Phát biểu trong một buổi thảo luận trực tuyến do tổ chức nghiên cứu Atlantic Council (Mỹ) chủ trì ngày 28-7, Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long khẳng định ông kỳ vọng quan hệ Mỹ - Trung sẽ cải thiện sau khi kỳ bầu cử Mỹ kết thúc, theo tờ South China Morning Post.
Châu Á đặt nhiều kỳ vọng cho tổng thống Mỹ kế nhiệm
Nhà lãnh đạo này thừa nhận cả hai đảng Dân chủ và Cộng hoà hiện đều cùng chung quan điểm tiêu cực về sự trỗi dậy của Trung Quốc - một sự đồng thuận mà ông Lý nhận xét là chưa từng có tiền lệ trong lịch sử.
Do đó, Thủ tướng Singapore cho hay toàn châu Á đang kỳ vọng chính quyền tổng thống nhiệm kỳ sau sẽ đề ra được một chính sách ngoại giao ổn định cho khu vực này.
"Xin tổng thống Mỹ hãy giữ sự đồng thuận như vậy để đảm bảo quan hệ giữa Mỹ và châu Á được ổn định. Đừng chỉ làm những việc có lợi cho nhiệm kỳ của mình, hãy kiến tạo những chính sách có thể tồn tại lâu dài mà người khác có thể dựa vào nó để lên kế hoạch" - Thủ tướng Lý Hiển Long nêu rõ.
Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long (trái) tham dự sự kiện trực tuyến do tổ chức nghiên cứu Atlantic Council thực hiện ngày 28-7. Ảnh: ATLANTIC COUNCIL
Theo ông Lý, chiến lược tái cân bằng châu Á dưới cựu Tổng thống Barrack Obama từng được rất nhiều quốc gia khu vực này ủng hộ. Ông từng kỳ vọng chiến lược này sẽ trở thành xương sống cho chính sách ngoại giao châu Á của Mỹ về sau.
Tuy nhiên, khi Tổng thống Donald Trump lên nắm quyền, dù nhà lãnh đạo này vẫn nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của châu Á nhưng cách tiếp cận của ông lại không gây được tiếng vang như ông Obama.
Điểm khác biệt lớn nhất là dưới thời Tổng thống Trump là những quốc gia được Mỹ bảo đảm về an ninh phải có trách nhiệm cùng Washington san sẻ gánh nặng về chi phí cho công bằng.
Trong khi đó, Tổng thống Barack Obama coi số tiền này là một khoản đầu tư cho mục tiêu lớn hơn, lâu dài hơn là chặn đứng tầm ảnh hưởng đang lan rộng của Trung Quốc.
"Rõ ràng ông Trump cũng nói nhiều về châu Á nhưng ông ấy khác hẳn ông Obama. Chúng tôi (các nước châu Á - PV) không biết người kế nhiệm Tổng thống Donald Trump sẽ làm gì, cũng như những đời lãnh đạo tiếp sau nữa. Một mối quan hệ tích cực giữa Mỹ và Trung Quốc giúp chúng tôi kiến tạo môi trường an ninh và ổn định để phát triển" - Thủ tướng Lý Hiển Long chia sẻ.
Mỹ nên tận dụng TPP để kiểm soát Trung Quốc
Ông Lý cũng cho rằng Washington nên tìm cách quay lại Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) sau khi Tổng thống Trump tuyên bố rút ra vào tháng 1-2017 với lý do bảo vệ lợi ích thương mại Mỹ và công ăn việc làm của lao động trong nước.
Ông Lý cũng kỳ vọng quan hệ Mỹ - Trung sẽ cải thiện sau khi kỳ bầu cử Mỹ kết thúc. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (trái) tiếp Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) sang thăm Bắc Kinh vào tháng 11-2017. Ảnh: REUTERS
11 thành viên còn lại của TPP, trong đó có Việt Nam, sau đó đã tiến hành đổi tên Hiệp định TPP thành Hiệp định CPTPP (Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương) và chính thức ký kết vào tháng 3-2018. Đến ngày 14-1 năm 2019, CPTPP chính thức có hiệu lực tại Việt Nam, theo cổng thông tin chính thức của Bộ Công thương.
"Nếu Mỹ quay lại và gia nhập thì họ không chỉ thành công thúc đẩy lợi ích ở châu Á mà còn tạo động lực thiết lập một trật tự khu vực dựa trên luật pháp và hợp tác. Điều này không chỉ tạo điều kiện cho các quốc gia ở đây hoà nhập và xây dựng lòng tin với nhau mà còn giúp nâng cao chất lượng các hoạt động thương mại liên châu Á" - Thủ tướng Lý Hiển Long phân tích.
Nhà lãnh đạo này còn để ngỏ khả năng Trung Quốc, dưới sức ép từ ảnh hưởng lan rộng của Mỹ, sẽ chịu gia nhập TPP và đồng ý "chơi theo luật".
"Tôi nghĩ lúc đó đôi bên sẽ cùng có lợi" - ông Lý nói.
Bình luận về các tranh cãi xung quanh số phận của tập đoàn công nghệ Trung Quốc Huawei, Thủ tướng cho biết hiện Singapore không có kế hoạch hạn chế Huawei tham gia xây dựng mạng lưới viễn thông 5G của nước này.
