phế truất ông Trump.
Nhà Trắng vẫn im lặng
6 giờ chiều 1-12 (6 giờ sáng 2-12 theo giờ Việt Nam) là thời hạn cuối cùng Tổng thống Mỹ Donald Trump phải trả lời Ủy ban Tư pháp Hạ viện liệu ông có gửi luật sư đến tham gia phiên điều trần luận tội ông dự kiến sẽ được tổ chức ngày 4-12 hay không.
Tuy nhiên đã quá thời hạn mà Nhà Trắng vẫn không trả lời gì về việc có gửi luật sư hay không, Reuters đưa tin.
Một bộ phận người dân Mỹ muốn ông Trump từ chức. Ảnh: AP
Chẳng những không có tuyên bố công khai mà Nhà Trắng cũng chẳng trả lời các câu hỏi liệu có đang liên lạc với Ủy ban Tư pháp Hạ viện về chuyện luận tội ông Trump hay không, theo Reuters. Ủy ban Tư pháp Hạ viện chưa bình luận về động thái im lặng của Nhà Trắng.
Đây là một trong hai thời hạn quan trọng mà ông Trump phải đối mặt với Quốc hội trong tuần này, khi đảng Dân chủ đang chuẩn bị chuyển từ điều tra luận tội sang cân nhắc các điều khoản luận tội ông liên quan đến những gì ông đã làm với Ukraine và ông Biden.
Thời hạn thứ hai do Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Hạ viện Jerrold Nadler đặt ra, theo đó ông Trump có đến 5 giờ chiều 6-12 để trả lời liệu ông có gửi lời biện hộ khi ủy ban xem xét các chứng cứ chống lại ông vào tuần tới hay không.
Một bộ phận người dân Mỹ vẫn ủng hộ ông Trump. Ảnh: AP
Trả lời phỏng vấn kênh Fox News Sunday, nghị sĩ Cộng hòa cấp cao Doug Collins tại Ủy ban Tư pháp Hạ viện nhận định Nhà Trắng sẽ gửi văn bản biện hộ cho ông Trump.
Trả lời phỏng vấn chương trình This Week của đài ABC News, nghị sĩ Cộng hòa Tom McClintock - một thành viên nữa của Ủy ban Tư pháp Hạ viện cho rằng có thể Quyền Chánh văn phòng Nhà Trắng Mick Mulvaney và ông Rudy Giuliani - luật sư riêng của ông Trump sẽ ra điều trần trước ủy ban.
Trong khi đó, nghị sĩ Dân chủ Hakeem Jeffries - thành viên Ủy ban Tư pháp Hạ viện nói “có thể tất cả chúng tôi sẽ muốn nghe từ ông John Bolton” - cựu Cố vấn an ninh quốc gia vừa bị ông Trump sa thải hồi tháng 9 vì bất đồng về chính sách.
Ông Trump trước sau vẫn nói mình không làm gì sai và cuộc điều tra luận tội ông là một điều xấu hổ, là một “cuộc săn lùng phù thủy”, cụm từ ông dùng mô tả cuộc điều tra của công tố viên đặc biệt Robert Mueller về khả năng đội tranh cử của ông thông đồng với Nga can thiệp cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2016.
Ông Trump và nhiều nghị sĩ Cộng hòa tại Quốc hội nói rằng cuộc điều tra được tiến hành quá nhanh và không công bằng khi không cho phép Nhà Trắng gửi luật sư hay đề nghị nhân chứng trong tiến trình Ủy ban Tình báo Hạ viện điều trần kín lẫn công khai trước khi ra báo cáo điều tra.
