Trả lời trên nhật báo El Pais ngày 8-10, Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy không loại trừ khả năng tạm ngưng quyền tự trị của vùng Catalonia trong trường hợp các lãnh đạo địa phương kiên quyết tuyên bố độc lập.
Sục sôi vì Catalonia
“Tôi không loại bỏ bất kỳ phương án nào nhưng cũng buộc phải hành động vào thời điểm thích hợp... Tôi rất mong các lời đe dọa tuyên bố độc lập được rút lại sớm nhất có thể” - ông Rajoy trả lời báo El Pais về khả năng sử dụng hiến pháp Tây Ban Nha để tạm ngưng quyền tự trị của vùng Catalonia. Ông cho biết chính quyền Madrid không muốn dùng đến “các biện pháp mạnh tay”, theo tờ The Guardian.
Xứ bò tót đang sục sôi vì phong trào đòi độc lập cho vùng Catalonia, dẫn đầu bởi Thủ hiến Carles Puigdemont. Vào ngày 7 và 8-10, hàng chục ngàn người biểu tình đã đổ xuống đường phố Barcelona và thủ đô Madrid kêu gọi đoàn kết. Ban tổ chức cuộc biểu tình đã yêu cầu người tham gia mặc áo trắng và không mang theo bất kỳ lá cờ nào - dù là cờ Tây Ban Nha hay lá cờ của xứ Catalonia - để kêu gọi lãnh đạo các bên đối thoại tìm kiếm giải pháp “vẹn cả đôi đường”. Tham gia cuộc “biểu tình trắng” tại Barcelona còn có nhà văn đoạt giải Nobel Mario Vargas Llosa, cựu Chủ tịch Nghị viện châu Âu Josep Borrell và thị trưởng Barcelona Ada Colau.
Hội Luật sư Barcelona (ICAB) cũng đã gửi thư kiến nghị cho ông Puigdemont, kêu gọi chính trị gia này đừng đẩy mọi việc ngoài tầm kiểm soát: “Ủy ban độc lập về điều đình, đối thoại và hòa giải đã thông báo cho nhà lãnh đạo cần ngưng đưa ra các quyết định chính trị có thể làm gia tăng căng thẳng giữa nhà nước và chính quyền Catalonia”.
Những người tham gia “biểu tình trắng” kêu gọi đối thoại và hòa giải tại quảng trường Sant Jaume, Barcelona. Ảnh: SHUTTERSTOCK
Tương lai bất định
Theo hãng tin Reuters, thủ tướng Tây Ban Nha vẫn có khả năng sử dụng điều 155 của hiến pháp, còn được mệnh danh là “biện pháp hạt nhân”, cho phép ông sa thải toàn bộ lãnh đạo chính quyền địa phương và tổ chức bầu cử bất thường tại Catalonia.
Trả lời tờ El Pais, Thủ tướng Rajoy nhấn mạnh “vẫn còn thời gian” để các nhà lãnh đạo Catalonia lui bước và tránh viễn cảnh chính quyền Madrid chọn biện pháp mạnh tay. Ông cũng từ chối tổ chức đối thoại với phong trào đòi độc lập chừng nào lời đe dọa tuyên bố độc lập chưa được rút lại.
Nghị viện Catalonia dự kiến sẽ tổ chức cuộc họp về kiến nghị tuyên bố độc lập vào hôm nay, bất chấp lệnh cấm của Tòa án hiến pháp Tây Ban Nha. Theo đúng kế hoạch, ông Puigdemont sẽ chính thức tuyên bố độc lập cho vùng Catalonia vào ngày mai.
Emilio Ferrer, Giám đốc công ty phân tích và tư vấn chính sách Sphere (Úc), nhận định: “Từng có nhiều lựa chọn để phát huy hết tiềm năng kinh tế, xã hội và văn hóa của Catalonia mà không cần tuyên bố độc lập. Nhưng suốt một thập niên qua, chính quyền Tây Ban Nha đã từ chối đàm phán. Việc cảnh sát sử dụng bạo lực vào ngày trưng cầu dân ý là giọt nước làm tràn ly. Mỗi lần bị từ chối đàm phán khiến dân chúng thêm ủng hộ ly khai. Đó là lý do dẫn đến tình cảnh hôm nay”. Ông cũng chỉ trích việc chính quyền ông Rajoy từ chối đối thoại và không chấp nhận quốc tế vào điều đình. Theo ông Ferrer, với tình hình chính phủ tại Madrid cương quyết không muốn thay đổi, vùng Catalonia và Tây Ban Nha đang hướng đến một tương lai “bất định và nguy hiểm”.
| Ngày 6-10, Thủ tướng Đức Angela Merkel và Chủ tịch Ủy ban châu Âu Jean-Claude Juncker đã có cuộc điện đàm bày tỏ lo ngại về vấn đề Catalonia. Các nhà lãnh đạo lo ngại khủng hoảng chính trị tồi tệ nhất trong vài thập niên qua tại Tây Ban Nha, nền kinh tế lớn thứ tư của Liên minh châu Âu (EU), có thể ảnh hưởng xấu đến toàn khối. ___________________________ Chúng ta không được đánh mất bản thân trước tư tưởng phân cực, những ngôn từ khiêu khích và tư duy thắng thua chỉ nghĩ đến việc đánh bại đối thủ. ADA COLAU, thị trưởng TP Barcelona, phát biểu tại cuộc “biểu tình trắng” ngày 7-10 yêu cầu chính quyền Catalonia không tuyên bố độc lập |
