Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 24-1 có cuộc điện đàm với Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan về chiến dịch “Cành Ô liu” Thổ Nhĩ Kỳ đang thực hiện nhắm vào các tay súng người Kurd (YPG) ở Syria.
Theo thông báo từ Nhà Trắng về cuộc điện đàm, ông Trump nói với ông Erdogan rằng tăng xung đột ở các khu vực người Kurd kiểm soát ở đông bắc Syria “có rủi ro gây hại đến các mục tiêu chúng của chúng ta ở Syria”.
Ông Trump đề nghị Thổ Nhĩ Kỳ giảm leo thang, hạn chế các hành động quân sự, tránh thương vong dân thường cũng như chú ý hơn đến việc sắp xếp chỗ ở cho người sơ tán, tị nạn. Chủ nhân Nhà Trắng cũng bày tỏ lo ngại về các phát ngôn “tiêu cực và sai lệch từ Thổ Nhĩ Kỳ”.
Cuộc điện đàm diễn ra sau khi chiến dịch “Cành Ô liu” diễn ra 5 ngày. Phía Thổ Nhĩ Kỳ ngày 24-1 cho biết đã giết, bắt giam khoảng 287 tay súng YPG lẫn IS, trong khi YPG tuyên bố đã tiêu diệt và làm bị thương gần 120 binh sĩ Thổ Nhĩ Kỳ và đồng minh là phe nổi dậy Syria (FSA). Tổ chức Quan sát nhân quyền Syria cho biết có ít nhất 32 dân thường thiệt mạng trong giao tranh.
Khói bốc lên bên trong Syria khi Thổ Nhĩ Kỳ thực hiện chiến dịch “Cành Ô liu” nhắm vào YPG ở TP Afrin, tỉnh Aleppo (đông bắc Syria). Ảnh: AP
Tuần trước, ông Erdogan tuyên bố sẽ tiêu diệt bằng hết YPG ở biên giới với Thổ Nhĩ Kỳ, bất kể đây là lực lượng Mỹ chống lưng. Ông Erdogan ngày 24-1 lần nữa đe dọa không loại trừ mở rộng chiến dịch vượt xa Afrin đến cả Manbij và đông sông Euphrates - một sự đe dọa với Mỹ khi hai khu vực này đang có sự hiện diện của lính Mỹ. Ông Erdogan chỉ trích Mỹ, đặc biệt cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama phản bội Thổ Nhĩ Kỳ khi ủng hộ YPG – vốn bị nước này xem là chi nhánh tổ chức khủng bố PKK ở nước mình.
Chuyên gia về Trung Đông Steve Cook tại Hội đồng Quan hệ Đối ngoại Mỹ nói thông điệp của ông Trump cũng như của các quan chức Mỹ cấp cao khác thể hiện rõ sự lo lắng rằng chiến dịch sẽ hủy hoại cuộc chiến đánh IS của Mỹ cũng như xói mòn hy vọng về hòa đàm nhằm chấm dứt nội chiến Syria. Tuy nhiên chưa rõ lời đề nghị từ phía Mỹ có lay chuyển được Thổ Nhĩ Kỳ hay không.
Theo ông Cook, khả năng này không nhiều khi ông Erdogan trước đây từng làm lơ đề nghị của các đời tổng thống Mỹ để bảo vệ ưu tiên chính trị nội bộ của mình.
“Tôi không thể nghĩ ông ta sẽ bỏ hay giảm quy mô chiến dịch ở Afrin khi ông ta hiểu rõ mình được lợi gì từ nó” – theo chuyên gia Cook.
