Đêm 23-4, Tổng thống Obama đã đến Tokyo (Nhật) trong khuôn khổ chuyến công du châu Á một tuần. Báo USA Today (Mỹ) cho biết đây là lần đầu tiên một tổng thống Mỹ viếng thăm Nhật ở cấp nhà nước từ năm 1996.
Tổng thống Obama đã được Thủ tướng Nhật Shinzo Abe mời dự tiệc tối ở nhà hàng sushi nổi tiếng Sukiyabashi Jiro (chỉ phục vụ 10 ghế). Tháp tùng ông Obama dự tiệc tối còn có Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Susan Rice và Đại sứ Mỹ tại Nhật Caroline Kennedy.
Trả lời báo Yomiuri Shimbun (Nhật) trước khi đến Nhật, lần đầu tiên Tổng thống Obama khẳng định quần đảo Senkaku/Điếu Ngư thuộc phạm vi hiệp ước an ninh và hợp tác chung Mỹ-Nhật.
Ông nhấn mạnh: “ Quần đảo Senkaku/Điếu Ngư do Nhật quản lý, vậy nên thuộc phạm vi của điều 5 hiệp ước an ninh và hợp tác chung Mỹ-Nhật. Chúng tôi phản đối bất cứ toan tính đơn phương nào nhằm làm suy yếu sự quản lý của Nhật đối với quần đảo này”.
Tổng thống Obama bắt tay Thủ tướng Shinzo Abe trước nhà hàng sushi Sukiyabashi Jiro tại Tokyo tối 23-4. Ảnh: GETTY IMAGES
Ông nhấn mạnh các tranh chấp biển cần được giải quyết thông qua đối thoại và ngoại giao chứ không phải bằng dọa nạt, o ép.
Ông cho biết Mỹ hoan nghênh nguyện vọng của Nhật muốn đóng vai trò lớn hơn cho an ninh quốc tế và Nhật tham gia Hiệp định đối tác chiến lược xuyên Thái Bình Dương.
Ông cam kết bảo đảm an ninh cho Hàn Quốc trước mối đe dọa CHDCND Triều Tiên. Ông khẳng định Mỹ, Nhật và Hàn Quốc cùng đoàn kết cho mục tiêu phi hạt nhân hóa hoàn toàn bán đảo Triều Tiên.
Đối với Trung Quốc, ông cho biết Mỹ hoan nghênh Trung Quốc trỗi dậy hòa bình, ổn định và giữ vai trò có trách nhiệm trong các vấn đề toàn cầu. Ông khẳng định Mỹ quan hệ với Trung Quốc sẽ không tổn hại đến Nhật và các đồng minh khác.
Cùng ngày, tại cuộc họp báo ở Bắc Kinh, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói Mỹ nên cẩn trọng trong lời nói và hành động đồng thời phải đóng vai trò xây dựng trong tranh chấp ở biển Hoa Đông.
Người phát ngôn nói Trung Quốc kiên quyết phản đối việc đặt quần đảo Senkaku/Điếu Ngư nằm trong phạm vi hiệp ước an ninh và hợp tác chung Mỹ-Nhật.
LÊ LINH
| Từ ngày 21 đến 22-4 có hai hội nghị ASEAN-Trung Quốc diễn ra ở Pattaya (Thái Lan). Thư ký thường trực Bộ Ngoại giao Thái Lan Sihasak Phuangketkeow và Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Lưu Chấn Dân chủ trì. Theo báo Bernama (Malaysia), hội nghị quan chức cấp cao ASEAN-Trung Quốc lần thứ 7 về thực hiện Tuyên bố về ứng xử của các bên ở biển Đông (DOC) đã nhất trí tiếp tục xây dựng lòng tin lẫn nhau và hợp tác thực tiễn nhằm thúc đẩy hòa bình, ổn định và an ninh hàng hải ở biển Đông. Các nước ASEAN mong muốn sớm hoàn tất Bộ Quy tắc ứng xử ở biển Đông. Hội nghị tham vấn quan chức cấp cao ASEAN-Trung Quốc lần thứ 20 đã nhất trí nâng cao hợp tác trong các lĩnh vực an ninh phi truyền thông; khởi động tập trận chung về tìm kiếm-cứu hộ thảm họa. Ông Lưu Chấn Dân đề nghị thành lập ba ủy ban kỹ thuật gồm tìm kiếm-cứu hộ hàng hải, chống tội phạm xuyên biên giới, bảo vệ môi trường và nghiên cứu khoa học hàng hải. |
