Thổ Nhĩ Kỳ ngày 14-5 đã triệu hồi các đại sứ ở Mỹ và Israel đồng thời tuyên bố 3 ngày thương tiếc 58 người Palestine thiệt mạng trong ngày biểu tình tại biên giới Dải Gaza-Israel, phản đối Mỹ chuyển đại sứ quán đến Jerusalem.
Trong khi 40.000 người Palestine kéo về biên giới Dải Gaza-Israel thì tại TP Istanbul (Thổ Nhĩ Kỳ) ngày 14-5 hàng trăm người cũng xuống đường lên án Israel. Ngoài 58 người chết còn có đến hơn 2.700 người Palestine bị thương trong ngày biểu tình đẫm máu này.
Dân Thổ Nhĩ Kỳ xuống đường tại TP Istanbul ngày 14-5, ủng hộ người Palestine, phản đối Israel. Ảnh: REUTERS
“Thổ Nhĩ Kỳ sẽ phản ứng mạnh” – Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan tuyên bố, cho biết nước này lên án Israel “thảm sát” người Palestine, rằng hòa bình và ổn định khu vực sẽ không tồn tại đến chừng nào có được một giải pháp cuối cùng đáp ứng được yêu cầu của người Palestine.
“Chúng tôi lên án mạnh quyết định chuyển đại sứ quán từ Tel Aviv về Jerusalem của chính phủ Mỹ. Hành động này vi phạm luật pháp quốc tế và tất cả các nghị quyết liên quan của Liên Hiệp Quốc. Chúng tôi nhắc lại hành động này vô hiệu về tính hợp pháp” – Bộ Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ ra tuyên bố ngày 14-5.
Thổ Nhĩ Kỳ kêu gọi Tổ chức Hợp tác Hồi giáo họp khẩn vào ngày 18-5 về sự kiện tang thương ở Dải Gaza ngày 14-5. Trước quyết định của Thổ Nhĩ Kỳ, Nam Phi cũng triệu hồi đại sứ ở Israel.
58 người Palestine chết, hơn 2.700 người bị thương trong cuộc biểu tình phản đối Israel và Mỹ tại biên giới Dải Gaza-Israel ngày 14-5. Ảnh: AFP
Buổi lễ khánh thành đại sứ quán Mỹ ở Jerusalem chính thức diễn ra chiều 14-5, hơn 6 tháng sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố công nhận Jerusalem là thủ đô Israel. Đã có nhiều nước lên tiếng lên án quyết định này của Mỹ và hành động thảm sát của Israel tại biên giới với Dải Gaza.
“Các nghị quyết quốc tế nói rõ tình trạng của Jerusalem – một trong những vấn đề quan trọng của toàn bộ tiến trình hòa bình – cần phải được giải quyết thông qua thương lượng trực tiếp giữa Israel và Palestine” - Bộ Ngoại giao Nga lên tiếng, lên án việc Mỹ chuyển đại sứ quán đến Jerusalem.
“Anh vẫn gắn kết chặt với giải pháp hai nhà nước trong đó Jerusalem là được chia sẻ là thủ đô hai bên. Chúng tôi đề nghị các bên bình tĩnh và kiềm chế, tránh các hành động hủy hoại nỗ lực hòa bình” – theo Thủ tướng Anh Theresa May.
“Pháp một lần nữa kêu gọi chính phủ Israel sáng suốt và kiềm chế rằng việc dùng vũ lực phải thực sự cân xứng” – Ngoại trưởng Pháp Jean-Yves Le Drian lên tiếng, thêm rằng quyết định của Mỹ “vi phạm luật pháp quốc tế”.
